Ο Ελληνικός Σύνδεσμος Προμηθευτών Ενέργειας (ΕΣΠΕΝ), στο πλαίσιο της δημόσιας διαβούλευσης της Ρυθμιστικής Αρχής Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων, κατέθεσε τις παρατηρήσεις του επί των εισηγήσεων της Enaon EDA για το Πρόγραμμα Ανάπτυξης του Δικτύου Διανομής Φυσικού Αερίου 2027–2031 και το Σχέδιο Τιμολογίων Διανομής για τη Ρυθμιστική Περίοδο 2027–2030.
Στην τοποθέτησή του, ο ΕΣΠΕΝ εκφράζει έντονο προβληματισμό για την προτεινόμενη αύξηση κατά 35,4% του μεσοσταθμικού τιμολογίου διανομής για οικιακούς και εμπορικούς καταναλωτές, επισημαίνοντας τις ενδεχόμενες επιπτώσεις στην οικονομική προσιτότητα και την ανταγωνιστικότητα του φυσικού αερίου.
Παράλληλα, υπογραμμίζει την ανάγκη επανεξέτασης βασικών παραδοχών του προτεινόμενου ρυθμιστικού πλαισίου, τεκμηρίωσης των προβλεπόμενων αυξήσεων και ορθολογικού σχεδιασμού των επενδύσεων, με προτεραιότητα στην αποτελεσματικότερη αξιοποίηση των υφιστάμενων υποδομών και στον περιορισμό των επιβαρύνσεων για τους καταναλωτές.
Αναλυτικά η επιστολή:
«Με την παρούσα επιστολή, ο Σύνδεσμός μας επιθυμεί να τοποθετηθεί επί των εισηγήσεων του Διαχειριστή του Δικτύου Διανομής Φυσικού Αερίου Enaon EDA αναφορικά με το Πρόγραμμα Ανάπτυξης Δικτύου Διανομής για την περίοδο 2027-2031 και το Σχέδιο Τιμολογίων Διανομής Φυσικού Αερίου για τη Ρυθμιστική Περίοδο 2027–2030.
Οι παρατηρήσεις του Συνδέσμου μας παρατίθενται παρακάτω:
Βάσει της εισήγησης του Διαχειριστή, προβλέπεται ιδιαίτερα σημαντική αύξηση του μεσοσταθμικού τιμολογίου διανομής για οικιακούς και εμπορικούς καταναλωτές κατά τη νέα Ρυθμιστική Περίοδο έναντι του έτους 2026, της τάξης του 35,4%, η οποία προκαλεί προβληματισμό ως προς τις επιπτώσεις της στην οικονομική προσιτότητα (affordability) του φυσικού αερίου για τους καταναλωτές, καθώς και στην ανταγωνιστικότητά του ως καυσίμου.
Στο πλαίσιο αυτό, θα πρέπει να συνεκτιμηθούν οι παρούσες συνθήκες ενεργειακής κρίσης, οι οποίες ασκούν ήδη σημαντικές αυξητικές πιέσεις στο κόστος προμήθειας φυσικού αερίου, καθώς και η πρόσθετη οικονομική επιβάρυνση που αναμένεται να προκύψει από την υπαγωγή της τελικής κατανάλωσης φυσικού αερίου στο Σύστημα Εμπορίας Δικαιωμάτων Εκπομπών (ETS2).
Από το Σχέδιο Τιμολογίων για τη Ρυθμιστική Περίοδο 2027–2030 προκύπτει ότι το προτεινόμενο Απαιτούμενο Έσοδο για το έτος 2027 παρουσιάζει ιδιαίτερα σημαντική αύξηση, της τάξης του 20,9%, σε σχέση με το εγκεκριμένο Απαιτούμενο Έσοδο του 2026 (Απόφαση ΡΑΑΕΥ Ε-14/2024). Αντίθετα, για τα επόμενα έτη της Ρυθμιστικής Περιόδου προβλέπονται αισθητά μικρότερες ετήσιες αυξήσεις, ύψους 3,3%, 3,5% και 1,2% για τα έτη 2028, 2029 και 2030, αντίστοιχα.
Διαπιστώνεται, συνεπώς, έντονα εμπροσθοβαρής κατανομή του Απαιτούμενου Εσόδου εντός
της Ρυθμιστικής Περιόδου, γεγονός που συντελεί στη σημαντική αύξηση των τιμολογίων
διανομής.
Η διαφοροποίηση αυτή είναι ακόμη πιο αξιοσημείωτη εάν ληφθεί υπόψη ότι ο προβλεπόμενος ετήσιος ρυθμός αύξησης του Απαιτούμενου Εσόδου κατά την προηγούμενη Ρυθμιστική Περίοδο (2023–2026) κυμάνθηκε μεταξύ 4,0% και 7,7%. Στο πλαίσιο αυτό, θεωρούμε σκόπιμο να εξεταστεί η αναγκαιότητα της εμπροσθοβαρούς αύξησης του Απαιτούμενου Εσόδου για τη Ρυθμιστική Περίοδο 2027–2030, καθώς και οι συνακόλουθες επιπτώσεις στα τιμολόγια
διανομής, σε σύγκριση με μια πιο ομαλή εξέλιξη του Απαιτούμενου Εσόδου.
