Οι καθυστερήσεις συνεχίζονται για τον Βόρειο Οδικό Άξονα Κρήτης, παρότι μεσα το 2026 υπό τη σπάθη της λήξης του Ταμείου Ανάκαμψης έγινε ένα κατασκευαστικό σπριντ.
Η παράδοση των πρώτων 10 χιλιομέτρων στο τμήμα «Νεάπολη – Άγιος Νικόλαος», που είχε αρχικά προαναγγελθεί για τα τέλη Ιουλίου, έπιασε για τα καλά φθινόπωρο, καθώς έχουμε μπροστά μερικές εβδομάδες αναμονής, ενώ η αναθεωρημένη προθεσμία για το ΣΔΙΤ «Χερσόνησος – Νεάπολη» είναι τον Ιούλιο του 2028.
Με τα εργοτάξια και τα έργα οδικής ασφάλειας να απλώνονται πια σε μήκος που ξεπερνά τα 131 χλμ. από την Κίσσαμο Χανίων ως τον Άγιο Νικόλαο, η ταλαιπωρία για κατοίκους και επισκέπτες ήταν μεγάλη αυτό το καλοκαίρι.
Μόλις προχθές 27 φορείς, τουριστικοί, επαγγελματικοί και συνδικαλιστικοί, εξέδωσαν ανακοίνωση με την οποία εκφράζουν την αγωνία τους για τις οικονομικές και κοινωνικές επιπτώσεις στη ζωή του νησιού.
Υπερασπιζόμενοι την αναγκαιότητα του έργου, περιγράφουν μια κατάσταση κυκλοφοριακού χάους, απουσίας συντονισμού και ενημέρωσης.
Στην ανακοίνωση, επισημαίνεται ότι από τις 20 Μαΐου 2026, έχουν σταλεί τρεις αναλυτικές επιστολές προς τον αρμόδιο υπουργό Υποδομών και Μεταφορών, με κοινοποίηση στον Πρωθυπουργό, χωρίς καμία ανταπόκριση.
Ζητείται παράλληλα παρέμβαση των αρμόδιων εισαγγελικών αρχών για τον τρόπο με τον οποίο πραγματοποιούνται οι κυκλοφοριακές ρυθμίσεις και τα έργα. «Δεν ζητούμε να σταματήσει ο ΒΟΑΚ. Ζητούμε να κατασκευαστεί σωστά», με σχέδιο, συντονισμό, επίβλεψη και σεβασμό στην κοινωνία, καταλήγουν οι 27 φορείς.
Όχι σε μέτρα επιτάχυνσης
Από την πλευρά του, εχθές, ο αρμόδιος υπουργός Υποδομών και Μεταφορών, Χρίστος Δήμας, απαντώντας στον κοινοβουλευτικό έλεγχο, έδωσε πάντως μια διαφορετική εικόνα.
Με το δεδομένο ότι κάθε οδικό έργο που εκτελείται πάνω στην υφιστάμενη χάραξη, άρα με παράλληλη κυκλοφορία οχημάτων, παρουσιάζει μεγάλες δυσκολίες, τόνισε ότι ο ΒΟΑΚ «υλοποιείται με σχέδιο, με συντονισμό και συναντίληψη».
Επισήμανε, μάλιστα, ότι ο ίδιος επισκέπτεται συχνά την Κρήτη και έχει συναντηθεί με τη συντριπτική πλειοψηφία των φορέων μια και δύο φορές.
Αναφορικά με την πρόοδο του έργου, σημείωσε πως οι εργασίες προχωρούν κανονικά σε όλα τα τμήματα του νέου ΒΟΑΚ. «Σε λίγες εβδομάδες, θα παραδώσουμε και τα πρώτα 10 χλμ. στο κομμάτι από τον Άγιο Νικόλαο ως τη Νεάπολη», είπε για το δημόσιο έργο που κατασκευάζεται από τον όμιλο AKTOR.
Ενώ τοποθέτησε σύντομα την παράδοση στους οδηγούς των τριών παρακάμψεων των πόλεων Χανίων, Ρεθύμνου και Ηρακλείου, που προχωρούν, όπως είπε, βάσει προγραμματισμού.
Όσο για το μεσαίο τμήμα των 22,5 χλμ. από τη Χερσόνησο ως τη Νεάπολη, ο Υπουργός προσδιόρισε την πρόοδο που έχει συντελεστεί σε ποσοστό άνω του 40%, με το έργο να προχωρά βάσει του επικαιροποιημένου χρονοδιαγράμματος.
