Το 60% των εργαζομένων με μυοσκελετικά προβλήματα, λένε φυσικοθεραπευτές

Ο σύγχρονος τρόπος ζωής και η έλλειψη σωματικής δραστηριότητας έχουν οδηγήσει σε σημαντική αύξηση των μυοσκελετικών προβλημάτων. Όπως επισημαίνει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο πρόεδρος του Πανελληνίου Συλλόγου Φυσικοθεραπευτών, Πέτρος Λυμπερίδης, η μυοσκελετική καταπόνηση αφορά σχεδόν τρεις στους πέντε εργαζόμενους, με τις γυναίκες να εμφανίζουν υψηλότερα ποσοστά πόνου στον αυχένα και στους ώμους. Ο ίδιος τονίζει ότι, παρά τη διεθνή τεκμηρίωση για την αποτελεσματικότητα της Φυσικοθεραπείας, στην Ελλάδα «η αξιοποίησή της παραμένει κάτω από τις πραγματικές δυνατότητές της».

Σύμφωνα με τον κ. Λυμπερίδη, «ζούμε ακόμη σε ένα ιατροκεντρικό σύστημα υγείας», όπου δεν υπάρχει ισχυρή σύσταση προς τους ασθενείς να προτιμούν αφάρμακες μεθόδους, όπως η φυσικοθεραπεία. Σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες έχει αναπτυχθεί διαφορετική κουλτούρα, με έμφαση στην πρόληψη και την πρώιμη παρέμβαση. Ο πρόεδρος του ΠΣΦ θεωρεί απαραίτητη τη θεσμοθέτηση της αυτοπαραπομπής σε φυσικοθεραπεία και την ενσωμάτωση της Φυσικοθεραπείας σε εργασιακούς χώρους, σχολεία και δομές τρίτης ηλικίας.

Αυξημένα μυοσκελετικά προβλήματα στον ελληνικό πληθυσμό

Η καθιστική ζωή και η μειωμένη φυσική δραστηριότητα προκαλούν αυχεναλγίες, οσφυαλγίες και άλλα σύνδρομα υπέρχρησης, όπως τενοντίτιδες. Σύμφωνα με τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό για την Ασφάλεια και την Υγεία στην Εργασία (EU-OSHA), 60% έως 80% των εργαζομένων σε καθιστικές θέσεις θα εμφανίσουν μυοσκελετικά συμπτώματα κατά τη διάρκεια της επαγγελματικής τους ζωής, ενώ το 40%-50% δηλώνει ενοχλήσεις κάθε χρόνο.

Η μυοσκελετική καταπόνηση δεν οφείλεται μόνο σε κακή στάση σώματος αλλά και σε παράγοντες όπως η στατική μυϊκή επιβάρυνση, οι μηχανικές πιέσεις και οι ψυχοκοινωνικοί κίνδυνοι. Οι γυναίκες αναφέρουν υψηλότερα ποσοστά πόνου, έως και 15% περισσότερο σε σχέση με τους άνδρες. Οι επιπτώσεις είναι σημαντικές, καθώς η μυοσκελετική κόπωση αποτελεί κύρια αιτία αναρρωτικών αδειών και μειωμένης αποδοτικότητας.

Ο κομβικός ρόλος του φυσικοθεραπευτή

Ο ρόλος της φυσικοθεραπείας στην πρόληψη και αντιμετώπιση των μυοσκελετικών παθήσεων είναι καθοριστικός. Ο φυσικοθεραπευτής παρεμβαίνει προληπτικά, εκπαιδεύοντας τον εργαζόμενο στη σωστή στάση και εργονομία, και αξιολογεί το εργασιακό περιβάλλον. Παράλληλα, παρέχει εξατομικευμένες οδηγίες άσκησης και τεχνικές αυτοδιαχείρισης, προάγοντας έναν πιο υγιεινό τρόπο ζωής στο χώρο εργασίας.

