Την ικανοποίησή της για την έγκριση της εμπορικής συμφωνίας ΕΕ-Mercosur εξέφρασε η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, τονίζοντας ότι ανυπομονεί να την υπογράψει στην Παραγουάη.
Μετά από 25 χρόνια διαπραγματεύσεων, η συμφωνία αυτή δημιουργεί τη μεγαλύτερη ζώνη ελεύθερου εμπορίου στον κόσμο, αγγίζοντας περισσότερους από 700 εκατομμύρια καταναλωτές. Η πρόεδρος της Επιτροπής επισήμανε τα σημαντικά οφέλη για περίπου 60.000 ευρωπαϊκές επιχειρήσεις, κυρίως μικρομεσαίες, οι οποίες θα επωφεληθούν από χαμηλότερους δασμούς και συνολική εξοικονόμηση περίπου 4 δισ. ευρώ ετησίως.
Η συμφωνία περιλαμβάνει ισχυρές δικλίδες ασφαλείας για τους αγρότες, καθώς και αυστηρότερους ελέγχους στις εισαγωγές. Παράλληλα, χαρακτηρίζεται ως win-win συμφωνία, που εκτός από το εμπόριο, θεμελιώνει μια νέα εποχή πολιτικού διαλόγου και στρατηγικής συνεργασίας μεταξύ της Ευρώπης και των χωρών της Mercosur (Αργεντινή, Βραζιλία, Ουρουγουάη, Παραγουάη).
Η πλειοψηφία των κρατών-μελών, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας, στήριξε τη συμφωνία, ενώ αντίθετα ψήφισαν η Γαλλία, η Πολωνία, η Αυστρία, η Ιρλανδία και η Ουγγαρία. Το Βέλγιο επέλεξε την αποχή. Η απαιτούμενη ειδική πλειοψηφία προϋπέθετε κράτη-μέλη που εκπροσωπούν τουλάχιστον το 65% του ευρωπαϊκού πληθυσμού.
Με την έγκριση της συμφωνίας, τα κράτη-μέλη εξουσιοδότησαν την πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να μεταβεί στην Παραγουάη για την επίσημη υπογραφή της. Ωστόσο, η ακριβής ημερομηνία δεν έχει ακόμη επιβεβαιωθεί.
Το Συμβούλιο της ΕΕ ενέκρινε δύο αποφάσεις που ανοίγουν τον δρόμο για την υπογραφή της Συμφωνίας Εταιρικής Σχέσης ΕΕ-Mercosur (EMPA) και της Ενδιάμεσης Εμπορικής Συμφωνίας (iTA) μεταξύ της ΕΕ και των χωρών της Mercosur.
Όπως αναφέρει το Συμβούλιο σε ανακοίνωσή του, οι δύο συμφωνίες αποτελούν κομβικό βήμα στη μακροχρόνια σχέση των δύο πλευρών, θέτοντας ένα σύγχρονο πλαίσιο πολιτικού διαλόγου, συνεργασίας και εμπορίου. Η EMPA καλύπτει τομείς όπως βιώσιμη ανάπτυξη, περιβάλλον, κλίμα, ψηφιακή μετάβαση, ανθρώπινα δικαιώματα, κινητικότητα και ασφάλεια, ενισχύοντας τον συντονισμό ΕΕ-Mercosur σε διεθνή φόρα.
Μετά την υπογραφή, σημαντικό μέρος των πολιτικών και συνεργατικών κεφαλαίων θα εφαρμοστεί προσωρινά, μέχρι να ολοκληρωθούν οι διαδικασίες επικύρωσης.
Η Ενδιάμεση Εμπορική Συμφωνία στοχεύει στην άμεση εφαρμογή των εμπορικών δεσμεύσεων έως ότου τεθεί σε πλήρη ισχύ η συνολική συμφωνία. Προβλέπει μειώσεις δασμών και ευρύτερη πρόσβαση στις αγορές για αγαθά και υπηρεσίες, με οφέλη για τη γεωργία, την αυτοκινητοβιομηχανία, τα φαρμακευτικά και τα χημικά προϊόντα. Επιπλέον, περιλαμβάνει διατάξεις για επενδύσεις, ψηφιακές και χρηματοοικονομικές υπηρεσίες, καθώς και για την πρόσβαση ευρωπαϊκών επιχειρήσεων σε δημόσιους διαγωνισμούς στις χώρες της Mercosur. Η iTA αποτελεί αποκλειστική αρμοδιότητα της ΕΕ και δεν απαιτεί επικύρωση από τα κράτη-μέλη.
Προβλέπονται επίσης προσωρινές δικλίδες ασφαλείας για την προστασία ευαίσθητων αγροτικών τομέων της ΕΕ, επιτρέποντας την ταχεία ενεργοποίηση μέτρων σε περίπτωση διαταραχών της αγοράς από εισαγωγές. Τα μέτρα αυτά θα ισχύουν έως την υιοθέτηση μόνιμου κανονιστικού πλαισίου.
Επόμενο βήμα αποτελεί η επίσημη υπογραφή των συμφωνιών από τα συμβαλλόμενα μέρη. Για την ολοκλήρωσή τους απαιτείται η έγκριση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, ενώ η πλήρης έναρξη ισχύος της EMPA θα εξαρτηθεί και από την επικύρωση όλων των κρατών-μελών της ΕΕ.