Την ανάγκη να προστατευθούν τόσο οι πολίτες όσο και οι επιχειρήσεις από το νέο ενεργειακό σοκ, χωρίς να διακυβευτεί η δημοσιονομική αξιοπιστία των κρατών-μελών, ανέδειξε ο πρόεδρος του Eurogroup, Κυριάκος Πιερρακάκης, μετά τη συνεδρίαση των υπουργών Οικονομικών της ευρωζώνης στο Λουξεμβούργο.
Ο πρόεδρος του Eurogroup τόνισε πως «βρισκόμαστε αντιμέτωποι με μια δύσκολη ισορροπία», επισημαίνοντας ότι «πρέπει να προστατεύσουμε τους πολίτες από τις υψηλές τιμές ενέργειας, χωρίς να στείλουμε λάθος δημοσιονομικά μηνύματα».
Σημείωσε, επίσης, ότι «πρέπει να στηρίξουμε την οικονομική δραστηριότητα, χωρίς να θέσουμε σε κίνδυνο τη σταθερότητα» και πως «πρέπει να χρηματοδοτήσουμε τις ανάγκες του μέλλοντος, διαφυλάσσοντας παράλληλα την αξιοπιστία μας».
Αναφερόμενος στο ζήτημα της ενέργειας, ο Κ. Πιερρακάκης υπογράμμισε ότι οι τιμές έχουν επανέλθει σε υψηλά επίπεδα από τα τέλη Αυγούστου, επηρεάζοντας προϊόντα όπως το ντίζελ και τα αεροπορικά καύσιμα. Επισήμανε, μάλιστα, πως η Ευρώπη παραμένει εκτεθειμένη σε σοβαρούς εξωτερικούς ενεργειακούς κινδύνους.
Όπως ανέφερε, οι υπουργοί Οικονομικών της ευρωζώνης και της ΕΕ εξέτασαν τα μέτρα που έχουν λάβει τα κράτη-μέλη για την προστασία των πιο ευάλωτων και «όλοι επαναβεβαιώσαμε τη σημασία της τήρησης μέτρων που είναι προσωρινά, στοχευμένα και προσαρμοσμένα». Τόνισε, ακόμη, ότι «τα μέτρα στήριξης πρέπει να σχεδιάζονται κατά τρόπο ώστε να αποφεύγεται η δυσανάλογη επιβάρυνση των δημόσιων οικονομικών».
Παράλληλα, υπογράμμισε ότι η ΕΕ χρειάζεται «μακροπρόθεσμο σχεδιασμό και επενδύσεις για την ενίσχυση της ενεργειακής της αυτονομίας», κάτι που σημαίνει περισσότερη καθαρή ενέργεια, ευρύτερη χρήση της ηλεκτρικής ενέργειας, ισχυρότερα δίκτυα και καλύτερες διασυνδέσεις. Όπως ανέφερε, «η ενεργειακή ασφάλεια, η ανταγωνιστικότητα και η μετάβαση στην καθαρή ενέργεια είναι αλληλένδετες προτεραιότητες. Η Ευρώπη πρέπει να σημειώσει πρόοδο και στους τρεις αυτούς τομείς».
Από την πλευρά του, ο Επίτροπος Οικονομίας, Βλάντις Ντομπρόβσκις, επισήμανε ότι «βραχυπρόθεσμα, δυστυχώς, οι πιέσεις στις τιμές ενδέχεται να συνεχιστούν καθώς εισερχόμαστε στον χειμώνα», τονίζοντας ότι τα μέτρα πρέπει να στοχεύουν στους πιο ευάλωτους. Όπως σημείωσε, «τα οριζόντια μέτρα όχι μόνο θα είχαν υπερβολικά υψηλό δημοσιονομικό κόστος, αλλά θα αύξαναν επίσης τη ζήτηση και τις τιμές ενέργειας και, ως εκ τούτου, δεν θα βοηθούσαν όσους έχουν ανάγκη».
Ο Επίτροπος Οικονομίας προειδοποίησε, επίσης, ότι «δεν μπορούμε να προσθέτουμε συνεχώς νέες δημοσιονομικές ευελιξίες», καθώς κάτι τέτοιο θα μπορούσε να υπονομεύσει την αξιοπιστία της δέσμευσης των κρατών-μελών στη δημοσιονομική βιωσιμότητα και στο δημοσιονομικό πλαίσιο που βασίζεται σε κανόνες. Υπογράμμισε: «Δεν πρέπει να θέσουμε αυτό σε κίνδυνο».
