Η εγκατάσταση του νέου υπερυπολογιστή ΔΑΙΔΑΛΟΣ στο Τεχνολογικό Πολιτιστικό Πάρκο Λαυρίου σηματοδοτεί μια ιστορική στιγμή για την Ελλάδα, ενισχύοντας τη θέση της χώρας στον παγκόσμιο χάρτη των ισχυρών υπολογιστικών συστημάτων. Ο υπερυπολογιστής, με απόδοση 85,69 PetaFlops, κατατάσσεται στους 31 πρώτους της διεθνούς λίστας Top500 που δημοσιεύθηκε τον Ιούνιο του 2026, ενώ μόνο 13 χώρες διαθέτουν ισχυρότερα συστήματα.
Σημαντικό στοιχείο αποτελεί και η 23η θέση του «ΔΑΙΔΑΛΟΥ» στην κατάταξη Green500, η οποία αξιολογεί την ενεργειακή αποδοτικότητα των συστημάτων. Μόλις οκτώ υπολογιστικά συστήματα παγκοσμίως βρίσκονται ταυτόχρονα στις κορυφαίες 30 θέσεις τόσο σε ταχύτητα όσο και σε ενεργειακή αποδοτικότητα.
Σε δηλώσεις του στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, ο Νεκτάριος Κοζύρης, καθηγητής Υπολογιστικών Συστημάτων του ΕΜΠ και εθνικός εκπρόσωπος της Ελλάδας στην Ευρωπαϊκή Κοινή Επιχείρηση Υπολογιστών Υψηλής Απόδοσης «EuroHPC», αναφέρει πως ο στόχος είναι ο «ΔΑΙΔΑΛΟΣ» να αξιοποιηθεί από ερευνητές, νεοφυείς και μικρομεσαίες επιχειρήσεις. Όπως επισημαίνει, απαιτούνται οι τελευταίες ρυθμίσεις και δοκιμές ώστε ο υπερυπολογιστής να τεθεί στη διάθεση της επιστημονικής και επιχειρηματικής κοινότητας εντός των επόμενων μηνών.
Παράλληλα, βρίσκεται σε εξέλιξη το εργοστάσιο τεχνητής νοημοσύνης PHAROS, το οποίο θα αξιοποιήσει την υπολογιστική ισχύ του «ΔΑΙΔΑΛΟΥ» για την ανάπτυξη εφαρμογών τεχνητής νοημοσύνης, παρέχοντας πρόσβαση σε δεδομένα, εργαλεία και εκπαίδευση.
Η πρόσβαση στον υπερυπολογιστή θα γίνεται μέσω ειδικών διαδικασιών και προσκλήσεων του Εθνικού Δικτύου Υποδομών Τεχνολογίας και Έρευνας (ΕΔΥΤΕ) και του EuroHPC, ενώ για θέματα τεχνητής νοημοσύνης θα διατίθεται μέσω του «PHAROS AI Factory».
Ο κ. Κοζύρης τονίζει τη σημασία της διαρκούς επένδυσης στις τεχνολογικές υποδομές: «Δεν μετράει κάποια στιγμή να κάνεις κάτι μεγάλο, μετράει να κάνεις σταθερά, σίγουρα και συνεχή βήματα, άρα επενδύσεις στον χώρο της τεχνολογίας, της τεχνητής νοημοσύνης, των υπερυπολογιστών, γενικά στον χώρο των υποδομών».
Επισημαίνει ακόμη ότι οι εθνικές υποδομές ενισχύουν την αυτοπεποίθηση και την αυτονομία μιας χώρας, σημειώνοντας πως η δημιουργία ενός σταθερού οικοσυστήματος αποτελεί προϋπόθεση για τη διαμόρφωση ανεξάρτητης πολιτικής στον τομέα της τεχνολογίας.
