Ποια στοιχεία τραπεζικών λογαριασμών θα ανταλλάσσουν οι χώρες ΕΕ από 1/1/2026

Κίτρινες κάρτες στην Ελλάδα και σε άλλα εννέα κράτη για έλλειψη συνεργασίας στη διαδικασία ανταλλαγής πληροφοριών στον φορολογικό τομέα, καθώς και για κρυπτονομίσματα, με άλλα κράτη της ΕΕ, έβγαλε χθες η Κομισιόν.

Ειδικά σε ότι αφορά στη φορολογική συνεργασία, η Κομισιόν επικρίνει συνολικά 10 κράτη, τα οποία δεν εφαρμόζουν την Οδηγία σχετικά με την ανταλλαγή λεπτομερών στοιχείων των τραπεζικών λογαριασμών και των κατόχων τους.

Η συνεργασία των φορολογικών Αρχών των κρατών-μελών περιορίζει τη φοροδιαφυγή, ειδικά στον ΦΠΑ, που κοστίζει πάνω από 100  δισ. ευρώ, στον κοινοτικό προϋπολογισμό, όπως επίσης περιορίζει και τη διακίνηση του «μαύρου χρήματος».

Για τους λόγους αυτούς, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει αναγάγει σε ζήτημα μείζονος σημασίας τη συνεργασία των φορολογικών Αρχών, προκειμένου να αντιμετωπιστεί η φοροαποφυγή, κατά αρχήν εντός των συνόρων της και σε δεύτερο στάδιο παγκοσμίως, με τις συνεργασίες με άλλα κράτη.

Στο πλαίσιο αυτό, η Επιτροπή καλεί τα κράτη μέλη να εφαρμόσουν πλήρως τους νέους κανόνες για την ανταλλαγή πληροφοριών σχετικά με τη διοικητική συνεργασία στον τομέα της φορολογίας, η οποία μάλιστα αφορά κινήσεις τραπεζικών λογαριασμών από την 1η Ιανουαρίου 2026 και μετά. 

Επειδή, όμως διαπιστώνει κωλυσιεργία αποφάσισε να κινήσει διαδικασία επί παραβάσει με την αποστολή προειδοποιητικής επιστολής σε 10 κράτη μέλη (Ελλάδα,Βέλγιο, Βουλγαρία, Τσεχία, Κύπρο, Μάλτα, Κάτω Χώρες, Πορτογαλία, Ρουμανία και Σουηδία) λόγω μη πλήρους μεταφοράς στο εθνικό τους δίκαιο της οδηγίας (ΕΕ) 2025/872, με την οποία τροποποιείται η οδηγία σχετικά με τη διοικητική συνεργασία στον τομέα της φορολογίας (οδηγία 2011/16/ΕΕ).

Η οδηγία ζητά από τα κράτη μέλη να εφαρμόσουν πλήρως τους νέους κανόνες για την ανταλλαγή πληροφοριών σχετικά με τη διοικητική συνεργασία στον τομέα της φορολογίας.

Στις 10 χώρες που καθυστερούν δόθηκε προθεσμία δύο μηνών για να απαντήσουν, να ολοκληρώσουν τη μεταφορά στο εθνικό τους δίκαιο και να κοινοποιήσουν τα μέτρα στην Επιτροπή. Εάν η Επιτροπή δεν λάβει ικανοποιητική απάντηση, μπορεί να αποφασίσει να αποστείλει αιτιολογημένη γνώμη.

Ποιες πληροφορίες θα ανταλλάσσονται

Η επίμαχη Οδηγία προβλέπει ότι κάθε κράτος μέλος λαμβάνει τα απαραίτητα μέτρα ώστε να απαιτεί από τα Χρηματοπιστωτικά Ιδρύματά του να εφαρμόζουν τους κανόνες υποβολής στοιχείων και δέουσας επιμέλειας και να διασφαλίζουν την αποτελεσματική και σύμφωνη εφαρμογή αυτών των κανόνων.

