Στο επίκεντρο έντονης κριτικής βρίσκεται ο πρόεδρος της ποδοσφαιρικής ομοσπονδίας, Τζάνι Ινφαντίνο, με αφορμή τον τρόπο διοίκησης της FIFA, τη στενή σχέση του με τον Αμερικανό πρόεδρο, Ντόναλντ Τραμπ και τις καταγγελίες για πολιτικές παρεμβάσεις στο ποδόσφαιρο.
Η υπόθεση Μπαλογκούν άνοιξε νέο κύκλο αντιδράσεων και έφερε ξανά στο προσκήνιο ερωτήματα για την ανεξαρτησία της Παγκόσμιας Ομοσπονδίας. Παρά τις πιέσεις, πάντως, η θέση του Ινφαντίνο παραμένει ισχυρή, καθώς περισσότερες από 200 εθνικές ομοσπονδίες φέρονται να στηρίζουν την επανεκλογή του.
Η υπόθεση Μπαλογκούν και η παρέμβαση Τραμπ
Η νέα κρίση ξέσπασε όταν η FIFA επέτρεψε στον Φόλαριν Μπαλογκούν να αγωνιστεί στη φάση των «16» του Παγκοσμίου Κυπέλλου απέναντι στο Βέλγιο, παρά την αποβολή του στον προηγούμενο αγώνα των ΗΠΑ με τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη.
Με βάση την πάγια πρακτική, η κόκκινη κάρτα οδηγεί σε αποκλεισμό του ποδοσφαιριστή από τουλάχιστον έναν αγώνα. Η FIFA, όμως, ενεργοποίησε το άρθρο 27 του Πειθαρχικού Κώδικα και ανέστειλε την ποινή, ανακοινώνοντας την απόφαση περίπου 32 ώρες πριν από τη σέντρα.
Η υπόθεση πήρε πολιτικές διαστάσεις όταν ο Ντόναλντ Τραμπ αποκάλυψε ότι είχε επικοινωνήσει με τον Ινφαντίνο και είχε ζητήσει να επανεξεταστεί η αποβολή. Ο Αμερικανός πρόεδρος υποστήριξε ότι δεν υπαγόρευσε την τελική απόφαση, αλλά εξέφρασε την άποψη ότι η τιμωρία του παίκτη ήταν άδικη.
Η FIFA από την πλευρά της σημείωσε ότι το άρθρο 27 της δίνει τη δυνατότητα να παρεμβαίνει σε τέτοιες περιπτώσεις. Ωστόσο, σύμφωνα με το Bloomberg, η συγκεκριμένη διάταξη δεν είχε χρησιμοποιηθεί στο παρελθόν με αντίστοιχο τρόπο.
Οργή στο Βέλγιο και αντιδράσεις από την UEFA
Η απόφαση προκάλεσε την έντονη αντίδραση της βελγικής ομοσπονδίας, ενώ η UEFA τη χαρακτήρισε «πρωτοφανή, ακατανόητη και αδικαιολόγητη».
Δημόσια στο πλευρό του Βελγίου τάχθηκαν η Γερμανία, η Ολλανδία, η Νορβηγία και η Ελβετία. Οι αντιδράσεις επικεντρώθηκαν όχι μόνο στην ποινή του Μπαλογκούν, αλλά και στην εντύπωση ότι μία πολιτική παρέμβαση μπορούσε να επηρεάσει την εφαρμογή των κανονισμών.
Για αρκετούς επικριτές της FIFA, η υπόθεση αγγίζει τον πυρήνα της αξιοπιστίας του ποδοσφαίρου. Η αποδοχή των αγωνιστικών αποτελεσμάτων προϋποθέτει ότι οι κανόνες εφαρμόζονται με τον ίδιο τρόπο για όλες τις ομάδες, χωρίς πολιτικές ή άλλες εξωτερικές παρεμβάσεις.
Η στενή σχέση Ινφαντίνο–Τραμπ
Ο Ινφαντίνο έχει καλλιεργήσει στενή σχέση με τον Ντόναλντ Τραμπ, πραγματοποιώντας συχνές επισκέψεις στον Λευκό Οίκο. Οι δυο τους έχουν εμφανιστεί μαζί σε πολλές εκδηλώσεις που συνδέονται με το Παγκόσμιο Κύπελλο του 2026, το οποίο συνδιοργανώνεται από τις ΗΠΑ, τον Καναδά και το Μεξικό.
