Με σημαντικές ανατιμήσεις στα «πράσινα» τιμολόγια ρεύματος έκανε ποδαρικό ο Σεπτέμβριος, καθώς η πλειονότητα των παρόχων δεν απορρόφησε την αύξηση κατά 21,3% που σημειώθηκε στη χονδρεμπορική τιμή του ρεύματος τον Αύγουστο.
Η ΔΕΗ, η οποία κατέχει τη «μερίδα του λέοντος» στη λιανική αγορά και παραδοσιακά δίνει τον τόνο στην αγορά, έπειτα από αρκετούς μήνες κατά τους οποίους διατήρησε αμετάβλητα τα «πράσινα» τιμολόγιά της, ανακοίνωσε χθες αυξήσεις σχεδόν 8% για τις πρώτες 200 κιλοβατώρες, ενώ για μεγαλύτερες καταναλώσεις η αύξηση ξεπερνά το 20%.
Η αύξηση της χονδρεμπορικής τιμής κατά 21,3% τον Αύγουστο σε σχέση με τον Ιούλιο ήταν αποτέλεσμα ενός «κοκτέιλ» παραγόντων, με αιχμή την υψηλή ζήτηση λόγω της αυξημένης χρήσης κλιματιστικών, τη χαμηλή συνεισφορά των ΑΠΕ, αλλά και το ράλι στις τιμές του φυσικού αερίου, λόγω της έκρυθμης κατάστασης στη Μέση Ανατολή.
Οι ανησυχίες εντείνονται ακόμη περισσότερο ενόψει του χειμώνα, με την ελληνική κυβέρνηση να παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις και τα βλέμματα να στρέφονται πλέον στις ανακοινώσεις που αναμένονται στο πλαίσιο της Διεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης.
«Άλμα» για την χονδρική ρεύματος τον Αύγουστο
Ο τελευταίος μήνας του καλοκαιριού έκλεισε με τη μέση τιμή χονδρικής ρεύματος στα 133,40 ευρώ/MWh, αυξημένη κατά περίπου 21,3% σε σχέση με τον Ιούλιο.
Ωστόσο, ανοδική τάση ακολουθεί και ο πρώτος μήνας του φθινοπώρου, καθώς χθες, Τρίτη, 1η Σεπτεμβρίου, η τιμή της χονδρικής στην αγορά της επόμενης ημέρας διαμορφώθηκε στα 174,68 ευρώ/MWh, δηλαδή 2,01% υψηλότερα σε σχέση με την Δευτέρα.
Για σήμερα Τετάρτη, η χονδρεμπορική τιμή ενέργειας σκαρφάλωσε ακόμη υψηλότερα στα 188 ευρώ/MWh, δηλαδή είναι αυξημένη 7,63% σε σχέση με χθες.
Έντονες θα είναι και οι ενδοημερήσιες διακυμάνσεις της τιμής, η οποία αναμένεται να υποχωρήσει στα 0,02 ευρώ/MWh λίγο πριν από τις 12:00 το μεσημέρι, όταν η παραγωγή από ΑΠΕ αναμένεται να είναι αυξημένη. Ωστόσο, λίγο μετά τις 20:00 το βράδυ, η τιμή αναμένεται να εκτοξευθεί στα 305,16 ευρώ/MWh.
Σε επίπεδο παραγωγικού μείγματος, οι Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ) καλύπτουν σήμερα το 48,44% της ηλεκτροπαραγωγής, το φυσικό αέριο το 31,73%, οι εισαγωγές το 7,77%, ο λιγνίτης το 5,96% και τα υδροηλεκτρικά το 4,5%.
Αυξημένα τα «πράσινα» τιμολόγια για τον Σεπτέμβριο
Έτσι, σύμφωνα με τις πρώτες ανακοινώσεις των προμηθευτών ενέργειας, τα «πράσινα» τιμολόγια για τον Σεπτέμβριο σημειώνουν αυξήσεις ακόμη και πάνω από 20%.
Πάροχος | Προϊόν | Τελική τιμή κιλοβατώρας Αύγουστος | Τελική τιμή κιλοβατώρας Σεπτέμβριος | Ποσοστό μεταβολής |
ΔΕΗ (0KWh - 200KWh) | Ειδικό | 13,8 | 14,9 | 7,97% |
ΔΕΗ (από 200KWh και πάνω) | Ειδικό | 15,4 | 18,5 | 20,13% |
PROTERGIA | Value Special | 16,9 | 16,9 | 0,00% |
NRG | Ειδικό | 20,9 | 22,9 | 9,57% |
ΦΥΣΙΚΟ ΑΕΡΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΙΑ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ | Ειδικό | 19,86 | 21,8 | 9,77% |
VOLTON | Ειδικό | 19,9 | 21,9 | 10,05% |
ΕΛΙΝΟΙΛ | Ειδικό | 18,9 | 22,5 | 19,05% |
Μέσος όρος |
| 17,95 | 19,91 | 10,92% |
Ειδικότερα στη ΔΕΗ, για κατανάλωση έως 200 kWh, η τελική τιμή της κιλοβατώρας διαμορφώνεται τον Σεπτέμβριο στα 14,9 λεπτά, από 13,8 λεπτά τον Αύγουστο, σημειώνοντας αύξηση 8%. Για καταναλώσεις, ωστόσο, άνω των 200 kWh, η τιμή αυξάνεται σημαντικά, από 15,4 σε 18,5 λεπτά ανά κιλοβατώρα, καταγράφοντας μεταβολή 20,13%.