Η αρμόδια αρχή κάθε κράτους μέλους κοινοποιεί στην αρμόδια αρχή οιουδήποτε άλλου κράτους μέλους, με αυτόματη ανταλλαγή τις ακόλουθες πληροφορίες όσον αφορά έναν τραπεζικό λογαριασμό:

• Το όνομα, τη διεύθυνση, τον/τους ΑΦΜ και την ημερομηνία και τον τόπο γέννησης (στην περίπτωση φυσικού προσώπου) κάθε Δηλωτέου Προσώπου που είναι Δικαιούχος Λογαριασμού και, στην περίπτωση Οντότητας για την οποία διαπιστώνεται ότι διαθέτει ένα ή περισσότερα Ελέγχοντα Πρόσωπα, θα κοινοποιεί τα στοιχεία όλων των προσώπων.
• Τον αριθμό λογαριασμού (ή λειτουργικό ισοδύναμο ελλείψει αριθμού λογαριασμού).
• Την επωνυμία και τον αριθμό ταυτοποίησης (εάν υπάρχει) του Δηλούντος Χρηματοπιστωτικού Ιδρύματος.
• Το υπόλοιπο ή την αξία του λογαριασμού (συμπεριλαμβανομένης, στην περίπτωση Ασφαλιστήριου Συμβολαίου με Αξία Εξαγοράς ή Συμβολαίου Προσόδων, της Αξίας Εξαγοράς κατά τη λήξη ή της τιμής εξαγοράς σε περίπτωση πρόωρης λύσης του συμβολαίου) στο τέλος του σχετικού ημερολογιακού έτους ή άλλης αντίστοιχης περιόδου υποβολής στοιχείων, ή το κλείσιμο του λογαριασμού, εάν ο λογαριασμός έκλεισε κατά τη διάρκεια αυτού του έτους ή αυτής της περιόδου.

Στην περίπτωση Λογαριασμού Θεματοφυλακής θα κοινοποιούνται:

• Το συνολικό ακαθάριστο ποσό των τόκων, το συνολικό ακαθάριστο ποσό των μερισμάτων και το συνολικό ακαθάριστο ποσό λοιπών εισοδημάτων που προέκυψαν σε σχέση με τα περιουσιακά στοιχεία που τηρούνται στον λογαριασμό, σε κάθε περίπτωση που καταβλήθηκαν ή πιστώθηκαν στον λογαριασμό (ή σε σχέση με τον λογαριασμό) κατά τη διάρκεια του ημερολογιακού έτους ή άλλης αντίστοιχης περιόδου υποβολής στοιχείων.
• Τα συνολικά ακαθάριστα έσοδα από την πώληση ή την εξαγορά χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων που καταβλήθηκαν ή πιστώθηκαν στον λογαριασμό κατά τη διάρκεια του ημερολογιακού έτους ή άλλης αντίστοιχης περιόδου υποβολής στοιχείων για τα οποία το Δηλούν Χρηματοπιστωτικό Ίδρυμα ενήργησε ως θεματοφύλακας, μεσάζων, εντολοδόχος ή άλλως ως εξουσιοδοτημένος αντιπρόσωπος του Δικαιούχου Λογαριασμού. Επίσης:

Σε περίπτωση Καταθετικού Λογαριασμού θα κοινοποιούνται το συνολικό ακαθάριστο ποσό των τόκων που καταβλήθηκε ή πιστώθηκε στον λογαριασμό κατά τη διάρκεια του ημερολογιακού έτους ή άλλης αντίστοιχης περιόδου υποβολής στοιχείων.

