Ψηφιακοί φορολογικοί έλεγχοι με το myPoint, το επόμενο μεγάλο βήμα της ΑΑΔΕ

Η ψηφιοποίηση των φορολογικών ελέγχων είναι το επόμενο μεγάλο βήμα που δρομολογεί η ΑΑΔΕ, μετά την ανάπτυξη του δικτύου myPoint, για ταχύτερη και πιο οργανωμένη εξυπηρέτηση πολιτών και επιχειρήσεων.

Αντίστοιχα εύκολοι και περισσότερο στοχευμένοι και αποτελεσματικοί θα είναι και οι φορολογικοί έλεγχοι, με τη χρήση των τεχνολογικών μέσων και ειδικά της Τεχνητής Νοημοσύνης, η οποία μπαίνει σταδιακά στην καθημερινή λειτουργία της ΑΑΔΕ.

Στην κατεύθυνση της ψηφιοποίησης των φορολογικών ελέγχων η ΑΑΔΕ προωθεί δύο μεγάλα project που είναι ο «Ψηφιακός μετασχηματισμός των φορολογικών ελέγχων» και το «Σύστημα Προηγμένης Επιχειρησιακής Νοημοσύνης (ΒΙ) και Ανάλυσης Δεδομένων (Data Analytics)», τα οποία χρηματοδοτούνται από το Ταμείο Ανάκαμψης και είναι στο στάδιο της ολοκλήρωσης.

Με τα νέα συστήματα καθιερώνεται η παρακολούθηση της συμπεριφοράς των φορολογουμένων, η πρόβλεψη με βάση το ιστορικό και τη δραστηριότητά τους εάν θα φοροδιαφύγουν, ενώ θα υπάρχει και η «άμεση δράση» της ΑΑΔΕ στις περιπτώσεις που εντοπιστεί φοροδιαφυγή, με την αυτόματη βεβαίωση φόρων προστίμων και διοικητικών κυρώσεων, χωρίς ανθρώπινη παρέμβαση.

Η  ΑΑΔΕ, θεωρεί, πως η εν λόγω μεταρρύθμιση στοχεύει στην αύξηση της ικανότητας της ΑΑΔΕ για αποτελεσματικότερη λειτουργία και αξιοποίηση του μεγάλου όγκου δεδομένων που διαθέτει για την υποστήριξη των φορολογικών ελέγχων και την παρακολούθηση των οικονομικών συναλλαγών.

Τα μέσα

Οι δράσεις μέσω των οποίων θα επιτευχθεί η μεταρρύθμιση των φορολογικών ελέγχων είναι:

• Ο εκσυγχρονισμός των δυνατοτήτων αξιοποίησης δεδομένων μέσω της ανάπτυξης ενός νέου περιβάλλοντος Επιχειρησιακής Ευφυΐας και Ανάλυσης Δεδομένων. Το έργο αυτό αφορά στην προμήθεια ενός συστήματος ανάλυσης και εξόρυξης δεδομένων που θα περιλαμβάνει την υιοθέτηση ισχυρής αρχιτεκτονικής δεδομένων, την ανάπτυξη κοινού αποθετηρίου μεταδεδομένων, την προμήθεια κατάλληλων λύσεων λογισμικού και την ανάπτυξη τεχνικών και εργαλείων τεχνητής νοημοσύνης και μηχανικής μάθησης, όπως μοντέλα πρόγνωσης, εξόρυξης δεδομένων, στατιστικής και ποσοτικής ανάλυσης, προσομοιώσεις κ.α. που θα οδηγήσει στην καλύτερη εκμετάλλευση των δεδομένων της ΑΑΔΕ.
• Η ανάπτυξη ηλεκτρονικών εργαλείων υποστήριξης των Έμμεσων Τεχνικών Ελέγχου.
• Το νέο Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα Φορολογίας, μέσω του οποίου θα υποστηρίζονται πλήρως η διαχείριση των υποθέσεων ελέγχου, η άμεση πρόσβαση για λόγους ελέγχου σε όλα τα διαθέσιμα δεδομένα των φορολογούμενων, η αυτοματοποίηση των διασταυρώσεων, η αυτοματοποίηση της σύνταξης των φύλλων και των αναφορών ελέγχου, καθώς και η υποστήριξη των ηλεκτρονικών κοινοποιήσεων.
• Η αναθεώρηση και αναβάθμιση της συνεργασίας με το χρηματοπιστωτικό σύστημα για την τυποποίηση, αυτοματοποίηση και επέκταση των διαδικασιών ανταλλαγής δεδομένων.
• Ο εκσυγχρονισμός των δυνατοτήτων χρήσης δεδομένων της ΑΑΔΕ μέσω ενός νέου περιβάλλοντος Business Intelligence & Data Analytics που προβλέπει και επηρεάζει συμπεριφορές.

