Σύμφωνα με την παρουσίαση της τριμηνιαίας Έκθεσης του ΙΟΒΕ για την ελληνική οικονομία, ο πρόεδρος του ΔΣ του Ιδρύματος Οικονομικών & Βιομηχανικών Ερευνών (ΙΟΒΕ), Γιάννης Ρέτσος, ανέλυσε τις ανησυχίες που προκαλούν οι διεθνείς εξελίξεις. Εστίασε στην αύξηση των γεωπολιτικών κινδύνων, στην ένταση μεταξύ Ευρώπης και ΗΠΑ, καθώς και στην κρίση θεσμών, κυρίως στις ΗΠΑ. Για την Ελλάδα, παρότι έχουν επιτευχθεί σημαντικές βελτιώσεις τα τελευταία χρόνια, τόνισε την ανάγκη περαιτέρω θωράκισης της οικονομίας, επισημαίνοντας σημάδια κόπωσης και την ανάγκη επιτάχυνσης των διαρθρωτικών αλλαγών σε οικονομικό και θεσμικό επίπεδο.
Ο γενικός διευθυντής του ΙΟΒΕ, καθηγητής Νίκος Βέττας, υπογράμμισε ότι η διατήρηση και ενίσχυση της θετικής πορείας της ελληνικής οικονομίας εξαρτάται από την αύξηση των επενδύσεων σε φυσικό και ανθρώπινο κεφάλαιο. Τόνισε την αναγκαιότητα δομικών τομών στη λειτουργία του κράτους και των αγορών, καθώς και την ενίσχυση κρίσιμων υποδομών. Προειδοποίησε ότι χωρίς αυτές τις παρεμβάσεις, η αναπτυξιακή δυναμική θα εξασθενίσει.
Για το 2026, το ΙΟΒΕ διατηρεί αμετάβλητη την πρόβλεψη για ανάπτυξη 2,2%, βασιζόμενο σε ενισχυμένες επενδύσεις και ανθεκτική κατανάλωση. Η απασχόληση αναμένεται να αυξηθεί, λόγω της ανοδικής τάσης σε κατανάλωση, επενδύσεις και σε τομείς της βιομηχανίας και των υπηρεσιών. Το ποσοστό ανεργίας εκτιμάται στο 8,9% για το 2025 και στο 8,6% για το 2026.
Οι τιμές αναμένεται να ακολουθήσουν ήπια ανοδική πορεία, με τον πληθωρισμό να διαμορφώνεται στο 2,4% το 2026, κυρίως λόγω της καταναλωτικής ζήτησης. Ωστόσο, η αβεβαιότητα για τις γεωπολιτικές εξελίξεις και την ισοτιμία του ευρώ δημιουργεί τόσο ανοδικούς όσο και καθοδικούς κινδύνους στις προβλέψεις.
Στο τραπεζικό σύστημα, παρατηρείται πιστωτική επέκταση προς τα νοικοκυριά και οριακή αύξηση του στεγαστικού χαρτοφυλακίου, για πρώτη φορά μετά από 16 έτη συρρίκνωσης. Επίσης, διευρύνεται η πρόσβαση των τραπεζών σε χρηματοδότηση από διεθνείς αγορές κεφαλαίων, ενώ το κόστος δημόσιου και ιδιωτικού δανεισμού παραμένει σε σχετικά χαμηλά επίπεδα. Οι ιδιωτικές καταθέσεις αυξάνονται ήπια και το περιθώριο επιτοκίου μειώθηκε, αλλά παραμένει υψηλό. Από την άλλη, εξακολουθούν να υφίστανται προκλήσεις όπως η χαμηλή ζήτηση για στεγαστικά δάνεια, η υψηλή έκθεση των τραπεζών σε κρατικά ομόλογα και το αυξημένο ποσοστό των «κόκκινων» δανείων εκτός ισολογισμών.
Βασικά σημεία και προκλήσεις για την ελληνική οικονομία
Ο καθηγητής Νίκος Βέττας ανέδειξε πως η ελληνική οικονομία διατηρεί υψηλότερο ρυθμό αύξησης του ΑΕΠ από την ευρωζώνη, με μείωση της ανεργίας, αύξηση επενδύσεων, θετική δημοσιονομική πορεία και εξομάλυνση του κόστους χρηματοδότησης.
Το παγκόσμιο περιβάλλον χαρακτηρίζεται από υψηλή και εντεινόμενη αβεβαιότητα, κυρίως λόγω γεωπολιτικών και τεχνολογικών εξελίξεων, γεγονός που επηρεάζει και την ελληνική οικονομία.
Η ευρωπαϊκή οικονομία αντιμετωπίζει έντονες προκλήσεις, χωρίς να είναι σαφές πώς θα ανταποκριθεί. Το μεταβαλλόμενο περιβάλλον δεν ευνοεί γενικευμένες επενδύσεις, οι οποίες αναμένονται να γίνουν πιο επιλεκτικές.
Η διατήρηση της θετικής πορείας της ελληνικής οικονομίας προϋποθέτει την αύξηση των επενδύσεων σε φυσικό και ανθρώπινο κεφάλαιο, μέσω δομικών μεταρρυθμίσεων στο κράτος και τις αγορές, αλλά και ενίσχυσης των υποδομών.
Παρά τη μεγαλύτερη ανθεκτικότητα της ελληνικής οικονομίας και τη στήριξη από το Ταμείο Ανάκαμψης, επιμένουν διαρθρωτικές αδυναμίες, όπως η χαμηλή παραγωγικότητα και το υψηλό εξωτερικό έλλειμμα.
Τα νοικοκυριά συνεχίζουν να πιέζονται, καθώς ο πληθωρισμός διατηρεί χαμηλά τα πραγματικά εισοδήματα και την αποταμίευση, παρά τη βελτίωση σε απασχόληση και μισθούς.
Προτεραιότητες πολιτικής αποτελούν η μείωση γραφειοκρατικών και ρυθμιστικών εμποδίων, η ταχύτερη επίλυση νομικών διαφορών, η προσαρμογή φορολογικών προτεραιοτήτων, η ενίσχυση του εκπαιδευτικού και ερευνητικού συστήματος και η ενθάρρυνση της καινοτομίας.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