Αυτό σημαίνει ότι ο ορίζοντας για την ολοκλήρωση της κατασκευής και την έναρξη της 26ετούς λειτουργίας και συντήρησης από το σχήμα ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ – AKTOR, είναι η 11η Ιουλίου 2028.
Εκεί η αργοπορία κυρίως των απαλλοτριώσεων έχει στοιχίσει ήδη στο έργο μια καθυστέρηση 15 μηνών και το έχει φορτώσει με αποζημιώσεις -μέχρι στιγμής- 97 εκατ. ευρώ.
Ερωτηθείς, δε, για το ενδεχόμενο να ληφθούν πρωτοβουλίες για την επιτάχυνση των εργασιών, ώστε να περιοριστεί χρονικά η όχληση της τοπικής κοινωνίας, ο κ. Δήμας ξεκαθάρισε ότι από τη στιγμή που τηρείται το χρονοδιάγραμμα, ενδεχόμενο τέτοιο σε αυτή τη φάση δεν υπάρχει.
Διευκρίνισε, μάλιστα, ότι περισσότερες βάρδιες στα εργοτάξια θα σήμαιναν απευθείας και περισσότερες κυκλοφοριακές ρυθμίσεις, ενώ δεν υπάρχει -ειδικά στην Κρήτη- και το ανθρώπινο δυναμικό για να στηρίξει εντατικοποίηση των εργασιών.
Λύση για το Κακό Όρος
Ο κ. Δήμας «έκλεισε», με την απάντησή του, και μία εκκρεμότητα που κρατά τουλάχιστον από το 2022 και αφορά στην τελική λύση για το Κακό Όρος. Μια περιοχή όπου η υφιστάμενη χάραξη περιλαμβάνει επικίνδυνες στροφές και ως εκ τούτου περιορίζεται η ταχύτητα ασφαλούς κυκλοφορίας.
Και μπορεί η επιλογή μίας σήραγγας να είχε σκιαγραφηθεί προ τεσσάρων ετών σε τεχνική έκθεση της Διεύθυνσης Συγκοινωνιακών Υποδομών του Υπουργείου, όμως η λύση δεν αποτυπώθηκε ποτέ στη σύμβαση παραχώρησης, που υπεγράφη με την ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ στις αρχές Μαΐου του 2025.
Όπως διευκρίνισε ο υπουργός, η παραλλαγή της χάραξης του υφιστάμενου ΒΟΑΚ στην επίμαχη περιοχή, που ανήκει στον Δήμο Χερσονήσου, προβλέφθηκε συμβατικά, στο πλαίσιο της αναβάθμισης της παράκαμψης Ηρακλείου σε αυτοκινητόδρομο. Μάλιστα, κατά τη διαδικασία της περιβαλλοντικής αδειοδότησης για την αναβάθμιση των παρακάμψεων των μεγάλων πόλεων, για να προσπεραστεί το εμπόδιο εξετάστηκαν τέσσερις εναλλακτικές παραλλαγές χάραξης, όλες με την κατασκευή σήραγγας.
«Από αυτές προκρίθηκε η λύση Β’, η οποία προβλέπει την κατασκευή δίδυμης σήραγγας περίπου 586 μέτρων», ανακοίνωσε ο κ. Δήμας, ξεκαθαρίζοντας ότι αυτή είναι και αδειοδοτημένη περιβαλλοντικά.
Παράμετρος εξαιρετικά σημαντική, αφού δεν θα επιφέρει επιπλέον καθυστέρηση. Προβλέφθηκε, ακόμη, η αξιοποίηση των υλικών εκσκαφής -όσων είναι κατάλληλα- που θα προκύψουν από τη διάνοιξη των ορυγμάτων, προκειμένου να καλυφθεί σημαντικό μέρος των αναγκών του έργου σε υλικά, κυρίως για την κατασκευή των επιχωμάτων.
Έτσι, θα περιοριστεί και μέρος του επιπλέον κόστους.
Εκτός πλάνου ο ΝΟΑΚ
Μπορεί το μέτωπο του ΒΟΑΚ, μετά από δεκαετίες υποσχέσεων και εξαγγελιών, να έχει επιτέλους μπει σε τροχιά, όμως η χρηματοδοτική στενότητα αφήνει σε δεύτερη μοίρα τον νότιο οδικό άξονα του νησιού, τον επονομαζόμενο ΝΟΑΚ.
