Θετικά αξιολογήθηκε από τους φορείς η μεταρρύθμιση στο κληρονομικό δίκαιο, κατά τη συζήτηση του σχεδίου νόμου του υπουργείου Δικαιοσύνης στην αρμόδια επιτροπή της Βουλής. Παρά τη γενική αποδοχή, οι συμμετέχοντες κατέθεσαν και επιμέρους παρατηρήσεις για βελτιώσεις.
Μεταξύ των σημαντικότερων σημείων της αναμόρφωσης, ξεχωρίζει ο περιορισμός της ευθύνης των κληρονόμων. Όπως επισημάνθηκε, με τις προτεινόμενες αλλαγές ο κληρονόμος δεν ευθύνεται αυτοδικαίως με την προσωπική του περιουσία για τα χρέη της κληρονομιάς, γεγονός που μειώνει την ανάγκη αποποίησης.
Ως ιδιαίτερα θετική θεωρήθηκε και η καθιέρωση, για πρώτη φορά στο ελληνικό δίκαιο, του κληρονομικού δικαιώματος του συντρόφου, στοιχείο που λαμβάνει υπόψη τις σύγχρονες μορφές οικογένειας.
Το ενδιαφέρον των κομμάτων επικεντρώθηκε στις κληρονομικές συμβάσεις και στη μετατροπή της νόμιμης μοίρας από εμπράγματο σε ενοχικό δικαίωμα. Κοινή ήταν η εκτίμηση ότι η μετατροπή στοχεύει στην αποτροπή της πολυδιάσπασης της ακίνητης ιδιοκτησίας, προσφέροντας λύσεις σε υπαρκτά προβλήματα. Ωστόσο, εκφράστηκαν επιφυλάξεις για τις πιθανές επιπτώσεις στην οικογενειακή αλληλεγγύη.
Οι κληρονομικές συμβάσεις, ως νέος θεσμός, κρίθηκαν χρήσιμες για πρόσωπα που χρειάζονται φροντίδα, επιτρέποντας τη μεταβίβαση περιουσίας σε αντάλλαγμα παροχής υποστήριξης ή φροντίδας.
Ο υφυπουργός Δικαιοσύνης, Ιωάννης Μπούγας, κάλεσε τους φορείς να υποβάλουν προτάσεις για βελτιωτικές τροποποιήσεις όπου αυτό κριθεί σκόπιμο.
Αντιπαράθεση για την Εθνική Αρχή Διαφάνειας
Στο νομοσχέδιο περιλαμβάνεται διάταξη που ορίζει την Εθνική Αρχή Διαφάνειας ως τον ελληνικό ανεξάρτητο μηχανισμό παρακολούθησης των θεμελιωδών δικαιωμάτων υπηκόων τρίτων χωρών κατά τον έλεγχο διαλογής και τη διαδικασία ασύλου στα σύνορα. Η ρύθμιση αυτή προκάλεσε αντιδράσεις από κόμματα της αντιπολίτευσης, τα οποία θεωρούν ότι η αρμοδιότητα θα πρέπει να ανήκει στον Συνήγορο του Πολίτη, λόγω της συνταγματικής κατοχύρωσης και της εμπειρίας του σε σχετικά θέματα.
Η διοικήτρια της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας, Αλεξάνδρα Ρογκάκου, υπογράμμισε ότι «οργανωτικά η Αρχή διαθέτει ελεγκτικό τομέα με υποτομέα Μετανάστευσης και Ιθαγένειας, με σημαντική εμπειρία και έργο στο αντικείμενο», προσθέτοντας ότι η συνεργασία με εθνικούς και ευρωπαϊκούς φορείς είναι ήδη ενεργή.
Αντίθετη άποψη εξέφρασε η πρόεδρος της Πλεύσης Ελευθερίας, Ζωή Κωνσταντοπούλου, τονίζοντας ότι αρμόδιος θα έπρεπε να είναι ο Συνήγορος του Πολίτη. Όπως ανέφερε, η διάταξη αποτελεί «μια σκανδαλώδη προσπάθεια να υφαρπαχθεί το πεδίο του Ασύλου από την αρμοδιότητα του Συνηγόρου του Πολίτη, που είναι το φυσικό φόρουμ και η φυσική ανεξάρτητη αρχή με συνταγματική περιωπή».