Τριάντα χρόνια καινοτομίας στους υπερυπολογιστές
Με εμπειρία τριών δεκαετιών στον χώρο των υπερυπολογιστών, ο κ. Κοζύρης χαρακτηρίζει τον τομέα ως «Formula 1» της τεχνολογίας, όπου δοκιμάζονται πρώτα οι πιο προηγμένες και ενεργειακά αποδοτικές λύσεις που στη συνέχεια υιοθετούνται από τα καταναλωτικά προϊόντα.
Η ίδρυση του ευρωπαϊκού οργανισμού «EuroHPC» το 2018 αποτέλεσε ορόσημο για την ανάπτυξη ισχυρών υπολογιστικών συστημάτων στην Ευρώπη, με στόχο την ενίσχυση της ψηφιακής αυτονομίας μέσω έρευνας, σχεδιασμού προηγμένων τσιπ και τεχνολογιών αιχμής.
Σήμερα, το EuroHPC αριθμεί 39 χώρες-μέλη και 14 εθνικούς υπερυπολογιστές, εκ των οποίων πέντε ανήκουν στα κορυφαία 30 παγκοσμίως. Παράλληλα, διαθέτει δέκα κβαντικούς υπολογιστές και 19 AI factories, με τη συμμετοχή και της Ελλάδας σε σημαντικά ερευνητικά έργα.
Το όραμα και οι προοπτικές του ΔΑΙΔΑΛΟΥ
Από το 2020, ως εθνικός εκπρόσωπος της Ελλάδας στο EuroHPC, ο κ. Κοζύρης είχε διαβλέψει τη ραγδαία αύξηση των δεδομένων και τη σημασία της τεχνητής νοημοσύνης, γεγονός που απαιτούσε νέα, ισχυρότερα συστήματα.
Οι υπερυπολογιστές, σύμφωνα με τον ίδιο, αποτελούν θεμελιώδες εργαλείο για την επιστήμη, την οικονομία και την κοινωνία, υποστηρίζοντας εφαρμογές από την πρόβλεψη καιρού και την πρόληψη φυσικών καταστροφών έως την ανάπτυξη φαρμάκων και βιομηχανικών προϊόντων.
Η σχεδίαση του «ΔΑΙΔΑΛΟΥ» από ομάδα του ΕΜΠ, του ΕΔΥΤΕ και Ελλήνων της διασποράς βασίστηκε σε καινοτόμες τεχνολογίες, όπως η απευθείας υγρόψυξη και η χρήση superchips που δεν ήταν ακόμα εμπορικά διαθέσιμα. Η επιλογή αυτή αποδείχθηκε επιτυχής, καθώς το σύστημα ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις της παραγωγικής τεχνητής νοημοσύνης.
Σε σχέση με το περιβαλλοντικό αποτύπωμα, ο κ. Κοζύρης επισημαίνει ότι η Ευρώπη, ξεκινώντας αργότερα την ανάπτυξη data centers, έχει το πλεονέκτημα να αξιοποιεί τεχνολογίες τελευταίας γενιάς, με χαμηλή κατανάλωση νερού. Το σύστημα του «ΔΑΙΔΑΛΟΥ» χρησιμοποιεί κλειστό κύκλωμα υδρόψυξης, χωρίς απώλειες νερού, ενώ η περαιτέρω αυστηροποίηση των περιβαλλοντικών όρων κρίνεται αναγκαία για νέα data centers.
Τα επόμενα βήματα: AI Gigafactories και επενδύσεις
Το 2027, η Ευρωπαϊκή Ένωση και το EuroHPC προχωρούν στη δημιουργία της νέας γενιάς μεγάλων υποδομών, τα Gigafactories τεχνητής νοημοσύνης, με την Ελλάδα να συμμετέχει ενεργά, εξασφαλίζοντας χρηματοδότηση 350 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης.
Όπως σημειώνει ο κ. Κοζύρης, η ελληνική πολιτεία αντιμετωπίζει με σοβαρότητα την πρόκληση αυτή, επενδύοντας σε μεγάλες υποδομές που διασφαλίζουν την τεχνολογική αυτονομία της χώρας και της Ευρώπης.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