Ως προς το Μεσοσταθμικό Κόστος Κεφαλαίου (WACC), δεδομένης μάλιστα της προτεινόμενης αύξησής του από 8,38% σε 8,70% σε σχέση με την προηγούμενη Ρυθμιστική Περίοδο, εκτιμούμε ότι απαιτείται περαιτέρω ανάλυση και τεκμηρίωση τόσο της μεθοδολογίας υπολογισμού όσο και των παραδοχών βάσει των οποίων προσδιορίζονται οι επιμέρους παράμετροι, προκειμένου να αξιολογηθεί η καταλληλότητα του προτεινόμενου WACC με βάση συγκρίσιμα ευρωπαϊκά δεδομένα και τους πραγματικούς κινδύνους που αναλαμβάνει η Enaon EDA.
Αναφορικά με το εκτιμώμενο ύψος της κατανάλωσης, από το Σχέδιο Τιμολογίων για τη Ρυθμιστική Περίοδο 2027–2030 προκύπτει ότι προβλέπεται συνολική αύξηση της κατανάλωσης κατά 17,8% στη διάρκεια της περιόδου 2027-2030, ποσοστό σημαντικά υψηλότερο από την αντίστοιχη προβλεπόμενη αύξηση του Απαιτούμενου Εσόδου, η οποία ανέρχεται σε 8,3%.
Επιπλέον, από τους πίνακες υλοποίησης του προγράμματος ανάπτυξης, οι οποίοι αφορούν το έτος 2025, προκύπτει πως οι πραγματικές συνδέσεις ανά μήκος δικτύου υπολείπονται σημαντικά των αντίστοιχων προβλεπόμενων (συνολικά 11,9% λιγότερες νέες συνδέσεις και 15,2% λιγότερα km κατασκευής δικτύου Χ.Π. σε σχέση με τις προβλέψεις), με τις μεγαλύτερες ποσοστιαίες και απόλυτες αποκλίσεις να παρατηρούνται στις περιοχές της Λοιπής Ελλάδας, όπου τα δεδομένα υστερούσαν σημαντικά έναντι των προβλέψεων και το 2024.
Εντούτοις, πολύ μεγάλο ποσοστό των νέων συνδέσεων τα επόμενα χρόνια προβλέπεται να είναι από αυτές τις περιοχές με τον βαθμό διείσδυσης αερίου να εκτιμάται πως θα αυξηθεί από 9,46% σε 31% και τις ενεργές συνδέσεις να εκτιμάται πως από 13.180 θα ανέλθουν έως το 2031 σε 48.112.
Η θέση του Συνδέσμου μας είναι ότι οι σχετικές προβλέψεις θα πρέπει να επαναξιολογηθούν ως προς την ορθότητα και την αξιοπιστία των παραδοχών στις οποίες βασίζονται, προκειμένου να περιοριστεί ο κίνδυνος υπερεκτίμησης των νέων συνδέσεων και της κατανάλωσης και συνακόλουθης υποανάκτησης του Απαιτούμενου Εσόδου, η οποία θα επιβαρύνει τα τιμολόγια διανομής επόμενων περιόδων.
Σημειώνεται, μάλιστα, ότι κατά την προηγούμενη Ρυθμιστική Περίοδο σημειώθηκε ήδη σημαντική υποανάκτηση του Απαιτούμενου Εσόδου, η οποία επιβαρύνει το Απαιτούμενο Έσοδο της περιόδου 2027–2030 με επιπλέον € 180 εκατ., συντελώντας στη σημαντική προβλεπόμενη αύξηση των τιμολογίων διανομής κατά τη νέα περίοδο.
Θεωρούμε σκόπιμο να παρασχεθεί περαιτέρω τεκμηρίωση ως προς την προτεινόμενη αύξηση του ποσοστού χρέωσης δυναμικότητας για τους οικιακούς και εμπορικούς καταναλωτές από 20% κατά την προηγούμενη Ρυθμιστική Περίοδο σε 30% για την περίοδο 2027–2030, δεδομένου ότι η αύξηση αυτή συνεπάγεται μεγαλύτερη επιβάρυνση των καταναλωτών εκτός της περιόδου θέρμανσης, όταν η κατανάλωση φυσικού αερίου είναι περιορισμένη, επιδεινώνοντας κατ’ αυτόν τον τρόπο την ανταγωνιστικότητά του.
Ο Σύνδεσμός μας εκτιμά ότι στο Πρόγραμμα Ανάπτυξης του δικτύου θα πρέπει να δοθεί προτεραιότητα στην πύκνωση των υφιστάμενων δικτύων και στην ενίσχυση της διείσδυσης του φυσικού αερίου σε ήδη εξυπηρετούμενες περιοχές, έναντι νέων επενδύσεων επέκτασης του δικτύου, με γνώμονα την αποτελεσματικότερη αξιοποίηση των υφιστάμενων υποδομών, τη βελτίωση της αποδοτικότητας των επενδύσεων και τον περιορισμό της επιβάρυνσης των τιμολογίων διανομής».