Η ραγδαία αύξηση της χρήσης ηλεκτρικών πατινιών έχει μεταμορφώσει τον τρόπο μετακίνησης στα αστικά κέντρα, δημιουργώντας νέες συνθήκες κινητικότητας αλλά και σημαντικές προκλήσεις για την οδική ασφάλεια. Τα πρόσφατα τροχαία περιστατικά στη χώρα μας, με θύματα ανήλικους και σοβαρούς τραυματισμούς, αποτυπώνουν μια ανησυχητική τάση που επιβεβαιώνεται και σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
Σύμφωνα με στοιχεία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, οι θάνατοι που σχετίζονται με τη χρήση ηλεκτρικών πατινιών και άλλων ελαφρών προσωπικών ηλεκτρικών οχημάτων αυξήθηκαν από 61 το 2021 σε 92 το 2022. Πάνω από το 80% αυτών των περιστατικών οφείλεται σε συγκρούσεις με βαρύτερα οχήματα, γεγονός που αναδεικνύει τη μικροκινητικότητα ως βιώσιμη αλλά ευάλωτη μορφή μετακίνησης στο οδικό περιβάλλον των πόλεων.
Στην Ελλάδα, το ισχύον θεσμικό πλαίσιο του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας καθορίζει σαφείς κανόνες για τη χρήση των ηλεκτρικών πατινιών. Προβλέπει ανώτατο όριο ταχύτητας 25 χλμ./ώρα, επιτρέπει τη χρήση από άτομα άνω των 15 ετών, απαγορεύει την κυκλοφορία σε πεζοδρόμια και απαιτεί φωτισμό και ανακλαστικά στοιχεία. Η χρήση κράνους θεωρείται κρίσιμη προϋπόθεση για την προστασία των χρηστών και συστήνεται ανεπιφύλακτα.
Πρωτοβουλίες για ασφαλέστερη μικροκινητικότητα
Το Ινστιτούτο Οδικής Ασφάλειας (Ι.Ο.ΑΣ.) «Πάνος Μυλωνάς» έχει θέσει ως προτεραιότητα την προστασία της ανθρώπινης ζωής στον δρόμο και την ενημέρωση για την ένταξη της μικροκινητικότητας στο σύγχρονο οδικό περιβάλλον. Όπως επισημαίνει, η χρήση ηλεκτρικών πατινιών δεν αποτελεί απλώς εναλλακτική μετακίνηση, αλλά πλήρη συμμετοχή στο οδικό σύστημα, με δικαιώματα και υποχρεώσεις. Ο οδηγός οφείλει να τηρεί τους κανόνες, να προστατεύει τον εαυτό του και να σέβεται όλους τους χρήστες του δρόμου.
Παράλληλα, ο Πανελλήνιος Σύλλογος Εκπαιδευτών Οδήγησης και Κυκλοφοριακής Αγωγής προσφέρει δωρεάν εξειδικευμένα μαθήματα σε χρήστες ηλεκτρικών πατινιών. Η πρωτοβουλία αυτή στοχεύει στη μείωση των τροχαίων ατυχημάτων, στην καλλιέργεια υπεύθυνης οδηγικής συμπεριφοράς και στη διαμόρφωση κουλτούρας ασφαλούς συνύπαρξης μεταξύ όλων των χρηστών του οδικού δικτύου.
Σε ένα περιβάλλον όπου η συνύπαρξη διαφορετικών μέσων μετακίνησης παραμένει συχνά άναρχη και επικίνδυνη, η σωστή εκπαίδευση αναδεικνύεται ως το σημαντικότερο εργαλείο πρόληψης ατυχημάτων και ενίσχυσης της αστικής ασφάλειας.