Οι πυρκαγιές στον Αμαζόνιο που εκδηλώθηκαν το 2025 στη βραζιλιάνικη επικράτεια υποχώρησαν σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα, έπειτα από την κορύφωσή τους το προηγούμενο έτος. Τα στοιχεία προέρχονται από το δίκτυο περιβαλλοντικής παρακολούθησης MapBiomas και αποτυπώνουν σημαντική βελτίωση στην προστασία του μεγαλύτερου τροπικού δάσους του πλανήτη.
Το αποτέλεσμα, πρωτοφανές από το 1985 όταν ξεκίνησε η συστηματική καταγραφή δεδομένων, θεωρείται θετική εξέλιξη για τον κεντροαριστερό πρόεδρο Λουίς Ινάσιου Λούλα ντα Σίλβα, τρεις μήνες πριν από τις εκλογές όπου θα διεκδικήσει την επανεκλογή του.
Το 2024, ο Αμαζόνιος είχε βιώσει μια από τις χειρότερες περιόδους του, με 158 εκατομμύρια στρέμματα να έχουν καεί λόγω ιστορικής ξηρασίας και ανθρώπινων δραστηριοτήτων. Αντίθετα, η ετήσια έκθεση του MapBiomas, βασισμένη σε δορυφορικές εικόνες, καταγράφει για το 2025 μόλις 31 εκατομμύρια στρέμματα καμένων εκτάσεων.
Σε εθνικό επίπεδο, η συνολική επιφάνεια των καμένων περιοχών μειώθηκε στα 127 εκατομμύρια στρέμματα, το χαμηλότερο επίπεδο από το 2018. Η εξέλιξη αυτή ενισχύει την προσπάθεια της Βραζιλίας να περιορίσει τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου μέσω της διατήρησης της δασικής βλάστησης, κρίσιμου παράγοντα στην αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής.
Παράγοντες που συνέβαλαν στη μείωση των πυρκαγιών
Η γεωγράφος Άνε Αλενκάχ, συντονίστρια της έκθεσης του MapBiomas, χαρακτήρισε τη μείωση των πυρκαγιών «εξαίρεση του κανόνα». Όπως εξήγησε, η μετατόπιση της περιόδου των βροχών το 2025 βοήθησε να αποφευχθεί η δημιουργία «ιδεατού παραθύρου για τις πυρκαγιές» σε περιοχές όπου αγρότες και κτηνοτρόφοι συνηθίζουν να καίνε εκτάσεις για καλλιέργεια ή βόσκηση.
Στις ανεξέλεγκτες καύσεις χωρίς άδεια προστίθενται και παράνομες δραστηριότητες, όπως η χρήση φωτιάς για αποψίλωση περιοχών που προορίζονται για παράνομη εξόρυξη πολύτιμων μετάλλων. Παράλληλα, η επιστροφή του προέδρου Λούλα στην εξουσία το 2023 συνδέεται με μείωση της αποψίλωσης, γεγονός που συνέβαλε στη μείωση των πυρκαγιών, καθώς οι αποψιλωμένες ζώνες είναι πιο ευάλωτες στη φωτιά.
Η κ. Αλενκάχ σημείωσε ακόμη πως υπήρξε και «ψυχολογικός παράγοντας» στις κοινότητες που είχαν πληγεί το 2024, με τους κατοίκους να λαμβάνουν αυστηρότερα μέτρα ελέγχου των πυρκαγιών από φόβο επανάληψης των καταστροφών.
Ανησυχία για το φαινόμενο Ελ Νίνιο
Παρά τη θετική πορεία, η γεωγράφος προειδοποίησε για τον κίνδυνο εμφάνισης ενός «σούπερ Ελ Νίνιο» μέσα στο έτος, το οποίο θα μπορούσε να παρατείνει την ξηρή περίοδο και να αυξήσει την πιθανότητα νέων πυρκαγιών. Στο ίδιο πλαίσιο, το οικοσύστημα Σεχάντου στο κεντρικό τμήμα της χώρας συνέχισε να καίγεται με ρυθμούς παρόμοιους με εκείνους του 2024.
Η αποψίλωση του δάσους του Αμαζονίου το πρώτο εξάμηνο του 2026 υποχώρησε στο χαμηλότερο επίπεδο της τελευταίας δεκαετίας, σύμφωνα με επίσημα στοιχεία. Ο πρόεδρος Λούλα, που έχει δεσμευθεί να εξαλείψει την παράνομη αποψίλωση έως το 2030, επιδιώκει θετικό απολογισμό στον τομέα της περιβαλλοντικής πολιτικής ενόψει της διεκδίκησης τέταρτης θητείας.
Ωστόσο, δέχεται επικρίσεις από περιβαλλοντικές οργανώσεις για τη στήριξή του σε έργα εξερεύνησης πετρελαίου ανοικτά του Αμαζονίου, τα οποία θεωρούνται αντίθετα προς τους στόχους βιώσιμης ανάπτυξης της χώρας.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