Οι αντιδράσεις εντάθηκαν όταν ο Ινφαντίνο απένειμε στον Αμερικανό πρόεδρο το νεοσύστατο Βραβείο Ειρήνης της FIFA, κατά την κλήρωση του Παγκοσμίου Κυπέλλου. Η νορβηγική ομοσπονδία κατέθεσε καταγγελία στην Επιτροπή Δεοντολογίας, υποστηρίζοντας ότι παραβιάστηκε η υποχρέωση πολιτικής ουδετερότητας της FIFA.
Το Bloomberg επισημαίνει ότι η προσέγγιση ισχυρών πολιτικών ηγετών αποτελεί σταθερό στοιχείο της προεδρίας Ινφαντίνο. Κατά τη διάρκεια της θητείας του έχει αναπτύξει στενές σχέσεις, μεταξύ άλλων, με τον Βλαντίμιρ Πούτιν και τον πρίγκιπα διάδοχο της Σαουδικής Αραβίας Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν.
Οι υποστηρικτές του προέδρου της FIFA θεωρούν ότι οι επαφές με πολιτικούς ηγέτες είναι απαραίτητες για την επιτυχή διοργάνωση μεγάλων διεθνών τουρνουά. Οι επικριτές του, αντίθετα, υποστηρίζουν ότι η FIFA έχει απομακρυνθεί από την αρχή της πολιτικής ουδετερότητας.
Οι επικρίσεις για τη διοίκηση της FIFA
Όταν εξελέγη τον Φεβρουάριο του 2016, μετά την αποχώρηση του Σεπ Μπλάτερ, ο Ινφαντίνο είχε παρουσιαστεί ως ο άνθρωπος που θα αποκαθιστούσε τη διαφάνεια και την αξιοπιστία της FIFA.
Μεταξύ άλλων, είχε δεσμευτεί να περιορίσει το μέγεθος των επιτροπών και να ενισχύσει τους μηχανισμούς εσωτερικού ελέγχου. Στη συνέχεια, όμως, αρκετά στελέχη που είχαν αναλάβει κρίσιμες θέσεις στη μεταρρυθμιστική προσπάθεια απομακρύνθηκαν.
Το 2017 αποχώρησαν από την ανεξάρτητη Επιτροπή Δεοντολογίας ο Γερμανός δικαστής Χανς-Γιοάχιμ Έκερτ και ο Ελβετός εισαγγελέας Κορνέλ Μπορμπελί. Την ίδια περίοδο απομακρύνθηκε και ο πρόεδρος της Επιτροπής Διακυβέρνησης και Ελέγχου, Μιγκέλ Μαδούρο.
Παράλληλα, ο αριθμός των μόνιμων επιτροπών της FIFA αυξήθηκε το 2024 από επτά σε 35, σε αντίθεση με τις αρχικές δεσμεύσεις για μικρότερο και αποτελεσματικότερο διοικητικό σχήμα.
Η FIFA απορρίπτει τις αιτιάσεις περί ανεπαρκούς εποπτείας, υποστηρίζοντας ότι οι ανεξάρτητες επιτροπές της διαθέτουν σαφώς καθορισμένες αρμοδιότητες και ότι οι αμοιβές των μελών τους δημοσιοποιούνται στις ετήσιες οικονομικές εκθέσεις.
Η Λίσε Κλάβενες απέναντι στον Ινφαντίνο
Μία από τις πιο γνωστές επικριτικές φωνές στο εσωτερικό του ποδοσφαίρου είναι η πρόεδρος της νορβηγικής ομοσπονδίας, Λίσε Κλάβενες.
Η πρώην διεθνής ποδοσφαιρίστρια είχε επικρίνει δημόσια τη FIFA για τη διαδικασία ανάθεσης των Παγκοσμίων Κυπέλλων στη Ρωσία και στο Κατάρ, καθώς και για τη μεταχείριση των μεταναστών εργατών. Πρόσφατα κατέθεσε επίσης καταγγελία για το Βραβείο Ειρήνης που απονεμήθηκε στον Τραμπ.
Όπως αναφέρει το Vanity Fair, η Κλάβενες προσπαθεί πλέον να συνδυάσει τη δημόσια κριτική με την προσπάθεια άσκησης επιρροής μέσα από τους θεσμούς. Η ίδια έχει εξηγήσει ότι οι δημόσιες παρεμβάσεις δεν είναι πάντοτε ο αποτελεσματικότερος τρόπος για την επίτευξη αλλαγών.
