Η αποκωδικοποίηση της αυστηρής ρύθμισης των 72 δόσεων για τα χρέη εφορία και ΕΦΚΑ

Με αυστηρούς όρους και χωρίς κανένα «κούρεμα» βασικής οφειλής ή προσαυξήσεων τίθεται σε εφαρμογή έως τις αρχές Ιουλίου η νέα ρύθμιση των χρεών προς την εφορία και τον ΕΦΚΑ σε έως και 72 δόσεις.

Το νομοσχέδιο που περιέχει τη διάταξη για τις 72 δόσεις τέθηκε χθες σε δημόσια διαβούλευση όπου και θα παραμείνει έως τις 15 Ιουνίου και στη συνέχεια θα κατατεθεί στη Βουλή και αναμένεται να ψηφιστεί έως το τέλος του τρέχοντος μηνός.

Αν και είναι ασαφής η ακριβής έναρξη της διαδικασίας της νέας ρύθμισης, ορίζεται σαφώς η ημερομηνία λήξης, που είναι μέχρι την 31η Δεκεμβρίου 2026.

Σε αυτή τη ρύθμιση δεν γίνονται εκπτώσεις και δεν χαρίζεται μέρος των προσαυξήσεων όπως συνέβαινε σε παλαιότερες παρεμβάσεις, αλλά στις 72 δόσεις εντάσσεται το συνολικό χρέος όπως έχει διαμορφωθεί από την αρχική οφειλή συν τις προσαυξήσεις που έχουν βεβαιωθεί και προστεθεί.

Ποια χρέη μπορούν να ενταχθούν

Σύμφωνα με τη διάταξη του νομοσχεδίου που τέθηκε σε διαβούλευση, οι 72 δόσεις είναι κλειστές για τα «φρέσκα» χρέη της τελευταίας τριετίας. Συγκεκριμένα:

• Στη ρύθμιση εντάσσονται οι βεβαιωμένες οφειλές στη φορολογική διοίκηση που είχαν καταστεί ληξιπρόθεσμες έως και την 31η Δεκεμβρίου 2023, εφόσον δεν ήταν σε κάποια ρύθμιση κατά την 21η Απριλίου 2026.
   
• Αποκλείονται από τις 72 δόσεις οι παλαιές οφειλές (31/12/2023) που είναι ρυθμισμένες με την πάγια ρύθμιση των 24/48 δόσεων.
   
• Δεν μπορούν να ενταχθούν όσοι είχαν ρυθμίσει τις οφειλές τους και έχασαν τη ρύθμιση μετά την 21η Απριλίου 2026. Γι΄ αυτούς μονόδρομος είναι οι 24 δόσεις.
   
• Όσοι έχασαν την παλαιά ρύθμιση και έκαναν νέα ρύθμιση μετά την 21η Απριλίου 2026, δεν μπορούν να απενταχθούν από αυτή και να μεταπηδήσουν στις 72 δόσεις.
   
• Για να γίνει δεκτή η αίτηση ένταξης στις 72 δόσεις των «παλαιών» χρεών, θα πρέπει να εξοφληθούν ή να ρυθμιστούν μέσω της πάγιας ρύθμισης, τυχόν οφειλές, που έχουν βεβαιωθεί από την 1η Ιανουαρίου 2024 και εντεύθεν.
   
• Ο οφειλέτης θα πρέπει να έχει υποβάλει όλες τις δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος των τελευταίων πέντε (5) ετών, για τις οποίες η προθεσμία υποβολής έληξε μέχρι την 31η Δεκεμβρίου 2025, ενώ πρέπει να έχει λευκό ποινικό μητρώο για οικονομικά εγκλήματα και να μην έχει καταδίκη αμετάκλητα για φοροδιαφυγή ή λαθρεμπορία.

Η διαδικασία ένταξης

Σύμφωνα με το νομοσχέδιο, η διαδικασία ένταξης προβλέπει την υποβολή αίτησης από τον οφειλέτη και η ένταξη «κλειδώνει» με την καταβολή της πρώτης δόσης εντός τριών (3) εργάσιμων ημερών από την υποβολή του αιτήματος.