Σε περίπτωση άλλου λογαριασμού, θα κοινοποιείται το συνολικό ακαθάριστο ποσό που καταβλήθηκε ή πιστώθηκε στον Δικαιούχο Λογαριασμού σε σχέση με τον λογαριασμό, κατά τη διάρκεια του ημερολογιακού έτους ή άλλης αντίστοιχης περιόδου υποβολής στοιχείων, ως προς το οποίο το Δηλούν Χρηματοπιστωτικό Ίδρυμα είναι οφειλέτης ή χρεώστης, συμπεριλαμβανομένου του συνολικού ποσού τυχόν πληρωμών εξόφλησης προς τον Δικαιούχο Λογαριασμού κατά τη διάρκεια του ημερολογιακού έτους ή άλλης αντίστοιχης περιόδου υποβολής στοιχείων.

Συγχρόνως θα παρέχονται πληροφορίες, όπως:

• Αν έχει παρασχεθεί έγκυρη αυτοπιστοποίηση για κάθε Δικαιούχο Λογαριασμού.
• Ο ρόλος ή οι ρόλοι δυνάμει των οποίων κάθε Δηλωτέο Πρόσωπο που είναι Ελέγχον Πρόσωπο ενός Δικαιούχου Λογαριασμού-Οντότητας είναι Ελέγχον Πρόσωπο της Οντότητας και αν έχει παρασχεθεί έγκυρη αυτοπιστοποίηση για κάθε τέτοιο Δηλωτέο Πρόσωπο.
• Το είδος του λογαριασμού, αν είναι προϋπάρχων Λογαριασμός ή Νέος Λογαριασμός, καθώς και αν είναι κοινός λογαριασμός, περιλαμβανομένου του αριθμού των Δικαιούχων του κοινού Λογαριασμού.
• Στην περίπτωση Συμμετοχικού Δικαιώματος που κατέχεται σε Επενδυτική Οντότητα που είναι νομικό μόρφωμα, ο ρόλος ή οι ρόλοι δυνάμει των οποίων το Δηλωτέο Πρόσωπο είναι κάτοχος Συμμετοχικού Δικαιώματος.
• Η αρμόδια αρχή κάθε κράτους μέλους κοινοποιεί τις πληροφορίες που αφορούν φορολογικές περιόδους που αρχίζουν από την 1η Ιανουαρίου 2026.

Κρυπτοστοιχεία

Ταυτόχρονα η Κομισιόν επικρίνει την Ελλάδα και άλλες χώρες, για την καθυστέρηση πλήρους εφαρμογής των νέων κανόνων για τη διαφάνεια και την ανταλλαγή πληροφοριών σχετικά με κρυπτοστοιχεία.

Πρόκειται για οδηγία (ΕΕ) 2023/2226, που επιβάλει τη διοικητική συνεργασία στον τομέα της φορολογίας, ώστε να καταστεί δυνατή η φορολογική διαφάνεια και η ανταλλαγή πληροφοριών σχετικά με κρυπτοστοιχεία και να ενισχυθούν οι ανταλλαγές πληροφοριών σχετικά με χρηματοοικονομικούς λογαριασμούς.

«Η έγκαιρη και πλήρης εφαρμογή των κανόνων της οδηγίας από το σύνολο των κρατών μελών έχει μεγάλη σημασία για την επίτευξη μεγαλύτερης φορολογικής διαφάνειας και την καταπολέμηση της φοροαποφυγής και της φοροδιαφυγής στο εισόδημα από επενδύσεις» επισημαίνει η Κομισιόν στην προειδοποιητική επιστολή προς το Βέλγιο, τη Βουλγαρία, την Τσεχία, την Εσθονία, την Ελλάδα, την Ισπανία, την Κύπρο, το Λουξεμβούργο, τη Μάλτα, τις Κάτω Χώρες, την Πολωνία και την Πορτογαλία.

Ωστόσο, πρέπει να σημειωθεί ότι η Ελλάδα πιθανότατα καλύπτει την κοινοτική απαίτηση, με τον νόμο για τα κρυπτονομίσματα που ψηφίστηκε από τη Βουλή την Πέμπτη 29 Ιανουαρίου.