Περί τα τέλη Ιανουαρίου αναμένεται καλώς εχόντων των πραγμάτων η απόφαση της ΡΑΑΕΥ για την ενεργοποίηση των ευέλικτων τιμολογίων, τα οποία θα είναι σταθερά προϊόντα που δε θα συνδέονται με τις διακυμάνσεις της χονδρεμπορικής αγοράς.
Και μπορεί τα τιμολόγια αυτά να έχουν τεθεί στο τραπέζι των συζητήσεων εδώ και μήνες, ωστόσο, όπως μας μεταφέρουν πηγές κοντά στη Ρυθμιστική Αρχή, η νομική της υπηρεσία δεν έχει ολοκληρώσει ακόμη το κείμενο της ρυθμιστικής απόφασης, η οποία θα αποτελεί το τελικό στάδιο προσαρμογής, ώστε να αποφευχθούν ενστάσεις.
Το κόκκινο χρώμα δεν άρεσε σε κανέναν
Θυμίζουμε ότι αρχικά εξεταζόταν να αποτελέσουν υποκατηγορία των «μπλε», λόγω της σταθερότητάς τους, τελικά όμως θα αποτελέσουν ανεξάρτητη κατηγορία.
Παράλληλα, η αρχική σκέψη της ΡΑΕΕΥ ήταν τα νέα τα ευέλικτα τιμολόγια να λάβουν κόκκινη απόχρωση, ωστόσο το σύνολο σχεδόν των παρόχων αντέδρασε θεωρώντας την προτεινόμενη κόκκινη σήμανση παραπλανητική και αποτρεπτική για τους καταναλωτές.
Σύμφωνα με όσα μας μεταφέρουν οι ίδιες πηγές, η παρατήρηση των παρόχων θεωρείται σημαντική και δεν πρόκειται να αγνοηθεί, ωστόσο τίποτα δε μπορεί να αποκλειστεί.
Ρεύμα με λογική «πακέτου»
Η νέα κατηγορία αφορά ευέλικτα τιμολόγια ορισμένου χρόνου, τα οποία δεν συνδέονται με τις διακυμάνσεις της χονδρεμπορικής αγοράς.
Η βασική τους καινοτομία είναι ότι περιλαμβάνουν ένα εκ των προτέρων καθορισμένο «ευέλικτο στοιχείο» χρέωσης, που μπορεί να μεταβάλλεται ανάλογα με την κατανάλωση και όχι από εξωτερικούς παράγοντες. Το στοιχείο αυτό καθιστά τα τιμολόγια πιο προσιτά και πιο «κατά παραγγελία» για τις ανάγκες κάθε νοικοκυριού ή επιχείρησης.
Στην πράξη, τα προϊόντα αυτά προσομοιάζουν σε συνδρομητικές υπηρεσίες κινητής τηλεφωνίας. Όπως εξηγούν πηγές της ΡΑΑΕΥ, ο πελάτης προπληρώνει ένα πάγιο ποσό για ένα πακέτο κιλοβατωρών με βάση την κατανάλωσή του και σε περίπτωση υπέρβασης της κατανάλωσης, το επιπλέον κόστος θα χρεώνεται με προκαθορισμένη τιμή.
Άλλωστε, το βασικό χαρακτηριστικό αυτών των τιμολογίων σταθερού τύπου είναι ότι ο πελάτης γνωρίζει εκ των προτέρων τι θα πληρώσει και ποια θα είναι η τιμή μονάδας για τυχόν επιπλέον κατανάλωση.
Αξίζει να σημειώσουμε ότι σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, η εκκαθάριση θα γίνεται είτε ανά εξάμηνο είτε ανά έτος, με επιστροφή χρημάτων σε περίπτωση που η κατανάλωση είναι μικρότερη από την προβλεπόμενη.
Τα ευέλικτα τιμολόγια θα έχουν ελάχιστη διάρκεια 12 μηνών και, σε αντίθεση με τα πορτοκαλί, επιτρέπεται η ύπαρξη ρήτρας πρόωρης αποχώρησης, η οποία όμως θα είναι αναλογική και μειούμενη.
Τα ευέλικτα τιμολόγια μπορούν να υιοθετούν διάφορα σχήματα, όπως:
- Κλιμακωτή τιμολόγηση: Διαφορετική χρέωση ανά βαθμίδα κατανάλωσης, με σταθερό ημερήσιο ή μηνιαίο πάγιο και ανά κιλοβατώρα, σε όλη τη διάρκεια του συμβολαίου.
