ΟΗΕ: Παρά τη βελτίωση, η παγκόσμια πείνα επιμένει

Η παγκόσμια πείνα σημείωσε μείωση για τρίτη συνεχόμενη χρονιά το 2025, σύμφωνα με έκθεση των Ηνωμένων Εθνών, με βελτιώσεις να καταγράφονται σε όλες τις ηπείρους. Ωστόσο, η πρόοδος αυτή ενδέχεται να απειληθεί από αυξανόμενους κινδύνους που σχετίζονται με τα κλιματικά φαινόμενα και τις διαταραχές στο παγκόσμιο εμπόριο.

Περίπου 645 εκατομμύρια άνθρωποι, ή το 7,8% του παγκόσμιου πληθυσμού, βίωσαν πείνα το 2025, έναντι 8,1% το 2024 και 8,6% το 2022, σύμφωνα με την έκθεση State of Food Security and Nutrition in the World, που εκπονήθηκε από πέντε υπηρεσίες του ΟΗΕ.

Η πρόοδος αποδίδεται κυρίως σε επιτεύγματα στην Ασία, ιδιαίτερα στην Ινδία, καθώς και στη Λατινική Αμερική και την Καραϊβική. Στην Αφρική, αν και παραμένει η περιοχή με τον μεγαλύτερο αριθμό υποσιτισμένων ανθρώπων (309 εκατομμύρια το 2025), ορισμένες χώρες αρχίζουν να αντιστρέφουν την πολυετή επιδείνωση.

Οι ειδικοί του ΟΗΕ προβλέπουν ότι η πείνα θα συνεχίσει να μειώνεται έως το 2030. «Η μεγάλη διαφορά σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια είναι ότι φέτος το ποσοστό της πείνας έχει μειωθεί σε όλες τις ηπείρους, συμπεριλαμβανομένης της Αφρικής, αν και πολύ, πολύ ελαφρώς», δήλωσε στο Reuters ο Μάξιμο Τορέρο, επικεφαλής οικονομολόγος του Οργανισμού Τροφίμων και Γεωργίας του ΟΗΕ (FAO).

Απειλές από γεωπολιτικές εντάσεις και καιρικά φαινόμενα

Ο Τορέρο τόνισε ότι, αν και η τάση είναι ενθαρρυντική, οι γεωπολιτικές εντάσεις και τα ακραία καιρικά φαινόμενα αποτελούν σοβαρούς κινδύνους για τα παγκόσμια συστήματα τροφίμων. Μεταξύ των πιο άμεσων ανησυχιών είναι τα προβλήματα στη ναυτιλία μέσω του Στενού του Ορμούζ, κρίσιμης οδού για τη μεταφορά ενέργειας και γεωργικών εισροών.

Η διακοπή των μεταφορών αυξάνει τις τιμές καυσίμων, λιπασμάτων και μεταφορών, επιβαρύνοντας το κόστος παραγωγής τροφίμων. Παράλληλα, ένα ισχυρό φαινόμενο Ελ Νίνιο θα μπορούσε να προκαλέσει περαιτέρω αναταράξεις στην αγροτική παραγωγή ευάλωτων περιοχών.

Η Ινδία και η Αφρική στο επίκεντρο της προόδου

Στην Ασία, η Ινδία σημείωσε τη μεγαλύτερη βελτίωση, με το ποσοστό της πείνας να υποχωρεί κάτω από το 10%, χάρη σε στοχευμένα προνοιακά προγράμματα και αύξηση της γεωργικής παραγωγικότητας. Παράλληλα, χώρες όπως η Αιθιοπία, η Τανζανία, η Ζιμπάμπουε, η Σενεγάλη και η Ζάμπια παρουσιάζουν θετικά σημάδια, ενώ η Δομινικανή Δημοκρατία δεν περιλαμβάνεται πλέον στον παγκόσμιο χάρτη της πείνας.

Αναφερόμενος στον πόλεμο στη Γάζα, ο Τορέρο διευκρίνισε ότι δεν επηρέασε σημαντικά τα παγκόσμια στοιχεία, καθώς η έκθεση παρακολουθεί μακροχρόνιες τάσεις υποσιτισμού και όχι βραχυπρόθεσμες κρίσεις επισιτιστικής ανασφάλειας. Παρά τη βελτίωση στις παραδόσεις τροφίμων, η ανοικοδόμηση του γεωργικού τομέα της περιοχής θα απαιτήσει χρόνια.

Η υγιεινή διατροφή παραμένει απρόσιτη για δισεκατομμύρια

Παρά τη μείωση της πείνας, η έκθεση επισημαίνει ότι ο παιδικός υποσιτισμός παραμένει υψηλός, η αναιμία στις γυναίκες αυξάνεται και η παχυσαρκία στους ενήλικες συνεχίζει να εντείνεται. Η πρόσβαση σε θρεπτικά τρόφιμα εξακολουθεί να αποτελεί βασική πρόκληση.

Περίπου 2,69 δισεκατομμύρια άνθρωποι δεν έχουν την οικονομική δυνατότητα για μια υγιεινή διατροφή, η οποία κοστολογείται κατά μέσο όρο στα 4,28 δολάρια ημερησίως, σύμφωνα με την έκθεση. Το πρόβλημα είναι ιδιαίτερα έντονο στην Αφρική, όπου το 66,1% του πληθυσμού δεν μπορεί να αντέξει οικονομικά μια υγιεινή διατροφή — ποσοστό υπερδιπλάσιο από εκείνο της Ασίας και της Λατινικής Αμερικής.

Ο Τορέρο εξήγησε ότι οι αδύναμες υποδομές, η έλλειψη εγκαταστάσεων ψύξης και τα ανεπαρκή δίκτυα μεταφορών αυξάνουν το κόστος των ευπαθών προϊόντων, όπως φρούτα, λαχανικά, γάλα και κρέας. Επιπλέον, οι κατακερματισμένοι κανονισμοί και οι μη δασμολογικοί φραγμοί περιορίζουν το ενδοαφρικανικό εμπόριο τροφίμων, επιτείνοντας το πρόβλημα.