Η αναβάθμιση του αξιόχρεου και των προοπτικών της ελληνικής οικονομίας, σύμφωνα με διεθνείς οίκους πιστοληπτικής αξιολόγησης, αποδίδεται στη βελτίωση του αναπτυξιακού μοντέλου της χώρας τα τελευταία χρόνια. Η σημαντική αύξηση των επενδύσεων και των εξαγωγών ενισχύει την παραγωγικότητα και αυξάνει τον δυνητικό ρυθμό ανάπτυξης του ΑΕΠ, όπως διαπιστώνουν Moody's, DBRS και Scope.
Η στροφή της ανάπτυξης προς τις επενδύσεις και τις εξαγωγές, αντί της κατανάλωσης, ενισχύει τη δυναμική της οικονομίας και συμβάλλει στη μείωση του δημόσιου χρέους μέσω δημιουργίας πρωτογενών πλεονασμάτων. Οι οίκοι πιστοληπτικής αξιολόγησης υπογραμμίζουν ότι αυτή η εξέλιξη στηρίζει τις θετικές προοπτικές της χώρας.
Ο Moody's σημείωσε ότι «υπάρχουν αυξανόμενες ενδείξεις ότι η συνεχιζόμενη εστίαση των Αρχών σε διαρθρωτικές οικονομικές και θεσμικές μεταρρυθμίσεις αποφέρουν καρπούς με τη μορφή αυξημένης οικονομικής και δημοσιονομικής ανθεκτικότητας, η οποία υπερβαίνει τις τρέχουσες προσδοκίες μας». Παράλληλα, ο αμερικανικός οίκος τόνισε πως το νέο αναπτυξιακό μοντέλο της Ελλάδας καθοδηγείται περισσότερο από τις επενδύσεις και είναι όλο και πιο υποστηρικτικό της παραγωγικότητας. Επισήμανε, μάλιστα, ότι σχεδόν τα δύο τρίτα της αύξησης των επενδύσεων ως ποσοστό του ΑΕΠ μετά το 2020 προέρχονται από ιδιωτικές επενδύσεις, στοιχείο που υποδηλώνει πως η στήριξη του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (ΤΑΑ) ενίσχυσε, αλλά δεν προκάλεσε αυτή την τάση.
Ο Moody's επεσήμανε επίσης τη διαφοροποίηση στη σύνθεση των Ξένων 'Αμεσων Επενδύσεων (ΞΑΕ), οι οποίες πλέον αφορούν λιγότερο το real estate. Σύμφωνα με τον ΟΟΣΑ, οι ΞΑΕ στην Ελλάδα ανήλθαν στο επίπεδο - ρεκόρ των 12,8 δισ. ευρώ το 2025.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στην αυξημένη συμβολή των μεγαλύτερων επιχειρήσεων (με πάνω από 50 εργαζόμενους) στο ελληνικό ΑΕΠ, με το σχετικό ποσοστό να φτάνει το 60% το 2024, έναντι 45% το 2009. Αυτή η εξέλιξη θεωρείται σημαντική, καθώς οι μεγάλες επιχειρήσεις έχουν μεγαλύτερη δυνατότητα επενδύσεων σε τεχνολογία και δεξιότητες, καθώς και πρόσβαση σε ξένες αγορές και διαφοροποιημένες χρηματοδοτικές πηγές.
Παρά την πρόοδο, ο Moody's τονίζει πως η μετάβαση δεν έχει ολοκληρωθεί, αλλά το συνολικό της αποτέλεσμα αυξάνει την πιθανότητα ο δυνητικός ρυθμός ανάπτυξης της Ελλάδας και η δημοσιονομική ανθεκτικότητα να ξεπεράσουν τις τρέχουσες προσδοκίες.
Παραγωγικότητα και σύγκλιση με την Ευρωζώνη
Η σύγκλιση της παραγωγικότητας με τα επίπεδα της Ευρωζώνης παραμένει βασική πρόκληση και στόχος για την ελληνική οικονομία και την κυβέρνηση, καθώς συνδέεται με τη σύγκλιση των πραγματικών μισθών. Όπως ανέφερε ο DBRS, αν και η παραγωγικότητα της εργασίας στην Ελλάδα έχει βελτιωθεί, παραμένει χαμηλότερη από τον μέσο όρο της ΕΕ.
Ο καναδικός οίκος, που αναβάθμισε τις προοπτικές της ελληνικής οικονομίας σε θετικές διατηρώντας τη βαθμίδα ΒΒΒ, σημείωσε ότι «σύμφωνα με την Eurostat, η παραγωγικότητα της εργασίας ανά απασχολούμενο στην Ελλάδα ανερχόταν στο 67% του μέσου όρου της ΕΕ το 2025». Η εφαρμογή διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων τα τελευταία χρόνια ενίσχυσε την ανταγωνιστικότητα και αναμένεται να στηρίξει περαιτέρω την αύξηση της παραγωγικότητας μεσοπρόθεσμα.
Σε ανάλογο πνεύμα, ο γερμανικός οίκος Scope, που αναβάθμισε το αξιόχρεο της Ελλάδας στη βαθμίδα ΒΒΒ+, επισημαίνει τη βελτίωση της ανθεκτικότητας και των μεσοπρόθεσμων προοπτικών ανάπτυξης. Η συνεχιζόμενη υλοποίηση μεταρρυθμίσεων, η ισχυρή επενδυτική δυναμική και τα σημαντικά επενδυτικά προγράμματα της ΕΕ θεωρούνται καταλυτικοί παράγοντες.
Ο Scope τονίζει ότι η Ελλάδα έχει παρουσιάσει σταθερά καλύτερες επιδόσεις από την ΕΕ τα τελευταία χρόνια, με αυξημένη ανθεκτικότητα σε σχέση με την προ πανδημίας περίοδο. Ωστόσο, επισημαίνεται η ανάγκη για περαιτέρω αποδείξεις ότι η αύξηση των επενδύσεων θα οδηγήσει σε διαρκή άνοδο της παραγωγικότητας και του δυνητικού ρυθμού ανάπτυξης.
Αύξηση επενδύσεων και ανάπτυξη ΑΕΠ
Ο ερευνητικός σύμβουλος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ντίνος Πινέλι, ανέφερε ότι το πραγματικό ΑΕΠ της Ελλάδας αυξήθηκε κατά 10,8% από το 2019 έως το 2025, έναντι 10,2% στην Ισπανία και 6,4% στην Ιταλία. Οι δύο αυτές χώρες έλαβαν επίσης ισχυρή στήριξη από το ΤΑΑ, ενώ στις χώρες της Ευρωζώνης με μικρότερες κατανομές πόρων, η αύξηση ήταν μόλις 5,4%.
Το συνολικό ποσοστό επενδύσεων στην Ελλάδα αυξήθηκε κατά 5,9 ποσοστιαίες μονάδες ως ποσοστό του ΑΕΠ στην ίδια περίοδο, έναντι 3,7% στην Ιταλία και 0,3% στην Ισπανία. Αντίθετα, στις υπόλοιπες χώρες της Ευρωζώνης με μικρότερη στήριξη από το ΤΑΑ, το ποσοστό επενδύσεων μειώθηκε κατά 2%. Έτσι, το ποσοστό επενδύσεων στην Ελλάδα πλησιάζει τα επίπεδα της Ευρωζώνης, τα οποία υπερβαίνουν το 20% του ΑΕΠ, σύμφωνα με τον κ. Πινέλι.