Επαγρύπνηση για τα spreads και τις αγορές ομολόγων
Ερωτηθείς για τη διεύρυνση των spreads μεταξύ χωρών της ευρωζώνης, ο κ. Πιερρακάκης δήλωσε: «Είμαστε προσεκτικοί, είμαστε σε εγρήγορση, σε επιφυλακή, αλλά όχι σε κατάσταση συναγερμού». Εξήγησε ότι το διεθνές περιβάλλον παραμένει δύσκολο και οι υψηλές τιμές ενέργειας δημιουργούν ανοδικές πιέσεις στις οικονομίες παγκοσμίως.
Αναφερόμενος ειδικότερα στη Γαλλία και στις πιέσεις που καταγράφονται στα γαλλικά κρατικά ομόλογα, ο πρόεδρος του Eurogroup εξέφρασε εμπιστοσύνη στη δέσμευση της γαλλικής κυβέρνησης για τη διαχείριση των δημόσιων οικονομικών της και τόνισε ότι έχει προσωπικά μεγάλη εμπιστοσύνη στον Γάλλο υπουργό Οικονομικών, Ρολάν Λεσκίρ.
Απαντώντας στην ίδια ερώτηση, ο Επίτροπος Οικονομίας Βάλντις Ντομπρόβσκις αναγνώρισε ότι τα spreads στην ευρωζώνη έχουν διευρυνθεί και σημείωσε ότι ιδιαίτερα οι χώρες με υψηλό δημόσιο χρέος είναι περισσότερο ευάλωτες. Τόνισε ότι είναι απαραίτητο όλα τα κράτη-μέλη, και ειδικά εκείνα με υψηλά ελλείμματα ή χρέος, να εφαρμόζουν συνετή δημοσιονομική πολιτική. «Η κατάρτιση ενός υγιούς προϋπολογισμού για το επόμενο έτος θα είναι σημαντική, προκειμένου να καθησυχαστούν οι αγορές», υπογράμμισε. Παράλληλα, εξέφρασε την εμπιστοσύνη του στη γαλλική κυβέρνηση, η οποία έχει καταθέσει ένα «φιλόδοξο σχέδιο προϋπολογισμού για το 2027».
Θετική αξιολόγηση για αιτήματα Ελλάδας και Ιταλίας σχετικά με δημοσιονομική ευελιξία
Σε ό,τι αφορά τα αιτήματα της Ελλάδας και της Ιταλίας για χρήση της διευρυμένης ευελιξίας της εθνικής ρήτρας διαφυγής για την άμυνα, ώστε να καλύπτονται και μέτρα για την ενίσχυση της ενεργειακής ασφάλειας, ο Β. Ντομπρόβσκις ανέφερε ότι η Επιτροπή έχει αξιολογήσει θετικά τα αιτήματα των δύο χωρών και αναμένεται το πράσινο φως του Συμβουλίου. Όπως δήλωσε, «η Επιτροπή έχει πλέον αξιολογήσει θετικά τα αιτήματα τόσο της Ελλάδας όσο και της Ιταλίας για να κάνουν χρήση αυτής της διευρυμένης ευελιξίας».
Αναφερόμενος στα αιτήματα για περαιτέρω δημοσιονομική ευελιξία, ο Β. Ντομπρόβσκις σημείωσε ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα τα εξετάσει σε βάθος. «Προφανώς, θα εξετάσουμε πιο διεξοδικά τα αιτήματα της Ιταλίας και της Ελλάδας. Σήμερα είχα συζητήσεις τόσο με τον κ. Πιερρακάκη όσο και με τον κ. Τζορτζέτι για το θέμα», ανέφερε.
«Από την πλευρά της Επιτροπής, θα συνεχίσουμε να παρακολουθούμε στενά τις εξελίξεις και είμαστε έτοιμοι να προτείνουμε μέτρα αντιμετώπισης, εφόσον αυτό κριθεί αναγκαίο», πρόσθεσε. Υπογράμμισε, ωστόσο, ότι «η δημοσιονομική σύνεση είναι αναγκαία, ειδικά υπό το φως των σημερινών εξελίξεων στις αγορές ομολόγων».