Οι επόμενες δόσεις και μέχρι την εξόφληση της οφειλής καταβάλλονται έως την τελευταία εργάσιμη ημέρα κάθε μήνα. Επίσης:

• Κατ’ εξαίρεση, με την υποβολή από τον οφειλέτη αίτησης υπαγωγής στη ρύθμιση, τα αποδιδόμενα ποσά από συμψηφισμούς, από παρακρατήσεις αποδεικτικού ενημερότητας και βεβαίωσης οφειλής και από πράξεις αναγκαστικής εκτέλεσης λαμβάνονται υπόψη και για την κάλυψη της πρώτης δόσης της ρύθμισης, εφόσον εισπράττονται εντός της προθεσμίας πληρωμής της πρώτης δόσης και δεν πιστώνονται διαφορετικά κατά τις κείμενες διατάξεις.
   
• Τα ποσά που εισπράττονται κατά τη διάρκεια της ρύθμισης από την παρακράτηση απαίτησης του οφειλέτη λόγω της χορήγησης αποδεικτικού ενημερότητας και βεβαίωσης οφειλής ή κατόπιν συμψηφισμού ή μετά από αναγκαστικά μέτρα, καλύπτουν δόση ή δόσεις της χορηγηθείσας ρύθμισης, εφόσον δεν πιστώνονται διαφορετικά κατά τις κείμενες διατάξεις.
   
• Σε περίπτωση πρόωρης εξόφλησης του συνόλου του υπολοίπου της ρυθμισμένης κατά το παρόν οφειλής με οποιονδήποτε τρόπο, ήτοι με καταβολή από τον οφειλέτη, ή μέσω διοικητικών ή αναγκαστικών μέτρων είσπραξης, όπως το αποδεικτικό ενημερότητας και η κατάσχεση, ή διενέργειας συμψηφισμού, ο οφειλέτης επιβαρύνεται με τον τόκο που αναλογεί στον αριθμό δόσεων που τελικά διαμορφώνεται κατά την ημερομηνία εξόφλησης της ρύθμισης λαμβάνοντας υπόψη την ημερομηνία υπαγωγής σε αυτή.

Η απώλεια της ρύθμισης

Η ρύθμιση των 72 δόσεων χάνεται με συνέπεια την υποχρεωτική άμεση καταβολή του υπολοίπου των οφειλών σύμφωνα με τα στοιχεία της βεβαίωσης, εάν ο οφειλέτης:

• Δεν καταβάλλει δύο (2) συνεχόμενες μηνιαίες δόσεις της ρύθμισης ή καθυστερήσει την καταβολή των δύο (2) τελευταίων δόσεων της ρύθμισης για χρονικό διάστημα μεγαλύτερο των δύο (2) μηνών.
   
• Μετά την παρέλευση ενός (1) μηνός από την υπαγωγή στη ρύθμιση δεν έχει εξοφλήσει ή δεν έχει υπαγάγει σε πάγια ρύθμιση ή δεν έχει τακτοποιήσει με άλλο νόμιμο τρόπο το σύνολο των λοιπών ληξιπρόθεσμων οφειλών του στη Φορολογική Διοίκηση, κατά την ημερομηνία υποβολής της αίτησης για υπαγωγή στη ρύθμιση, άλλων οφειλών του, που δεν εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της ρύθμισης των 72 δόσεων.
   
• Δεν εξοφλήσει ή τακτοποιήσει κατά νόμιμο τρόπο τις οφειλές του στη Φορολογική Διοίκηση, καθ’ όλη τη διάρκεια της ρύθμισης των 72 δόσεων, εντός τριμήνου από τη λήξη της προθεσμίας καταβολής τους.

Τα ελάχιστα ποσά

Ο μέγιστος αριθμός των δόσεων, για τα χρέη έως την 31η Δεκεμβρίου 2023 είναι οι 72, υπό την προϋπόθεση ότι κάθε δόση θα είναι τουλάχιστον 30 ευρώ.

