Σημαντικές αλλαγές στη δομή και στη λειτουργία των Ενόπλων Δυνάμεων προβλέπει η Γ' φάση του μετασχηματισμού στο πλαίσιο της «Ατζέντας 2030», με έμφαση σε τομείς όπως το διάστημα, ο κυβερνοχώρος, τα μη επανδρωμένα συστήματα και η αναδιοργάνωση στρατιωτικών μονάδων. Οι εξελίξεις αυτές παρουσιάστηκαν σήμερα, 20 Οκτωβρίου 2026, από τον υπουργό Εθνικής Άμυνας Νίκο Δένδια.
Όπως ανέφερε ο υπουργός, στόχος είναι η μετάβαση των Ενόπλων Δυνάμεων σε ένα διακλαδικό πολυχωρικό πεδίο επιχειρήσεων, εξασφαλίζοντας παράλληλα εξοικονόμηση πόρων ύψους περίπου 500 εκατ. ευρώ σε βάθος πενταετίας, ποσό που θα επιστρέψει στο προσωπικό.
Η νέα πραγματικότητα απαιτεί ενσωμάτωση νέων επιχειρησιακών πεδίων εκτός από την παραδοσιακή θάλασσα, αέρα και στεριά. Σύμφωνα με τον υπουργό, είναι απαραίτητη η προσθήκη του διαστήματος, του κυβερνοχώρου και του ηλεκτρομαγνητικού φάσματος, καθώς και η αυτοματοποίηση της διοίκησης μέσω του συστήματος C5ISR-T και η ένταξη μη επανδρωμένων και αυτόνομων συστημάτων σε όλους τους κλάδους.
Αναφορικά με τον κυβερνοχώρο και το ηλεκτρομαγνητικό φάσμα, ο κ. Δένδιας σημείωσε πως έχουν ήδη εγκαινιαστεί οι σχετικές υποδομές και σχολές για την υποστήριξη αυτών των δραστηριοτήτων.
Η Ελλάδα, όπως τόνισε, αποκτά πλέον ουσιαστική παρουσία στο διάστημα με έναν αστερισμό μικροδορυφόρων, αποτέλεσμα συνεργασίας του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας με το Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης. Παράλληλα, προγραμματίζεται η απόκτηση γεωστατικού δορυφόρου, τριών δορυφόρων μέσου ύψους μέσω του ευρωπαϊκού προγράμματος IRIS και δορυφόρων SAR σε συνεργασία με την Πολωνία. Αυτές οι δυνατότητες θα ενισχύσουν την ασφάλεια των επικοινωνιών και την επιχειρησιακή αυτονομία της χώρας.
Στον Στρατό Ξηράς, προωθείται η ενσωμάτωση αυτόνομων και μη επανδρωμένων μέσων στη Διοικητική Μέριμνα, με στόχο οι μεταφορές του «last mile» να πραγματοποιούνται με αυτόνομα οχήματα. Στο Πολεμικό Ναυτικό, κατασκευάστηκε ήδη το μη επανδρωμένο σκάφος «ΠΥΡΠΟΛΗΤΗΣ», ενώ δημιουργήθηκε και Διοίκηση Αυτόνομων και Μη Επανδρωμένων Συστημάτων. Η Πολεμική Αεροπορία αναπτύσσει δομές συνεργατικών αεροσκαφών, που θα λειτουργούν παράλληλα με τα F-35 όταν αυτά παραληφθούν.
Ο μετασχηματισμός περιλαμβάνει συγχωνεύσεις και καταργήσεις 56 μονάδων και 126 δομών, καθώς και τη δημιουργία νέων σχηματισμών και εγκαταστάσεων για την ενσωμάτωση των νέων τεχνολογιών. Στον Στρατό Ξηράς ιδρύεται Ταξιαρχία Μη Επανδρωμένων Συστημάτων στο Λιτόχωρο και Ειδική Μονάδα Μη Επανδρωμένων Οχημάτων, ενώ στο Πολεμικό Ναυτικό και στην Πολεμική Αεροπορία δημιουργούνται αντίστοιχες βάσεις.