Η στάση της αναδεικνύει το δίλημμα που αντιμετωπίζουν πολλές ομοσπονδίες: από τη μία επιθυμούν να ζητήσουν μεγαλύτερη διαφάνεια και λογοδοσία και από την άλλη δεν θέλουν να απομονωθούν από ένα σύστημα στο οποίο η FIFA διαχειρίζεται σημαντικούς οικονομικούς πόρους και διοργανώσεις.
Οι καταγγελίες για τα ανθρώπινα δικαιώματα
Κριτική στη FIFA ασκείται και για τη διαχείριση θεμάτων ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Σε άρθρο γνώμης που δημοσίευσε το Al Jazeera, η Παγκόσμια Ομοσπονδία κατηγορείται ότι δεν έχει ανταποκριθεί στα αιτήματα της Παλαιστινιακής Ποδοσφαιρικής Ομοσπονδίας σχετικά με τη δραστηριότητα ισραηλινών ομάδων σε κατεχόμενα εδάφη.
Το άρθρο υποστηρίζει επίσης ότι η FIFA δεν έχει αντιδράσει επαρκώς στους περιορισμούς μετακίνησης Παλαιστινίων αθλητών, στις συλλήψεις ποδοσφαιριστών και στις καταστροφές αθλητικών εγκαταστάσεων.
Προβληματισμό προκάλεσαν και περιστατικά στο Παγκόσμιο Κύπελλο του 2026, όπως η άρνηση εισόδου στις ΗΠΑ του Σομαλού διαιτητή Ομάρ Αρτάν και οι δυσκολίες που, σύμφωνα με το Bloomberg, αντιμετώπισε η αποστολή του Ιράν.
Γιατί παραμένει πανίσχυρος
Παρά τις αντιδράσεις, η θέση του Ινφαντίνο παραμένει εξαιρετικά ισχυρή. Σύμφωνα με τον Guardian, η συντριπτική πλειονότητα των εθνικών ομοσπονδιών έχει ήδη δεσμευτεί να στηρίξει την επανεκλογή του.
Καθοριστικό ρόλο παίζουν τα αναπτυξιακά προγράμματα της FIFA, από τα οποία εξαρτώνται πολλές μικρότερες και οικονομικά ασθενέστερες ομοσπονδίες. Το πρόγραμμα FIFA Forward προβλέπει τη διάθεση 2,25 δισ. δολαρίων στον τρέχοντα τετραετή κύκλο, ποσό που αναμένεται να αυξηθεί στα 2,7 δισ. δολάρια την περίοδο 2027–2030.
Παράλληλα, οι ισχυρότερες ομοσπονδίες επιδιώκουν την ανάληψη μεγάλων διοργανώσεων και αποφεύγουν μια ανοιχτή σύγκρουση με την ηγεσία της FIFA.
Η ευρωπαϊκή πλευρά συζητά, σύμφωνα με τον Guardian, το ενδεχόμενο στήριξης ενός αντίπαλου υποψηφίου, χωρίς όμως να έχει προκύψει μέχρι στιγμής κάποιο πρόσωπο με ρεαλιστικές πιθανότητες να απειλήσει τον Ινφαντίνο.
Η διαμάχη για τα όρια της θητείας
Ο Ινφαντίνο είχε δεσμευτεί ότι κανένας πρόεδρος της FIFA δεν θα πρέπει να υπηρετεί περισσότερες από τρεις τετραετείς θητείες.
Ο ίδιος υποστηρίζει ότι η περίοδος 2016–2019, κατά την οποία ολοκλήρωσε τη θητεία του Σεπ Μπλάτερ, δεν πρέπει να υπολογίζεται ως πλήρης προεδρική θητεία. Με αυτή την ερμηνεία μπορεί να διεκδικήσει την επανεκλογή του το 2027 και να παραμείνει στην ηγεσία έως το 2031.
Οι επιστολές στήριξης μπορούν να αποσυρθούν ή να μεταφερθούν σε άλλον υποψήφιο μέχρι την προθεσμία υποβολής υποψηφιοτήτων, στις 18 Νοεμβρίου. Με τα σημερινά δεδομένα, όμως, θα απαιτούνταν μια μεγάλη ανατροπή για να κινδυνεύσει η επανεκλογή του.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