Παρότι, το πολυαναμενόμενο νέο διεθνές αεροδρόμιο στο Καστέλι, έχει φέρει στο προσκήνιο τα διαχρονικά αιτήματα φορέων του νησιού, αλλά και της τοπικής αυτοδιοίκησης, επί του παρόντος ακόμα και οι μελέτες είναι πολλαπλών ταχυτήτων.
Καθώς επί του παρόντος εκατοντάδες εκατομμύρια κατευθύνονται στην Κρήτη, για το αεροδρόμιο, την κατασκευή του ΒΟΑΚ, αλλά και αντιπλημμυρικά έργα, ο υπουργός Υποδομών και Μεταφορών κράτησε τη μπάλα χαμηλά για τον ΝΟΑΚ.
Εξάλλου, όπως έχει γράψει το BD, από την πορεία των μελετών και τη χρηματοδότηση θα εξαρτηθεί εάν ο ΝΟΑΚ θα προχωρήσει ως ενιαίο έργο ή τμηματικά και από ποιον φορέα.
«Ως Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών και ως κυβέρνηση, προσπαθούμε να πετύχουμε την ισόρροπη ανάπτυξη όλης της επικράτειας. Αυτή τη στιγμή, τα περισσότερα χρήματα που επενδύει η ελληνική πολιτεία είναι στην περιφέρεια Κρήτης. Είναι έργα απολύτως απαραίτητα, τα οποία τα χρωστούσε η πολιτεία στην Κρήτη», σχολίασε ο κ. Δήμας, υπογραμμίζοντας παράλληλα ότι οι διαθέσιμοι πόροι είναι πεπερασμένοι, άρα τίθενται πάντα προτεραιότητες.
Επί του παρόντος, τα διάφορα τμήματα που συνθέτουν τον ΝΟΑΚ ακολουθούν διαφορετικές ταχύτητες, καθώς η μελετητική ωρίμανση «τριχοτομείται» στο υπουργείο, την περιφέρεια και τον ΟΑΚ. Από το υπουργείο Υποδομών, προχωρούν τα δύο υποτμήματα Πραιτώρια-Στόλοι και Στόλοι-Άγιοι Δέκα, μήκους περίπου 23 χιλιομέτρων, δίιχνης διατομής. Όπως περιέγραψε ο υπουργός, τα τρία πρώτα στάδια μελετών έχουν ολοκληρωθεί και εκτίμησε ότι μπορεί να επιτευχθεί ο στόχος της ολοκλήρωσης των μελετών για αυτά τα τμήματα μέχρι το τέλος του έτους.
«Περνάμε πλέον στην εκπόνηση του τέταρτου και τελικού σταδίου, το οποίο περιλαμβάνει την οριστική μελέτη τεχνικών έργων, τη μελέτη σήμανσης-ασφάλισης και τη σύνταξη του Κτηματολογίου. Έχει ήδη δοθεί εντολή για την εκπόνησή τους. Η υποβολή τους αναμένεται έως το τέλος του επόμενου μήνα», ενημέρωσε ο κ. Δήμας.
Από την πλευρά της, η περιφέρεια Κρήτης έχει εξασφαλίσει 4 εκατ. ευρώ για μελέτες στον νομό Ρεθύμνου, όμως σημαντικά τμήματα του άξονα μένουν μετέωρα ελλείψει χρηματοδότησης. Έτσι, δεν φαίνεται φως στον ορίζοντα για τη σύνδεση των εν λόγω τμημάτων με τον κόμβο του νέου αεροδρομίου, όπως αντίστοιχα η σύνδεσή του με τη Βιάννο και την Ιεράπετρα.
Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι όποιος θα θέλει να φτάσει στο αεροδρόμιο από τη Μεσαρά, θα πρέπει να διασχίσει δια της τεθλασμένης μία διαδρομή άνω των 80 χλμ. εντός του νομού Ηρακλείου. Ενώ η απόσταση Ιεράπετρα – Καστέλι που θα μετρά μέσω ΒΟΑΚ 90,9 χλμ., μπορεί να περιοριστεί κατά 20,8 χλμ. με την κατασκευή του ΝΟΑΚ. «Μαζί με την Περιφέρεια Κρήτης θα βεβαιωθούμε ότι θα προχωρήσουμε και στα υπόλοιπα τμήματα το επόμενο χρονικό διάστημα», διαβεβαίωσε από την πλευρά του ο υπουργός.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