Επιπλέον, προβλέπεται η λειτουργία διακλαδικής εγκατάστασης κατασκευής μη επανδρωμένων στην Αττική, καθώς και το Κέντρο Διοίκησης Επιχειρήσεων Διαστήματος στην Πολεμική Αεροπορία.
Εφεδρεία, αμυντική βιομηχανία και οικονομικές παρεμβάσεις
Οι αλλαγές αγγίζουν και την Εφεδρεία, με τη δημιουργία Λόχου Ειδικών Αποστολών από εφέδρους, ενώ η Ενεργός Εφεδρεία αποκτά ρόλο στην προστασία υποδομών και ευαίσθητων περιοχών. Παράλληλα, προωθείται νομοθετική πρωτοβουλία για τη δημιουργία οικοσυστήματος αμυντικής βιομηχανίας, με δυνατότητα σύναψης διακρατικών συμβάσεων και ελάχιστη συμμετοχή 25% του ελληνικού αμυντικού οικοσυστήματος σε κάθε εξοπλιστικό πρόγραμμα.
Στις οργανωτικές αλλαγές περιλαμβάνεται η αναδιοργάνωση της Γενικής Διεύθυνσης Οικονομικού Σχεδιασμού και Υποστήριξης (ΓΔΟΣΥ), του Οικονομικού Σώματος και της Γενικής Διεύθυνσης Εξοπλισμών και Επενδύσεων (ΓΔΑΕΕ).
Στον τομέα της υγειονομικής υποστήριξης, το 424 Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης και το Γενικό Νοσοκομείο Χανίων μετατρέπονται σε διακλαδικά, ενώ δημιουργείται εξελιγμένη Μονάδα Τραύματος στο 401 Νοσοκομείο, με παράρτημα στο Λίβανο, μέσω ιδιωτικής δωρεάς.
Οικονομικό αποτύπωμα και μέριμνα προσωπικού
Οι μεταρρυθμίσεις αναμένεται να επιφέρουν εξοικονόμηση 500 εκατ. ευρώ σε πέντε χρόνια, κυρίως μέσω λειτουργικών εξόδων και αντικατάστασης παλαιών συστημάτων. Τα χρήματα αυτά, όπως διευκρίνισε ο υπουργός, θα επιστραφούν στο προσωπικό των Ενόπλων Δυνάμεων για τη βελτίωση του επιπέδου ζωής και των αμοιβών τους.
Ιδιαίτερη μέριμνα δίνεται στους αποστράτους, με τη δημιουργία Στέγης Υποστηριζόμενης Διαβίωσης σε στρατιωτικό νοσοκομείο της Πεντέλης, αρχικά με 25 κλίνες και δυνατότητα επέκτασης.
Επιπλέον, για τα πληρώματα του Στόλου τίθεται όριο 200 ημερών ετησίως στη θάλασσα, με αυξημένη αποζημίωση σε περίπτωση υπέρβασης λόγω επιχειρησιακών αναγκών.
Ο υπουργός κατέληξε ότι η φιλοσοφία της μεταρρύθμισης συνδυάζει επιχειρησιακή αναβάθμιση με καλύτερη αξιοποίηση των διαθέσιμων πόρων, επιδιώκοντας τον εκσυγχρονισμό των συστημάτων και την ενίσχυση του ανθρώπινου δυναμικού.
Στην παρουσίαση της Γ' φάσης, που πραγματοποιήθηκε στην αίθουσα «Ιωάννης Καποδίστριας» του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας, παρευρέθηκαν ο αρχηγός ΓΕΕΘΑ στρατηγός Δημήτριος Χούπης, ο αρχηγός ΓΕΣ αντιστράτηγος Γεώργιος Κωστίδης, ο αρχηγός ΓΕΝ αντιναύαρχος Δημήτριος-Ελευθέριος Κατάρας ΠΝ και ο υπαρχηγός ΓΕΑ αντιπτέραρχος (Ι) Βασίλειος Μπρούμας ως εκπρόσωπος του αρχηγού ΓΕΑ.