Ακόμη υψηλότερη είναι η τιμή στο ειδικό τιμολόγιο της VOLTON, όπου η κιλοβατώρα διαμορφώνεται τον Σεπτέμβριο στα 22 λεπτά, έναντι 19,9 λεπτών τον Αύγουστο. Η αύξηση ανέρχεται σε 10,55%.
Την ίδια στιγμή, στα 22,5 λεπτά ανά κιλοβατώρα φτάνει η τελική τιμή του ειδικού τιμολογίου της ΕΛΙΝΟΙΛ, από 18,9 λεπτά τον προηγούμενο μήνα, σημειώνοντας αύξηση της τάξης του 19%.
Στα 21,8 λεπτά ανά κιλοβατώρα διαμορφώνεται για τον Σεπτέμβριο η τελική τιμή του ειδικού τιμολογίου της Φυσικό Αέριο Ελληνική Εταιρεία Ενέργειας, από 19,86 λεπτά ανά κιλοβατώρα τον Αύγουστο. Πρόκειται για αύξηση της τάξης του 9,8% σε μηνιαία βάση.
Aπό την πλευρά της η NRG ανακοίνωσε το πράσινο τιμολόγιο στα 22,9 λεπτά από 20,9 τον περασμένο μήνα, καταγράφοντας αύξηση 9,57%.
Μέχρι στιγμής η Protergia είναι η μόνη που διατήρησε αμετάβλητο το τιμολόγιό της Value Special στα 16,9 λεπτά.
Κλιματισμός, αιολικά και αέριο «τσίμπησαν» τη χονδρική ρεύματος
Ένα «κοκτέιλ» παραγόντων έβαλε φωτιά στη χονδρεμπορική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας τον Αύγουστο, με την αυξημένη ζήτηση λόγω του καύσωνα, τη χαμηλότερη συνεισφορά των ΑΠΕ και την άνοδο του κόστους του φυσικού αερίου να διαμορφώνουν ένα ιδιαίτερα πιεστικό περιβάλλον για τις τιμές, ενώ στην εξίσωση ήρθαν να προστεθούν και οι εξελίξεις στις περιφερειακές αγορές.
Ο καύσωνας εκτόξευσε τη ζήτηση για κλιματισμό, κυρίως κατά τις μεσημεριανές και απογευματινές ώρες, ασκώντας ισχυρές πιέσεις στις τιμές. Ενδεικτικά, η ημερήσια τιμή ηλεκτρικής ενέργειας διαμορφώθηκε στα 173,73 ευρώ/MWh στις 25 Αυγούστου και στα 184,47 ευρώ/MWh στις 26 Αυγούστου.
Την ίδια στιγμή, η πτώση της αιολικής παραγωγής και, συνολικά, της συμμετοχής των ΑΠΕ στις κρίσιμες ώρες ενίσχυσε περαιτέρω τις πιέσεις. Ενδεικτικά, την εβδομάδα 17–23 Αυγούστου η ζήτηση παρέμεινε σχεδόν αμετάβλητη, καταγράφοντας οριακή υποχώρηση κατά 0,2%, ενώ η παραγωγή από ΑΠΕ μειώθηκε κατά 34%.
Ως αποτέλεσμα, το μερίδιό τους στο ενεργειακό μείγμα περιορίστηκε περίπου στο 49%, ενώ η συμμετοχή του φυσικού αερίου αυξήθηκε από 28% σε 39%.
Καθοριστικός παράγοντας για την πορεία των τιμών ήταν και η αυξημένη συμμετοχή των μονάδων φυσικού αερίου στο μείγμα παραγωγής.
Το γεγονός αυτό αποκτά ιδιαίτερη σημασία σε μία περίοδο που λόγω της Μέσης Ανατολής η τιμή του φυσικού αερίου καταγράφει καθημερινά ράλι. Ενδεικτικά, τον Αύγουστο, οι τιμές TTF κινήθηκαν πάνω από τα 66 ευρώ/MWh, έναντι περίπου 29 ευρώ/MWh στις αρχές του έτους.
Πρόσθετη πίεση δέχθηκε η ελληνική αγορά και από τις γειτονικές ευρωπαϊκές αγορές. Οι υψηλότερες τιμές στις γειτονικές χώρες επηρέασαν τις διασυνοριακές ροές ηλεκτρικής ενέργειας, περιορίζοντας σε ορισμένες ώρες το όφελος από τις εισαγωγές.
