Σήμερα, Παρασκευή 21 Αυγούστου και σύμφωνα με το εορτολόγιο της Ορθόδοξης Εκκλησίας, τιμάται η μνήμη των Αποστόλου Θαδδαίου, Μαρτύρων Βάσσης και των τέκνων αυτής, Αλεξάνδρου του εν Ικονίω.
Δεν υπάρχει κάποιο γνωστό όνομα που να γιορτάζει σήμερα.
Εκκλησιαστικό πλαίσιο
Η Αγία Βάσσα έζησε την εποχή του αυτοκράτορα Διοκλητιανού και κατοικούσε στην Έδεσσα, πιθανότατα της Μακεδονίας. Ήταν παντρεμένη με τον Ουαλέριο, έναν ειδωλολάτρη ιερέα, με τον οποίο απέκτησε τρεις γιους: τον Θεόγνιο, τον Αγάπιο και τον Πιστό.
Η Βάσσα ήταν άνθρωπος που αναζητούσε την αλήθεια και αγαπούσε την αρετή. Όταν γνώρισε τη διδασκαλία του Χριστού, την αποδέχθηκε με πίστη και έγινε χριστιανή. Στον δρόμο της πίστης την ακολούθησαν και οι τρεις γιοι της, οι οποίοι ήταν ιδιαίτερα δεμένοι μαζί της και ασπάστηκαν και εκείνοι τον Χριστιανισμό.
Όταν ο Ουαλέριος πληροφορήθηκε, περίπου το 290 μ.Χ., ότι η σύζυγός του και τα παιδιά του είχαν γίνει χριστιανοί, προσπάθησε με διάφορους τρόπους να τους πείσει να εγκαταλείψουν την πίστη τους και να επιστρέψουν στην ειδωλολατρία. Οι προσπάθειές του, όμως, δεν είχαν αποτέλεσμα. Αντίθετα, η Αγία Βάσσα προσπαθούσε να οδηγήσει και τον ίδιο στη χριστιανική πίστη.
Ο Ουαλέριος, εξοργισμένος από τη σταθερότητά τους, κατήγγειλε τη σύζυγο και τους τρεις γιους του στον ανθύπατο Βικάριο, ο οποίος διέταξε αμέσως τη σύλληψή τους. Παρά τις απειλές και τα βασανιστήρια που ακολούθησαν, κανείς τους δεν αρνήθηκε τον Χριστό.
Πρώτος μαρτύρησε ο μεγαλύτερος γιος, ο Θεόγνιος. Μόλις ομολόγησε με θάρρος την πίστη του στον Ιησού Χριστό, υποβλήθηκε σε σκληρά βασανιστήρια και θανατώθηκε. Η Αγία Βάσσα και οι άλλοι δύο γιοι της οδηγήθηκαν στη φυλακή, χωρίς όμως να χάσουν το θάρρος και την πίστη τους.
Στη συνέχεια μαρτύρησε ο Αγάπιος, ο οποίος υπέμεινε με αξιοθαύμαστη καρτερία τα φρικτά βασανιστήρια που του επέβαλαν. Παρά τον πόνο, παρέμεινε ακλόνητος στην πίστη του και διακήρυξε ότι τίποτε δεν ήταν γλυκύτερο γι’ αυτόν από το να υποφέρει για χάρη του Χριστού. Ο τρίτος γιος, ο Πιστός, παρέμεινε επίσης σταθερός στην ομολογία του και τελικά θανατώθηκε με αποκεφαλισμό.
Αρχικά οι διώκτες άφησαν την Αγία Βάσσα ελεύθερη. Αργότερα, όμως, συνελήφθη και πάλι από τον έπαρχο της Κυζίκου. Παρά τα σκληρά βασανιστήρια που υπέστη, δεν αρνήθηκε την πίστη της. Στο τέλος αποκεφαλίστηκε και έλαβε και εκείνη το στεφάνι του μαρτυρίου.
Η Αγία Βάσσα και οι τρεις γιοι της έμειναν πιστοί στον Χριστό μέχρι το τέλος, αποτελώντας παράδειγμα ακλόνητης πίστης, θάρρους και αφοσίωσης στον Θεό.