Τι αλλάζει στους φορολογικούς ελέγχους

Αρχικά, προβλέπεται η στενότερη σύνδεση της εφορίας με πηγές δεδομένων, όπως το ΓΕΜΗ , οι τράπεζες, ο ΕΦΚΑ, η ΕΡΓΑΝΗ κ.λπ.  και η παράλληλη ενεργοποίηση του συστήματος επιχειρησιακής νοημοσύνης / ανάλυσης δεδομένων. Μέσω αυτών η ΑΑΑΔΕ, θα μπορεί:

1. Να σκιαγραφεί το προφίλ των φορολογουμένων καθώς και του profiling φορολογουμένων βάσει ομοιοτήτων.
2. Να εκτιμά και να αξιολογεί τον κίνδυνο φοροδιαφυγής ή λαθρεμπορίου.
3. Να προβλέπει την εξέλιξη των προς είσπραξη εσόδων και της οφειλών φυσικών και νομικών προσώπων.
4. Να διασταυρώνει φορολογικές δηλώσεις με τραπεζικά στοιχεία όπως στοιχεία καταθέσεων, κινήσεις καρτών, στοιχεία συναλλαγών.
5. Να διεξάγει προγνωστική επεξεργασία δεδομένων από διαφορετικές πηγές χρησιμοποιώντας ταυτόχρονα και στοιχεία της αγοράς με τα ενδεικτικά παρακάτω στοιχεία: (α) Προφίλ ασφαλισμένου (β) Τραπεζικά στοιχεία (καταθέσεις, σύνολο συναλλαγών) (γ) Στοιχεία φορολογικών δηλώσεων (δ) Ληξιπρόθεσμα, εμπρόθεσμη είσπραξη, διαγραφή (ε)Πληθωρισμός.
6. Να πραγματοποιεί στατιστική ανάλυση για τα στοιχεία μητρώου και των ομάδων φορολογουμένων, καθώς και ανάλυση για τα αποτελέσματα πράξεων συμμόρφωσης από τα βεβαιωμένα ποσά και τις εισπράξεις ανά ηλικία, επάγγελμα κλπ.
7. Να συντάσσει αναφορά με στοιχεία μητρώου, δηλώσεων φορολογουμένων, στοιχείων εισαγωγών – εξαγωγών και επαγγελματικής δραστηριότητας.
8. Να αναλύει πληροφορίες από τράπεζες πληροφοριών και καταγγελιών και να διενεργεί ανάλυση κινδύνου παραβατικής συμπεριφοράς μετά από καταγγελία.
9. Να συγκεντρώνει δεδομένα με σκοπό την ανάλυση εσόδων, τις προβλέψεις εσόδων και τη μελέτη της φορολογικής συμπεριφοράς φυσικών και νομικών προσώπων.
10. Να συγκεντρώνει δεδομένα με σκοπό την ανάλυση φορολογικού κενού και την παροχή στοιχείων ελέγχων επί φυσικών και νομικών προσώπων με διάκριση για το είδος του ελέγχου.
11. Να παρέχει δεδομένα από την παρακολούθηση αντιδράσεων των φορολογουμένων στις ανακοινώσεις της ΑΑΔΕ με αντίστοιχη ανάλυση περιεχομένου.
12. Να συντάσσει αναφορά διασταύρωσης των δεδομένων myData, τόσο μεταξύ τους όσο και με τα δεδομένα διαφορετικών βάσεων δεδομένων.
13. Να δημιουργεί εύχρηστα προφίλ τάσεων συμπεριφοράς (παραβατικότητας, συμμόρφωσης, σε πολλαπλά επίπεδα, όπως κλαδικά, χωροταξικά, εποχικά, οικονομικά κλπ.).
14. Να εντοπίζει και να μοριοδοτεί φορολογούμενους βάσει συγκεκριμένων προδιαγραφών με σκοπό τον σχεδιασμό επικοινωνιακών δράσεων για την ενίσχυση της φορολογικής συμμόρφωσης.
15. Να αναπτύσσει μεθόδους και συστήματα διασταύρωσης στοιχείων και ανάλυσης κινδύνου για την αξιολόγηση των οφειλετών.
16. Να αξιοποιεί δεδομένα σχετικά με την επαγγελματική δραστηριότητα φορολογούμενων που δεν έχουν πραγματοποιήσει έναρξη ή μεταβολή επιχειρηματικής δραστηριότητας ως όφειλαν.Να αξιοποιεί άμεσα δεδομένα μη συμμορφούμενων φορολογουμένων και αποστολή αυτών στις αρμόδιες υπηρεσίες.
17. Να αναλύει ειδικές κατηγορίες οφειλετών με σκοπό τον έλεγχο και τον χαρακτηρισμό οφειλών ως ανεπίδεκτων είσπραξης και παρακολούθηση αυτών.
18. Να συλλέγει δεδομένα παραβατικότητας (κάθε φορά σε βάθος τριετίας - πενταετίας) ανά κατηγορία επιχειρήσεων και ανά γεωγραφική περιοχή για εξαγωγή ποιοτικών και ποσοτικών κριτηρίων κινδύνων παραβατικότητας για στόχευση σε φορολογικούς ελέγχους.