Η Παγκόσμια Ημέρα Καταναλωτή βρίσκει το διεθνές εμπόριο σε φάση ταχείας ψηφιακής μετάβασης. Οι καταναλωτές πραγματοποιούν πλέον τις αγορές τους διαδικτυακά, συγκρίνοντας προϊόντα και τιμές μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα από το κινητό τους, ενώ οι επιχειρήσεις προσαρμόζονται σε μια οικονομία που γίνεται ολοένα πιο ψηφιακή. Το ηλεκτρονικό εμπόριο εξελίσσεται σε έναν από τους πιο δυναμικούς τομείς της παγκόσμιας οικονομίας, καθώς τεχνολογίες όπως η τεχνητή νοημοσύνη, τα big data και οι ψηφιακές πλατφόρμες αλλάζουν ριζικά τον τρόπο με τον οποίο οι πολίτες αναζητούν και αγοράζουν προϊόντα.
Σε παγκόσμιο επίπεδο, οι online λιανικές πωλήσεις αυξάνονται σταθερά. Σύμφωνα με στοιχεία της UNCTAD και του Statista Digital Market Outlook, οι παγκόσμιες πωλήσεις ξεπέρασαν το 2023 τα 5,8 τρισ. δολάρια, ενώ έως το 2027 αναμένεται να αγγίξουν τα 8 τρισ. δολάρια. Το ηλεκτρονικό εμπόριο ήδη αντιπροσωπεύει περίπου το 19%-21% του παγκόσμιου λιανεμπορίου, ποσοστό που αυξάνεται με την εξάπλωση του διαδικτύου και των ψηφιακών πληρωμών.
Οι μεγαλύτερες αγορές ηλεκτρονικού εμπορίου παραμένουν η Κίνα και οι Ηνωμένες Πολιτείες, με ετήσιες online πωλήσεις άνω των 2,2 τρισ. και 1,1 τρισ. δολαρίων αντίστοιχα. Η Ευρώπη ακολουθεί ως τρίτη μεγαλύτερη αγορά, σημειώνοντας ταχείς ρυθμούς ανάπτυξης.
Η ευρωπαϊκή αγορά και οι διασυνοριακές αγορές
Στην Ευρώπη, το ηλεκτρονικό εμπόριο αποτελεί βασικό πυλώνα της ψηφιακής οικονομίας. Σύμφωνα με την Ecommerce Europe, η αξία της αγοράς έφτασε το 2023 τα 887 δισ. ευρώ και αναμένεται να ξεπεράσει το 1 τρισ. ευρώ τα επόμενα χρόνια. Δεδομένα της Eurostat δείχνουν ότι περίπου το 75% των Ευρωπαίων χρηστών του διαδικτύου πραγματοποιούν online αγορές, με τα υψηλότερα ποσοστά να καταγράφονται στη Βόρεια Ευρώπη.
Οι πιο ώριμες αγορές είναι το Ηνωμένο Βασίλειο, η Γερμανία, η Γαλλία και η Ολλανδία, όπου πάνω από το 85% των χρηστών του διαδικτύου αγοράζουν online. Ιδιαίτερη ώθηση δίνουν οι διασυνοριακές αγορές εντός της ΕΕ, που αντιπροσωπεύουν περίπου το ένα τρίτο των online συναλλαγών των Ευρωπαίων καταναλωτών.
Η εικόνα στην Ελλάδα
Σύμφωνα με έρευνα της ΕΛΣΤΑΤ για το 2025, η ελληνική ψηφιακή οικονομία ωριμάζει, αλλά εξακολουθεί να διαθέτει σημαντικά περιθώρια ανάπτυξης. Από τις 47.849 επιχειρήσεις με πάνω από δέκα εργαζομένους, οι 47.246 έχουν πρόσβαση στο διαδίκτυο, ωστόσο μόλις 12.347 λαμβάνουν παραγγελίες μέσω ιστοσελίδων ή εφαρμογών.
