Η Ηγουμενίτσα φαίνεται να είναι η τελική επιλογή για τη δημιουργία της επιχειρησιακής βάσης που θα υποστηρίξει τη μεγάλη ερευνητική γεώτρηση στο Block 2 του βορειοδυτικού Ιονίου, αφήνοντας πίσω τις επιλογές της Πάτρας και του Αστακού.
To λιμάνι της Ηγουμενίτσας επικράτησε, σύμφωνα με πληροφορίες, έναντι των άλλων δύο υποψήφιων επιλογών, καθώς διαθέτει τα γεωγραφικά και επιχειρησιακά χαρακτηριστικά που απαιτούνται για την υποστήριξη μιας τόσο σύνθετης υπεράκτιας δραστηριότητας.
Η εξέλιξη αυτή σηματοδοτεί μια σημαντική μεταμόρφωση για την περιοχή, καθώς ένα λιμάνι που για δεκαετίες λειτουργούσε κυρίως ως πύλη σύνδεσης της Ελλάδας με την Ιταλία, καλείται πλέον να διαδραματίσει ρόλο ενεργειακού κόμβου για τις έρευνες υδρογονανθράκων στο Ιόνιο.
Εντός Ιουλίου η ΜΠΕ, Φεβρουάριο του 2027 η γεώτρηση
Το Block 2 παραχωρήθηκε αρχικά το 2018 στην κοινοπραξία Total, Ελληνικά Πετρέλαια και Edison. Μετά την αποχώρηση της Total η Energean μπήκε στο έργο, εξαγόρασε στη συνέχεια το μερίδιο της Edison και, μαζί με τη σημερινή Helleniq Energy, προχώρησε στην επόμενη φάση ωρίμανσης του έργου.
Σήμερα στην κοινοπραξία η ExxonMobil κατέχει το 60% του Block 2, η Energean το 30%, ενώ η Helleniq Upstream συμμετέχει πλέον με ποσοστό 10%.
Σύμφωνα με πληροφορίες, η Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων αναμένεται να κατατεθεί εντός Ιουλίου, ανοίγοντας τον δρόμο για την έναρξη της ερευνητικής γεώτρησης τον Φεβρουάριο του 2027, που θα αποτελέσει την πρώτη υπεράκτια γεώτρηση στη χώρα μας μετά από 40 χρόνια.
Κατά την ερευνητική περίοδο, η Energean παραμένει ο Διαχειριστής (operator) του έργου, έχοντας την ευθύνη για την υλοποίηση της γεώτρησης, ενώ σε περίπτωση που επιβεβαιωθεί εμπορικά αξιοποιήσιμο κοίτασμα, η ExxonMobil αναμένεται να αναλάβει τον κεντρικό ρόλο στην ανάπτυξη του έργου, αξιοποιώντας την τεράστια διεθνή εμπειρία της σε υπεράκτιες δραστηριότητες.
Ο στόχος «Ασωπός» και οι πιθανότητες ενός μεγάλου κοιτάσματος
Η γεώτρηση θα πραγματοποιηθεί στον στόχο «Ασωπός 1», σε περιοχή κοντά στο όριο της ελληνικής και της ιταλικής ΑΟΖ, με το γεωτρύπανο Stena DrillMAX να αναλαμβάνει την αποστολή.
Το πλοίο-γεωτρύπανο θα επιχειρήσει σε βάθος νερού περίπου 840 μέτρων και η συνολική γεώτρηση θα φτάσει σε βάθος 4.622 μέτρων.
Η διάρκεια της επιχείρησης υπολογίζεται περίπου στις 60 ημέρες, ενώ τα πρώτα αποτελέσματα αναμένονται προς τα τέλη Απριλίου 2027.
Πρόκειται για μονάδα έκτης γενιάς, κατασκευασμένη από τη Samsung Heavy Industries, με δυνατότητα εργασίας σε μεγάλα βάθη νερού και σε ιδιαίτερα απαιτητικές συνθήκες.
Η χρήση τέτοιου εξοπλισμού θεωρείται κρίσιμη τόσο για την επιτυχία της γεώτρησης όσο και για την τήρηση αυστηρών περιβαλλοντικών προδιαγραφών.
Αξίζει να σημειώσουμε πως ο στόχος «Ασωπός» αποτελεί το αποτέλεσμα των τρισδιάστατων σεισμικών ερευνών που πραγματοποιήθηκαν το 2022 σε συνολική έκταση 2.211 τετραγωνικών χιλιομέτρων, με επένδυση περίπου 20 εκατ. ευρώ.
Το κρίσιμο ερώτημα είναι αν οι υδρογονάνθρακες έχουν παραμείνει εγκλωβισμένοι στη γεωλογική δομή ή αν έχουν διαφύγει.
Ο στόχος είναι κυρίως η επιβεβαίωση ύπαρξης φυσικού αερίου, χωρίς να αποκλείεται η παρουσία πετρελαίου σε βαθύτερα στρώματα.
Τα μέχρι σήμερα δεδομένα από τρισδιάστατες σεισμικές έρευνες δείχνουν ενδείξεις ύπαρξης σημαντικού κοιτάσματος φυσικού αερίου, που εκτιμάται στα 270 δισ. κυβικά μέτρα (περίπου 9,5 τρισ. κυβικά πόδια).
Οι πιθανότητες επιτυχίας της γεώτρησης εκτιμώνται στο 16-18%, ποσοστό ικανοποιητικό για τα δεδομένα του κλάδου, το οποίο, ταυτόχρονα υπογραμμίζει και τον υψηλό βαθμό ρίσκου.
