Στην πολύπλευρη καταπολέμηση του δημογραφικού εστιάζουν τα νέα μέτρα που προανήγγειλε ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης από το βήμα της ΔΕΘ, φέρνοντας στο επίκεντρο την αντιμετώπιση της στεγαστικής πίεσης και τη στήριξη της οικογένειας μέσω ενός παιδικού «κουμπαρά».
Σε αυτό το πλαίσιο, ανακοινώθηκε νέο «Σπίτι μου 3» με διευρυμένα κριτήρια και συνολικό προϋπολογισμό 2 δισ. ευρώ, το οποίο θα λειτουργήσει ως ένα «εργαλείο κοινωνικής κινητικότητας και ασφάλειας για τη νέα γενιά», όπως ανέφερε χαρακτηριστικά κατά τη σημερινή εξειδίκευση των μέτρων ο Αναπληρωτής Υπουργός Νίκος Παπαθανάσης.
Στο πλαίσιο της στεγαστικής πολιτικής προβλέπεται και η αύξηση του φόρου μεταβίβασης από 3% σε 15% για πολίτες από χώρες εκτός Ε.Ε., το οποίο προβλέπεται πως θα αποτελέσει αντικίνητρο στην εξωτερική ζήτηση που πιέζει τις τιμές.
Την ίδια στιγμή, η Πολιτεία θα στηρίξει τις οικογένειες με τη θέσπιση ειδικού επενδυτικού λογαριασμού για παιδιά, όπου για κάθε ευρώ που καταθέτουν οι γονείς, η πολιτεία θα προσθέτει ένα ισόποσο κεφάλαιο, δίνοντας στο παιδί την ευκαιρία να ξεκινήσει την ενήλικη ζωή του με πάνω από 60.000 ευρώ.
Το εν λόγω μέτρο ενισχύει με ουσιαστικό τρόπο την αποταμιευτική και επενδυτική κουλτούρα των Ελλήνων, στηρίζοντας τη νέα γενιά και τη δημιουργία οικογένειας, υπογράμμισε ο Υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Κυριάκος Πιερρακάκης.
Επενδυτικός λογαριασμός για παιδιά
Ο παιδικός «κουμπαράς» αποτελεί έναν ειδικό επενδυτικό λογαριασμό, όπου οι γονείς μπορούν να ανοίξουν για τα βρέφη κατά τα πρώτα δύο έτη από τη γέννησή τους. Η πολιτεία θα καταθέτει στο λογαριασμό ποσό ίσο με αυτό που προσθέτει κάθε χρόνο ο γονέας και μέχρι 1.200 ευρώ ετησίως, μέχρι τη συμπλήρωση των 18 ετών, με το ποσό να προσαυξάνεται κατά 10% κάθε πενταετία, δηλαδή να διαμορφώνεται σε 1.320 ευρώ το 2032, 1452 ευρώ το 2037 κτλ.
Με ετήσια κατάθεση 1.200 ευρώ από τον γονέα και 1.200 ευρώ από το κράτος (σύνολο 24.000) που θα αυξάνεται κατά 10% κάθε πενταετία, σε 18 έτη θα έχει κατατεθεί κεφάλαιο 49.304 ευρώ που με τους τόκους αναμένεται να ξεπερνά τις 60.000 ευρώ.
Όπως ανέφερε ο κ. Πιερρακάκης, η κυβέρνηση βρίσκεται σε συνεργασία με το τραπεζικό σύστημα, ώστε οι γονείς να μπορούν να επιλέγουν το επενδυτικό προφίλ του λογαριασμού που επιθυμούν. Αναλόγως την απόδοση του επενδυτικού προϊόντος που θα επιλέξει η οικογένεια, η συνολική αποταμίευση μπορεί να ξεπεράσει και τις 70.000 ευρώ έως ότου ενηλικιωθεί το τέκνο.
Αξίζει να σημειωθεί πως το εισόδημα που λαμβάνει τον τέκνο από αυτόν τον επενδυτικό λογαριασμό θα απαλλάσσεται του φόρου εισοδήματος, ενώ η ανάληψη μπορεί να γίνει μόνο όταν το παιδί συμπληρώσει τα 18 έτη, εκτός από τις περιπτώσεις θανάτου γονέα ή θανάτου του τέκνου ή σε περίπτωση σοβαρών λόγων υγείας του τέκνου που χρήζουν χειρουργικής αντιμετώπισης.
Τα μέτρα για το στεγαστικό
Συνολικά 11 παρεμβάσεις ανακοινώθηκαν για την αντιμετώπιση του στεγαστικού προβλήματος, εκ των οποίων τα περισσότερα αποτελούν συνέχιση ήδη υπάρχουσων πολιτικών, αλλά και θέσπιση νέων μέτρων, με στόχο να προστατευτεί ο μόνιμος κάτοικος και να ενισχυθεί η δημογραφική ανθεκτικότητα, τόνισε ο κ. Παπαθανάσης.
