Οι Χούθι της Υεμένης, υποστηριζόμενοι από το Ιράν, ανακοίνωσαν ότι θα επιβάλουν ναυτικό αποκλεισμό στη Σαουδική Αραβία, σε μια κίνηση που απειλεί να επιδεινώσει την ήδη κρίσιμη κατάσταση στην παγκόσμια αγορά ενέργειας. Η απόφαση αυτή έρχεται ενώ η ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ παραμένει κλειστή από την Τεχεράνη, προκαλώντας νέα ανησυχία για την ενεργειακή ασφάλεια και τη σταθερότητα στην περιοχή.
Παρότι δεν είναι σαφές πώς θα εφαρμοστεί πρακτικά ο αποκλεισμός, η ανακοίνωση των Χούθι εγείρει φόβους για επιστροφή σε επιθέσεις εναντίον πλοίων στην Ερυθρά Θάλασσα. Η Υεμένη ελέγχει το στρατηγικής σημασίας στενό Μπαμπ ελ Μαντέμπ, που αποτελεί τη νότια πύλη της Ερυθράς και κρίσιμο πέρασμα για τις παγκόσμιες μεταφορές πετρελαίου.
Το κλείσιμο του στενού θα μπορούσε να ανοίξει ένα νέο μέτωπο τόσο στην ενεργειακή κρίση όσο και στη σύγκρουση μεταξύ Ιράν και ΗΠΑ. Με την ήδη περιορισμένη κυκλοφορία στο Ορμούζ, η Ερυθρά Θάλασσα έχει μετατραπεί σε ζωτικής σημασίας εναλλακτική για τις εξαγωγές πετρελαίου των χωρών του Κόλπου. Εάν διακοπεί και αυτή η οδός, η παγκόσμια αγορά θα δεχθεί διπλό πλήγμα.
Η Σαουδική Αραβία έχει ήδη εκτρέψει πάνω από το 70% των εξαγωγών αργού στο λιμάνι Γιάνμπου της Ερυθράς Θάλασσας. Από εκεί, τα πλοία κατευθύνονται προς την Ευρώπη μέσω της Διώρυγας του Σουέζ ή προς την Ασία μέσω του Μπαμπ ελ Μαντέμπ. Σύμφωνα με τα στοιχεία των εταιρειών Kpler και Signal Ocean, οι ροές από το Γιάνμπου ανήλθαν στα 4 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως, έναντι 973.000 πριν από έναν χρόνο.
Οι εξαγωγές αυτές λειτουργούν ως «σανίδα σωτηρίας» για τις διεθνείς αγορές ενέργειας, συγκρατώντας τις τιμές του πετρελαίου. Το Ριάντ εξετάζει την επέκταση του πετρελαιαγωγού προς τα παράλια της Ερυθράς, σύμφωνα με πληροφορίες του Reuters.
Οι Χούθι και ο ρόλος τους στην περιφερειακή αστάθεια
Το κίνημα των Χούθι προέκυψε τη δεκαετία του 1990 ως στρατιωτική, πολιτική και θρησκευτική οργάνωση, πολεμώντας την κυβέρνηση της Υεμένης. Τα τελευταία χρόνια συγκρούεται με τη διεθνώς αναγνωρισμένη κυβέρνηση, η οποία στηρίζεται από τη Σαουδική Αραβία, και έχει πραγματοποιήσει επιθέσεις με πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη σε χώρες του Κόλπου.
Η εκεχειρία του 2022 κατέρρευσε πρόσφατα, όταν η κυβέρνηση της Υεμένης έπληξε το αεροδρόμιο της Σαναά για να αποτρέψει την προσγείωση ιρανικού αεροσκάφους. Σε απάντηση, οι Χούθι εξαπέλυσαν πυραύλους στο αεροδρόμιο της Άμπχα, ενώ προειδοποίησαν ότι αν η ένταση κλιμακωθεί, θα κλείσουν το Μπαμπ ελ Μαντέμπ.
Το Ιράν στηρίζει τους Χούθι, οι οποίοι αποτελούν μέρος του λεγόμενου «Άξονα της Αντίστασης». Παρότι οι δεσμοί τους με την Τεχεράνη δεν είναι τόσο στενοί όσο εκείνοι της Χεζμπολάχ ή των ιρακινών ομάδων, μοιράζονται κοινές ιδεολογικές βάσεις. Οι ΗΠΑ κατηγορούν το Ιράν ότι εξοπλίζει και εκπαιδεύει τους Χούθι, κάτι που εκείνοι αρνούνται, υποστηρίζοντας ότι κατασκευάζουν μόνοι τους τα όπλα τους.
Επιθέσεις στην Ερυθρά Θάλασσα και επιπτώσεις στη ναυσιπλοΐα
Μετά την 7η Οκτωβρίου 2023, οι Χούθι εξαπέλυσαν επιθέσεις σε πλοία στην Ερυθρά Θάλασσα, δηλώνοντας στήριξη στους Παλαιστίνιους. Οι ενέργειες αυτές προκάλεσαν σοβαρές διαταραχές στη διεθνή ναυσιπλοΐα, αναγκάζοντας μεγάλες εταιρείες όπως η Maersk και η Hapag-Lloyd να αλλάξουν δρομολόγια, επιλέγοντας τον μακρύτερο και ακριβότερο περίπλου της Αφρικής.
Από τότε, η κίνηση μέσω της Διώρυγας του Σουέζ έχει μειωθεί κατά 52%, ενώ οι αμερικανικές δυνάμεις έχουν πραγματοποιήσει επανειλημμένα πλήγματα σε στόχους των Χούθι. Παρ’ όλα αυτά, οι επιθέσεις συνεχίστηκαν περιοδικά έως ότου συμφωνήθηκε κατάπαυση του πυρός στη Γάζα τον Οκτώβριο.
Η στάση των Χούθι στον πόλεμο ΗΠΑ–Ιράν
Σε αντίθεση με τη Χεζμπολάχ και τις ιρακινές οργανώσεις, οι Χούθι παρέμειναν πιο επιφυλακτικοί στη συμμετοχή τους στον πόλεμο ΗΠΑ–Ιράν. Ο ηγέτης τους, Άμπντουλ Μαλίκ αλ Χούθι, είχε δηλώσει ότι «τα δάχτυλά μας είναι στη σκανδάλη ανά πάσα στιγμή». Παρ’ όλα αυτά, το τελευταίο διάστημα φαίνεται να έχουν υιοθετήσει πιο επιθετική στάση.
Μετά τις δηλώσεις του διοικητή της Δύναμης Κοντς, Εσμαΐλ Καανί, περί δυνατότητας «αποκοπής» της Ερυθράς Θάλασσας, οι Χούθι ανακοίνωσαν τον αποκλεισμό της «εγκληματικής» Σαουδικής Αραβίας, κατηγορώντας την για «πολιορκία» των λιμανιών και αεροδρομίων της Υεμένης. Η κίνηση αυτή ενδέχεται να σηματοδοτεί νέα φάση κλιμάκωσης στην περιοχή, με σοβαρές επιπτώσεις στις διεθνείς αγορές ενέργειας.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