- Σταθερή χρέωση ανά εξάμηνο: Η τιμή καθορίζεται σταθερά για κάθε εξάμηνο εντός της ετήσιας διάρκειας της σύμβασης.
- Συνδυαστική τιμολόγηση: Συνδυασμός σταθερής τιμής για εντός ορίων κατανάλωση και διαφορετικής (συνήθως υψηλότερης) τιμής για την υπέρβαση αυτών των ορίων.
- Το ευέλικτο στοιχείο του τιμολογίου δύναται να περιλαμβάνει και διαφοροποίηση της τιμής λόγω κατανάλωσης σε ώρες μη αιχμής (peak-off-peak).
Επιπλέον, κάποια ακόμη χαρακτηριστικά των ευέλικτων τιμολογίων είναι:
- Η ελάχιστη διάρκεια της Σύμβασης Προμήθειας των Ευέλικτων Προϊόντων ορισμένου χρόνου είναι δώδεκα μήνες.
- Επιτρέπεται η χρέωση ρήτρας πρόωρης αποχώρησης του πελάτη από τη Σύμβαση Προμήθειας. Στην περίπτωση αυτή, η ρήτρα είναι αναλογική και μειώνεται αναλόγως του κόστους που δημιουργεί στον Προμηθευτή η πρόωρη αποχώρηση του πελάτη.
- Στα Ευέλικτα τιμολόγια δύναται να προσφέρονται εκπτώσεις. Το ύψος της έκπτωσης, η συνθήκη ενεργοποίησής της και ο τρόπος υπολογισμού της αναγράφεται αναλυτικά στους Ειδικούς Όρους της Σύμβασης Προμήθειας.
- Στην περίπτωση παροχής έκπτωσης συνέπειας, αυτή αποδίδεται και στον τελικό λογαριασμό του πελάτη.
Το παράδειγμα του εξωτερικού και η πρωτιά της Protergia
Διεθνώς, έχουν ήδη εφαρμοστεί αντίστοιχα μοντέλα τιμολόγησης ηλεκτρικής ενέργειας, τα οποία βασίζονται σε συνδρομητικές ή προπληρωμένες υπηρεσίες. Στις ΗΠΑ ορισμένοι πάροχοι δοκιμάζουν μοντέλα flat-rate, με σταθερή μηνιαία χρέωση ανεξάρτητα από την κατανάλωση, στα πρότυπα συνδρομητικών υπηρεσιών τύπου Netflix για το ρεύμα.
Παράλληλα, στη Μεγάλη Βρετανία λειτουργούν συστήματα προπληρωμής ηλεκτρικής ενέργειας, με περίπου 4 εκατομμύρια νοικοκυριά να χρησιμοποιούν μετρητές prepaid, ενώ το κράτος παρεμβαίνει καλύπτοντας διαφορές κόστους και εφαρμόζοντας ανώτατο όριο τιμών (price cap).
Στην Ευρώπη τώρα, καταγράφονται πειραματισμοί με ευέλικτες συνδρομητικές υπηρεσίες, όπου οι καταναλωτές επιλέγουν πακέτα ηλεκτρικής ενέργειας με σταθερή μηνιαία χρέωση, προσαρμοσμένη στο προφίλ κατανάλωσης και τις ανάγκες τους.
Στη χώρα μας την αρχή έκανε η Protergia με το Picasso της που κυκλοφόρησε τους τελευταίους μήνες και αποτέλεσε ουσιαστικά την αφορμή για τη δημιουργία της νέας κατηγορίας τιμολογίων.
Αξίζει να σημειώσουμε ότι αντίστοιχα μοντέλα έχουν κάνει την εμφάνισή τους πλέον στην αγορά και από τη ΔΕΗ (myHome Plan) αλλά και την Enerwave.
Ενδεικτικά, το Picasso προσφέρει σταθερό μηνιαίο κόστος για προκαθορισμένη κατανάλωση όπως 29,99 ευρώ για 1.325 κιλοβατώρες, 39,99 ευρώ για 1.875 κιλοβατώρες ή 54,99 ευρώ για 2.700 κιλοβατώρες, καλύπτοντας την ενέργεια και τις ρυθμιζόμενες χρεώσεις, χωρίς να περιλαμβάνονται τα δημοτικά τέλη και το τέλος ΕΡΤ.