Σε αυτό το πλαίσιο, ανακοινώθηκε νέο πρόγραμμα «Σπίτι μου ΙΙΙ», που αναμένεται να ανοίξει στις αρχές του 2027, με συνολικό προϋπολογισμό ύψος 2 δισ. ευρώ, εκ των οποίων τα 500 εκατ. θα προέλθουν από τα δάνεια του Ταμείου Ανάκαμψης, 500 εκατ. ευρώ από τα ταμειακά διαθέσιμα που διαθέτει η Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα και το υπόλοιπο 1 δισ. θα συμπληρωθεί από τις τράπεζες.
Ανάμεσα στις αλλαγές που προβλέπονται για τη συνέχιση του προγράμματος που επιδοτεί την αγορά πρώτης κατοικίας βρίσκεται η αύξηση του ανώτατου ορίου ηλικίας από 50 έτη στα 55, καθώς η δημιουργία οικογένειας και η δυνατότητα αγοράς κατοικίας έρχεται πλέον αργότερα.
Επιπλέον, η ανώτατη εμπορική αξία του ακινήτου αυξάνεται στις 300.000 ευρώ, από 250.000 που ήταν στο «Σπίτι μου 2», ενώ το μέγιστο ποσό του δανείου αυξάνεται από 190.000 σε 230.000 ευρώ, με το μέγιστο ποσοστό επιδότησης να διατηρείται στο 90%.
Παράλληλα, αυξάνονται τα εισοδηματικά όρια για οικογένειες με παιδιά, από επιπλέον 5.000 ευρώ για κάθε παιδί σε 7.000 ευρώ το κάθε παιδί, όπως και τα όρια των τετραγωνικών μέτρων των επιλέξιμων κατοικιών με επιπλέον 10 τ.μ. για κάθε τέκνο άνω των τεσσάρων.
Στην ίδια κατεύθυνση, προβλέπεται η αύξηση του φόρου μεταβίβασης για αγορά κατοικιών από 3% σε 15% για πολίτες από χώρες εκτός Ε.Ε., προκειμένου να αντιμετωπιστεί η αυξημένη ζήτηση κατοικιών από ξένους πολίτες που συμβάλλει στην άνοδο των τιμών και στον περιορισμό της πρόσβασης των μονίμων κατοίκων στη στέγη.
Όπως εξήγησε ο κ. Πιερρακάκης, το μέτρο θα ισχύσει από τον Ιούλιο του 2027, ώστε να μην αιφνιδιαστεί η αγορά και αφορά αποκλειστικά σε κατοικίες και όχι σε επαγγελματικούς χώρους, οικόπεδα ή άλλα ακίνητα.
Σημειώνεται ότι κατά το 2025, σύμφωνα με τα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος, επενδύθηκαν 1,2 δισ. ευρώ για αγορά ακινήτων από τρίτες χώρες, εκ των οποίων περίπου τα 800 εκατ. ευρώ αφορούσαν κατοικίες.
Όσον αφορά στα ήδη υπάρχοντα μέτρα για το στεγαστικό, συνεχίζεται και το 2027 ο περιορισμός της βραχυχρόνιας μίσθωσης, τύπου Airbnb σε επιλεγμένες περιοχές της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης, όπως και η συνέχιση της απαλλαγής από τον φόρο των κενών ακινήτων που ενοικιάζονται για το 2027-2030.
Επιπλέον, προσφέρονται φορολογικά κίνητρα για την κατασκευή νέων κατοικιών προς μακροχρόνια μίσθωση με ευνοϊκούς όρους, στο μοντέλο build to rent, παρατείνεται η ισχύς της μείωσης του φόρου εισοδήματος για δαπάνες αναβάθμισης κτιρίων για τα έτη 2027-2030 και συνεχίζεται το Πρόγραμμα Ανακαίνισης Παλαιών Κατοικιών με Ήπιες Ενεργειακές Παρεμβάσεις, ύψους 500 εκατ. ευρώ.
Αντιστοίχως, καταργείται ο ΕΝΦΙΑ σε επιπλέον 131 οικισμούς από το 2027, οι οποίοι έχουν 2.000 κατοίκους και έως 2.200 κατοίκους στη Δυτική Μακεδονία, μέτρο που επηρεάζει θετικά περίπου 62.000 επιπλέον ιδιοκτήτες ακινήτων και μειώνεται ο φόρος εισοδήματος ακινήτων με εισαγωγή ενδιάμεσου συντελεστή 25%.
Τέλος, διευρύνονται τα όρια για την επιστροφή ενοικίου, καλύπτοντας 70.000 επιπλέον ενοικιαστές και συνολικά το 85% των ενοικιαστών. Συγκεκριμένα, τα όρια ανεβαίνουν από τα 20.000 στα 25.000 ευρώ για άγαμους και από τα 28.000 στα 35.000 συν 5.000 το κάθε παιδί για έγγαμους και για μονογονεϊκές 39.000 συν 5.000 κάθε παιδί μετά το πρώτο, ενώ συνεχίζεται η καταβολή διπλής επιστροφής ενοικίου σε εκπαιδευτικούς, ιατρούς και νοσηλευτές στην Ελληνική Περιφέρεια.