Οι φυσικοθεραπευτές διδάσκονται επιστημονικά τεκμηριωμένες μεθόδους και εφαρμόζουν κλινικό συλλογισμό για να επιλέξουν το κατάλληλο θεραπευτικό σχήμα. Το σχέδιο θεραπείας συνοδεύεται από εξατομικευμένο πρόγραμμα άσκησης και συμβουλευτική υποστήριξη.

Η ευρωπαϊκή εμπειρία και η ελληνική πραγματικότητα

Σε αντίθεση με άλλες ευρωπαϊκές χώρες που προωθούν την άμεση πρόσβαση στον φυσικοθεραπευτή, στην Ελλάδα η προσέγγιση παραμένει φαρμακοκεντρική. Ο Πέτρος Λυμπερίδης αναφέρει χαρακτηριστικά ότι το Βέλγιο, με παρόμοιο πληθυσμό, δαπανά 1,2 δισ. ευρώ ετησίως για φυσικοθεραπεία, ενώ η Ελλάδα μόλις 80 εκατ. ευρώ.

Η συνεργασία φυσικοθεραπευτών με άλλες ιατρικές ειδικότητες έχει βελτιωθεί σημαντικά τα τελευταία χρόνια, καθώς οι φυσικοθεραπευτές επιμορφώνονται συνεχώς και εφαρμόζουν σύγχρονες, επιστημονικά τεκμηριωμένες πρακτικές.

Αναγκαίες αλλαγές στην πολιτική υγείας

Ο πρόεδρος του ΠΣΦ επισημαίνει ότι η χώρα μας παρουσιάζει υψηλή φαρμακευτική και διαγνωστική δαπάνη, αλλά πολύ μικρή δαπάνη φυσικοθεραπείας. Αυτό αντίκειται στις κατευθύνσεις του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, που προωθεί την ενίσχυση των επαγγελματιών υγείας στην πρωτοβάθμια φροντίδα.

Η θεσμοθέτηση της αυτοπαραπομπής σε φυσικοθεραπεία θα μειώσει τον χρόνο αναμονής και θα επιτρέψει ταχύτερη αποκατάσταση, με όφελος τόσο για τους πολίτες όσο και για το σύστημα υγείας. Παράλληλα, η ενσωμάτωση φυσικοθεραπευτών σε εργασιακούς χώρους, σχολεία και δομές τρίτης ηλικίας μπορεί να περιορίσει σημαντικά την επίπτωση των μυοσκελετικών παθήσεων.

Ο κ. Λυμπερίδης τονίζει την ανάγκη αύξησης της χρηματοδότησης της φυσικοθεραπείας από τον ΕΟΠΥΥ και ενίσχυσης των οργανικών θέσεων φυσικοθεραπευτών στην πρωτοβάθμια φροντίδα και στα νοσοκομεία.

Η Φυσικοθεραπεία ως στρατηγικός πυλώνας του συστήματος υγείας

Η Φυσικοθεραπεία αποτελεί βασικό πυλώνα ενός σύγχρονου συστήματος υγείας, συμβάλλοντας στη διατήρηση της λειτουργικότητας και της ποιότητας ζωής. Ο φυσικοθεραπευτής είναι επαγγελματίας υγείας πρώτης γραμμής, με ρόλο τόσο στην αποκατάσταση όσο και στην πρόληψη.

Σε μια εποχή που το σύστημα υγείας αντιμετωπίζει τη γήρανση του πληθυσμού και την αύξηση των χρόνιων παθήσεων, η Φυσικοθεραπεία ενισχύει την αυτοδιαχείριση και μειώνει την εξάρτηση από φαρμακευτικές παρεμβάσεις. Όπως υπογραμμίζει ο κ. Λυμπερίδης, «η επένδυση στη Φυσικοθεραπεία δεν αποτελεί κόστος, αλλά στρατηγική επιλογή ποιότητας για τους πολίτες και βιωσιμότητας για το Σύστημα Υγείας».