Ο συνολικός κύκλος εργασιών των επιχειρήσεων ανέρχεται σε 380,8 δισ. ευρώ, ενώ οι πωλήσεις μέσω ηλεκτρονικών καναλιών φτάνουν τα 36,1 δισ. ευρώ, δηλαδή περίπου το 9,5% του συνολικού τζίρου. Παράλληλα, η πλειονότητα των επιχειρήσεων διαθέτει συνδέσεις άνω των 100 Mbit/s, γεγονός που ενισχύει τις προοπτικές περαιτέρω ανάπτυξης.
Ωστόσο, η αξιοποίηση προηγμένων ψηφιακών τεχνολογιών παραμένει περιορισμένη. Μόλις 3.868 επιχειρήσεις, δηλαδή το 8,2% όσων έχουν πρόσβαση στο διαδίκτυο, χρησιμοποιούν εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης, κυρίως για ασφάλεια πληροφοριακών συστημάτων, μάρκετινγκ, διοίκηση διαδικασιών και έρευνα και ανάπτυξη.
Τεχνολογία και εμπόριο
Η τεχνολογία αποτελεί καθοριστικό παράγοντα της νέας εποχής. Η τεχνητή νοημοσύνη χρησιμοποιείται ευρέως από μεγάλες πλατφόρμες για την ανάλυση συμπεριφοράς χρηστών και την εξατομίκευση προτάσεων προϊόντων. Σύμφωνα με τη McKinsey, η χρήση AI μπορεί να αυξήσει τις πωλήσεις ενός e-shop έως και 15% μέσω προσωποποιημένων προτάσεων.
Τα big data επιτρέπουν στις επιχειρήσεις να αναλύουν αγοραστικές συνήθειες, να προβλέπουν τη ζήτηση και να σχεδιάζουν πιο στοχευμένες καμπάνιες. Παράλληλα, το omnichannel εμπόριο, που συνδυάζει φυσικά και ψηφιακά κανάλια, κερδίζει έδαφος, ενώ το social commerce εκτιμάται ότι θα ξεπεράσει τα 1,2 τρισ. δολάρια παγκοσμίως έως το 2025.
Η ανάπτυξη του ηλεκτρονικού εμπορίου συνοδεύεται από νέους κανονισμούς για την προστασία των καταναλωτών, όπως ο Digital Services Act, ο Digital Markets Act και ο GDPR, που διασφαλίζουν τη διαφάνεια και την προστασία των προσωπικών δεδομένων.
Ηλεκτρονικό εμπόριο και ψηφιακός μετασχηματισμός
Ο ψηφιακός μετασχηματισμός αποτελεί πλέον στρατηγική επιλογή για τις επιχειρήσεις. Όπως σημειώνει η Εύη Μπουκώρου-Γεωργούδα, διευθύνουσα σύμβουλος της Generation Y, πρόκειται για μια σύνθετη διαδικασία που απαιτεί στρατηγική, στόχους και αλλαγή κουλτούρας. «Η τεχνολογία από μόνη της δεν αλλάζει τις επιχειρήσεις. Ο ψηφιακός μετασχηματισμός απαιτεί τη συμμετοχή ολόκληρου του οργανισμού», τονίζει η ίδια.
Στην ελληνική αγορά, όπου πολλές επιχειρήσεις είναι οικογενειακές και βρίσκονται σε φάση διαδοχής, το digital λειτουργεί ως γέφυρα για τη μετάβαση στη νέα εποχή. Ο ψηφιακός μετασχηματισμός αποτελεί πλέον βασικό παράγοντα επιβίωσης και ανταγωνιστικότητας. Το 2025, σχεδόν μία στις δέκα παραγγελίες στη λιανική πραγματοποιήθηκε online, ενώ τα δύο τρίτα των καταναλωτών χρησιμοποιούν το διαδίκτυο για τις αγορές τους, καθιστώντας το digital αναπόσπαστο κομμάτι της επιχειρηματικής στρατηγικής.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