Στο καλό σενάριο, της εξεύρεσης κοιτάσματος, η ανάπτυξη μπορεί να γίνει μέσω πλωτής μονάδας παραγωγής, αντίστοιχης με το FPSO της Energean στο Ισραήλ. Πιθανώς να υπάρξουν συνέργειες με το έργο Poseidon και τον αγωγό TAP.
Το μεγάλο στοίχημα για την ελληνική οικονομία
Η αρχική γεώτρηση εκτιμάται ότι θα κοστίσει 60-70 εκατ. ευρώ, ενώ σε περίπτωση επιτυχούς έκβασης, η συνολική επένδυση μπορεί να ξεπεράσει τα 5 δισ. ευρώ.
Σε ένα θετικό σενάριο, τα δημόσια έσοδα θα μπορούσαν να φτάσουν έως και τα 10 δισ. ευρώ σε βάθος 20ετίας.
Η πρώτη φάση της γεώτρησης εκτιμάται ότι μπορεί να δημιουργήσει οικονομικό όφελος περίπου 12 εκατ. ευρώ για την ελληνική οικονομία μέσω υπηρεσιών που συνδέονται με λιμάνια, μεταφορές, logistics και τεχνική υποστήριξη.
Η οικονομική «αλυσίδα» που ξεκινά από το λιμάνι
Η επιλογή της Ηγουμενίτσας αποκτά ιδιαίτερη οικονομική σημασία, καθώς η υποστήριξη μιας υπεράκτιας γεώτρησης δημιουργεί ένα μεγάλο οικοσύστημα υπηρεσιών.
Σύμφωνα με εκτιμήσεις στελεχών της αγοράς, σε μια επένδυση της τάξης του 1 δισ. ευρώ, έως και 400 εκατ. ευρώ μπορούν να κατευθυνθούν σε δραστηριότητες που σχετίζονται με τη λιμενική βάση, τα logistics και τις υποστηρικτικές υπηρεσίες.
Με άλλα λόγια, η οικονομική αξία του έργου δεν περιορίζεται στο πιθανό κοίτασμα, αλλά επεκτείνεται σε ολόκληρο το δίκτυο επιχειρήσεων που θα κληθούν να υποστηρίξουν την προσπάθεια.
Η λειτουργία μιας υπεράκτιας εγκατάστασης απαιτεί ένα μεγάλο πλέγμα υπηρεσιών, μεταξύ άλλων, εφοδιασμό και αποθήκευση υλικών, τεχνική υποστήριξη, συντήρηση εξοπλισμού, μεταφορά προσωπικού, ρυμουλκήσεις, ναυπηγοεπισκευαστικές εργασίες κλ.π.
Με αυτόν τον τρόπο, ο λιμένας που θα επιλεγεί μετατρέπεται σε έναν μικρό ενεργειακό κόμβο, δημιουργώντας πολλαπλασιαστικά οφέλη για την τοπική οικονομία.
Αξίζει να σημειώσουμε πως αυτή η νέα προοπτική έρχεται να ενισχύσει τον ευρύτερο σχεδιασμό για την αναβάθμιση του λιμένα.
Άλλωστε, το νέο Master Plan του Οργανισμού Λιμένος Ηγουμενίτσας προβλέπει τη μετατροπή του λιμανιού σε πολυλειτουργικό κόμβο logistics και επιχειρηματικών δραστηριοτήτων.
Η σύνδεση με την Εγνατία Οδό, η δυνατότητα ανάπτυξης χώρων αποθήκευσης, η εξυπηρέτηση ειδικών πλοίων και η δημιουργία υποδομών τεχνικής υποστήριξης αποτελούν βασικά πλεονεκτήματα.
Παράλληλα, η κατεύθυνση προς πιο βιώσιμες λιμενικές λειτουργίες, με υποδομές όπως η ηλεκτροδότηση πλοίων από ξηράς (Onshore Power Supply), ενισχύει τον ρόλο της Ηγουμενίτσας ως σύγχρονου ευρωπαϊκού λιμένα.
Μαθιός Ρήγας: «Η Ελλάδα μπαίνει ξανά στον χάρτη των μεγάλων ενεργειακών ερευνών»
Την πεποίθηση ότι η Ελλάδα εισέρχεται σε μια νέα εποχή για τις έρευνες υδρογονανθράκων εξέφρασε ο διευθύνων σύμβουλος της Energean, Μαθιός Ρήγας, μιλώντας χθες στο συνέδριο του Economist.
Όπως ανέφερε, η συνεργασία με την ExxonMobil και τη Helleniq Energy δημιουργεί τις προϋποθέσεις για την πραγματοποίηση, τον Φεβρουάριο του 2027, της πρώτης γεώτρησης βαθιών υδάτων για ερευνητικούς σκοπούς στην Ελλάδα εδώ και περίπου 40 χρόνια.
Ο επικεφαλής της Energean στάθηκε ιδιαίτερα στη σημασία της ταχύτητας υλοποίησης του έργου, σημειώνοντας ότι μετά την υπογραφή της συμφωνίας τον Νοέμβριο, η ελληνική κυβέρνηση ενέκρινε τη διαδικασία σε σύντομο χρονικό διάστημα και ακολούθησε η υπογραφή της σύμβασης για τη γεώτρηση.
«Οι επενδύσεις μπορούν να πραγματοποιηθούν. Υπάρχουν ζητήματα και εμπόδια, όμως όσοι πραγματικά θέλουν μπορούν να προχωρήσουν και να υλοποιήσουν έργα», ανέφερε χαρακτηριστικά.