Η δόση των 30 ευρώ, ισχύει ωστόσο μόνο για χρέη, τα οποία μαζί με την προσαύξηση φτάνουν  έως 2.160 ευρώ. Το επιτόκιο με το οποίο θα βαρύνεται η οφειλή καθ’ όλη της διάρκεια της 6ετούς αποπληρωμής, ορίζεται στο 5,84%

Γλιτώνουν τα αναγκαστικά μέτρα

Με την υπαγωγή στη ρύθμιση των 72 δόσεων και εφόσον ο οφειλέτης συμμορφώνεται με αυτή, διασφαλίζει τα ακόλουθα ευεργετήματα:

1. Λαμβάνει αποδεικτικό ενημερότητας.
    
2. Αναστέλλεται τυχόν ποινική δίωξη που έχει ασκηθεί για τα αρρύθμιστα χρέη και για όσο χρονικό διάστημα διαρκεί η ρύθμιση. Σε περίπτωση ολοσχερούς εξόφλησης το αξιόποινο εξαλείφεται.
    
3. Αναστέλλονται η λήψη αναγκαστικών μέτρων και η συνέχιση της διαδικασίας αναγκαστικής εκτέλεσης επί απαιτήσεων, κινητών και ακινήτων. Κατά το χρονικό διάστημα ισχύος της ρύθμισης, οι κατασχέσεις που έχουν επιβληθεί εις χείρας τρίτων σε βάρος του οφειλέτη δεν καταλαμβάνουν μελλοντικές απαιτήσεις του οφειλέτη έναντι του τρίτου υπό την προϋπόθεση ότι η κατάσχεση αφορά αποκλειστικά σε χρέη που έχουν ρυθμιστεί κατά το παρόν και γνωστοποιείται η απόφαση αποδέσμευσης των μελλοντικών απαιτήσεων στον τρίτο. Ποσά απαιτήσεων που γεννώνται μετά την ως άνω γνωστοποίηση, αποδεσμεύονται και αποδίδονται κατά νόμο, ενώ ποσά απαιτήσεων που γεννήθηκαν πριν από αυτή αποδίδονται στο Δημόσιο. Σε περίπτωση απώλειας της ρύθμισης, οι ανωτέρω κατασχέσεις αναπτύσσουν πλήρως τις έννομες συνέπειές τους αναφορικά με τις μελλοντικές απαιτήσεις, από τη γνωστοποίηση της ανατροπής στον τρίτο.

Έλλειψη εμπιστοσύνης

Πάντως η ΑΑΔΕ, έχει τη δυνατότητα, ακόμη και μετά από την υπαγωγή του οφειλέτη στη ρύθμιση και την τήρηση των όρων της, και αφού αξιολογήσει το «προφίλ» του οφειλέτη:

• Να εγγράφει υποθήκες σε περιουσιακά στοιχεία του οφειλέτη, συμπεριλαμβανομένων των συνυπόχρεων προσώπων, ή των εγγυητών, εφόσον η οφειλή δεν είναι ασφαλισμένη.
   
• Να μην χορηγεί αποδεικτικό ενημερότητας για τη μεταβίβαση ακινήτου ή τη σύσταση εμπράγματου δικαιώματος επ’ αυτού στον οφειλέτη και στα συνυπόχρεα πρόσωπα, ακόμη και αν συντρέχουν οι προϋποθέσεις χορήγησή του, εφόσον η οφειλή δεν είναι διασφαλισμένη.
   
• Να προβαίνει σε συμψηφισμό των χρηματικών απαιτήσεων του οφειλέτη κατά του Δημοσίου και μέχρι του ύψους των οφειλών του.

Ποιες οφειλές εξαιρούνται

Εκτός της ρύθμισης των 72 δόσεων μένουν οι οφειλές που προέρχονται από ανάκτηση παράνομων κρατικών ενισχύσεων (βάσει αποφάσεων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής ή του Δικαστηρίου της ΕΕ), οι οποίες εισπράττονται με άλλη διαδικασία, όπως επίσης και άλλες οφειλές που είναι μεν βεβαιωμένες στην εφορία, αλλά με βάσει άλλες ειδικές διατάξεις δεν επιτρέπεται η ένταξή τους στις 72 δόσεις.