Παράλληλα, προβλήματα στην ηλεκτροπαραγωγή και η περιορισμένη διαθεσιμότητα ορισμένων μονάδων συνέβαλαν στην περαιτέρω ενίσχυση των τιμών.
Το φθινόπωρο φέρνει προσωρινή ανάσα
Στον αντίποδα, η εποχική υποχώρηση της ζήτησης που συνήθως καταγράφεται κατά τους φθινοπωρινούς μήνες μπορεί να λειτουργήσει εξισορροπητικά, δημιουργώντας περιθώρια για αποκλιμάκωση των τιμών, τουλάχιστον σε βραχυπρόθεσμο ορίζοντα.
Η εικόνα, ωστόσο, αναμένεται να παραμείνει ευμετάβλητη όσο πλησιάζει ο χειμώνας, καθώς η πορεία των τιμών θα εξαρτηθεί εκ νέου από τη ζήτηση, τις καιρικές συνθήκες, τη διαθεσιμότητα των μονάδων παραγωγής και την πορεία των τιμών του φυσικού αερίου. Σημαντικό ρόλο θα διαδραματίσουν, παράλληλα, και οι γεωπολιτικές εξελίξεις στη Μέση Ανατολή.
Συναγερμός για το φυσικό αέριο ενόψει χειμώνα
Ενόψει χειμώνα, ωστόσο, ολόκληρη η Ευρώπη βρίσκεται αντιμέτωπη με αυξημένο κίνδυνο ενεργειακής κρίσης. Βασική αιτία είναι η περιορισμένη ροή LNG μέσω των Στενών του Ορμούζ λόγω του πολέμου ΗΠΑ-Ιράν, ενώ η υψηλή ζήτηση που προκάλεσαν οι πολύ υψηλές θερμοκρασίες στην Ευρώπη και την Ασία επιβαρύνει περαιτέρω την αγορά.
Μέσα σε έξι μήνες, η τιμή του φυσικού αερίου έχει αυξηθεί κατά 123,16%, ενώ τα αποθέματα φυσικού αερίου της ΕΕ βρίσκονται σε χαμηλό 13 ετών, με τις αποθήκες να είναι γεμάτες μόλις κατά 63%, έναντι περίπου 80% του μέσου όρου της τελευταίας πενταετίας.
Οι αναλυτές προειδοποιούν ότι ένας δύσκολος ή ψυχρός χειμώνας, σε συνδυασμό με τη χαμηλή αποθήκευση και την περιορισμένη προσφορά LNG, θα μπορούσε να οδηγήσει σε νέα μεγάλη άνοδο των τιμών.
Η Goldman Sachs εκτιμά ότι το TTF μπορεί να ξεπεράσει τα 100 ευρώ/MWh, ενώ η Capital Economics θεωρεί πιθανή μια άνοδο προς τα 80-100 ευρώ/MWh.
Αυτό που πρέπει να θεωρηθεί δεδομένο είναι πως εάν οι υψηλές τιμές διατηρηθούν, αναμένεται σημαντική αύξηση στους λογαριασμούς φυσικού αερίου και ηλεκτρικού ρεύματος τον χειμώνα, με την Ευρώπη να αντιμετωπίζει τον μεγαλύτερο κίνδυνο ενεργειακής πίεσης από το 2022.
Σε επιφυλακή η κυβέρνηση για το ενεργειακό κόστος
Το ενεργειακό κόστος αποτελεί βασική πηγή ανησυχίας για την κυβέρνηση, με τον πρωθυπουργό, Κυριάκο Μητσοτάκη, όπως προανήγγειλε ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου, να αναμένεται να ανακοινώσει μέτρα στήριξης των καταναλωτών στο περιθώριο της ΔΕΘ.
Ο κ. Παπασταύρου έκανε λόγο για μέτρα που θα οδηγήσουν σε περαιτέρω ενίσχυση της αγοράς, ώστε στη συνέχεια να υπάρξει και συγκράτηση των τιμών, αποφεύγοντας, ωστόσο, να μιλήσει ανοιχτά για το ενδεχόμενο επιδότησης των λογαριασμών ρεύματος του Σεπτεμβρίου.
Πάντως, η πιθανότητα αυτή βρίσκεται στο τραπέζι εδώ και καιρό, δεδομένου, μάλιστα, ότι η μέση τιμή των τιμολογίων έχει ξεπεράσει προ πολλού το φράγμα των 15 λεπτών ανά kWh.
Αυτό που είναι γνωστό μέχρι στιγμής είναι πως, πέραν του δημοσιονομικού πακέτου ύψους περίπου 1,5 δισ. ευρώ που αναμένεται να ανακοινωθεί στη ΔΕΘ, θα υπάρξει και ένας δεύτερος «κουμπαράς», ύψους λίγο πάνω από 1 δισ. ευρώ έως το 2028, ο οποίος δημιουργείται μέσω της ευρωπαϊκής ρήτρας διαφυγής και σχεδιάζεται να κατευθυνθεί σε ενεργειακές υποδομές και επενδύσεις.