Πάνω από το 90% της επιτραπέζιας ελιάς εξάγεται σε 100 χώρες

Περισσότερο από το 90% της συνολικής εγχώριας παραγωγής επιτραπέζιας ελιάς εξάγεται σε περισσότερες από 100 χώρες, γεγονός που αναδεικνύει τον κλάδο ως έναν από τους πλέον εξωστρεφείς της ελληνικής αγροδιατροφής. Αυτό επισημάνθηκε στην ετήσια Τακτική Γενική Συνέλευση της ΠΕΜΕΤΕ που πραγματοποιήθηκε στη Λάρισα.

Παρά τη δυναμική εξαγωγική παρουσία, ο κλάδος βρίσκεται αντιμέτωπος με προκλήσεις που σχετίζονται με το αυξημένο κόστος παραγωγής και τις αναταράξεις στο διεθνές εμπόριο. Η εξάρτηση από τις διεθνείς αγορές δημιουργεί επιπλέον κινδύνους και αβεβαιότητες.

Κατά τη διάρκεια της συνέλευσης, οι εκπρόσωποι του κλάδου εξέφρασαν συγκρατημένη αισιοδοξία για τη νέα εσοδεία, υπογραμμίζοντας, ωστόσο, τις πιέσεις που διαμορφώνουν το τρέχον επιχειρηματικό περιβάλλον.

Οι επιχειρήσεις του κλάδου αντιμετωπίζουν σημαντικές αυξήσεις στο λειτουργικό κόστος, λόγω της ανόδου της ενέργειας, των επιβαρύνσεων στα υλικά συσκευασίας, των πρώτων υλών και των μεταφορικών, καθώς και του αυξημένου μισθολογικού κόστους. Αυτοί οι παράγοντες περιορίζουν τα περιθώρια κερδοφορίας και επηρεάζουν την ανταγωνιστικότητα του ελληνικού προϊόντος.

Σημαντικό ζήτημα αποτελεί και η παραγωγικότητα του πρωτογενούς τομέα. Ο ανεπαρκής εκσυγχρονισμός της ελαιοκομικής παραγωγής έχει ως αποτέλεσμα το υψηλότερο κόστος πρώτης ύλης, περιορίζοντας τη θέση της ελληνικής μεταποίησης έναντι ανταγωνιστικών χωρών που έχουν προχωρήσει ταχύτερα σε επενδύσεις και μεταρρυθμίσεις.

Πιέσεις στις διεθνείς αγορές και ανταγωνισμός

Η ζήτηση στις διεθνείς αγορές δέχεται πιέσεις, καθώς οι πληθωριστικές συνθήκες έχουν περιορίσει το διαθέσιμο εισόδημα των καταναλωτών. Επιπλέον, ειδικές συνθήκες σε βασικές αγορές, όπως οι δασμοί στις ΗΠΑ και η δυσμενής οικονομική συγκυρία στη Γερμανία, επηρεάζουν αρνητικά τη ζήτηση για ελληνικές επιτραπέζιες ελιές.

Στην αγορά της Αυστραλίας, ο ανταγωνισμός από το αιγυπτιακό προϊόν εντείνεται, κυρίως λόγω των σημαντικά χαμηλότερων τιμών του, με αποτέλεσμα να περιορίζεται το μερίδιο της ελληνικής ελιάς.

Στατιστικά στοιχεία και προοπτικές

Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ που παρουσιάστηκαν στη συνέλευση, το πρώτο εξάμηνο του 2026 οι εξαγωγές επιτραπέζιων ελιών μειώθηκαν κατά 0,99% σε αξία και κατά 2,25% σε όγκο, διακόπτοντας την ανοδική πορεία των τελευταίων ετών.

Για το 2025, οι εξαγωγές επιτραπέζιας ελιάς ανήλθαν σε 872 εκατ. ευρώ και 282 χιλιάδες τόνους, ενώ την τελευταία δεκαετία η αξία των εξαγωγών αυξήθηκε κατά 115% και ο όγκος κατά 61%.

Για τη νέα εμπορική περίοδο, η παραγωγή αναμένεται να κινηθεί σε φυσιολογικά επίπεδα, όπως και τα δύο προηγούμενα χρόνια. Προβληματισμό προκαλούν, ωστόσο, τα αυξημένα αποθέματα της ποικιλίας «Χαλκιδική» από την προηγούμενη ελαιοκομική περίοδο 2025/26, τα οποία αποκτήθηκαν σε υψηλό κόστος.

Αιτήματα και νέες πρωτοβουλίες

Μεταξύ των παρεμβάσεων που ζητά η ΠΕΜΕΤΕ περιλαμβάνονται η δημιουργία Μητρώου Συσκευαστηρίων Επιτραπέζιων Ελιών, η μείωση του ενεργειακού και μη μισθολογικού κόστους, η επιτάχυνση των επενδυτικών προγραμμάτων, η διασφάλιση ίσων όρων ανταγωνισμού στις διεθνείς εμπορικές συμφωνίες και ο εκσυγχρονισμός του πρωτογενούς τομέα.

Στη Γενική Συνέλευση έγινε επίσης αναφορά στην ίδρυση της European Federation of Olive Industry (EFOI), στην οποία συμμετέχει η ΠΕΜΕΤΕ μαζί με τις αντίστοιχες οργανώσεις της Ιταλίας (ASSOM) και της Ισπανίας (ASEMESA), με στόχο την ενίσχυση της ευρωπαϊκής εκπροσώπησης του κλάδου.