Πέντε κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η Αυστρία, η Γερμανία, η Δανία, η Ελλάδα και η Ολλανδία, σε συνεργασία με τη Ρουάντα, προχωρούν στη δημιουργία ενός κέντρου επιστροφών (Return Hub) στη Ρουάντα. Η πρωτοβουλία αυτή, όπως αναφέρεται σε κοινή ανακοίνωση που παρουσιάστηκε στη Βιέννη, στοχεύει στη σύναψη σχετικής συμφωνίας και στην έναρξη των πρώτων μεταφορών έως το 2027, ενισχύοντας μια στρατηγική σχέση μεταξύ της Ρουάντα και των ευρωπαϊκών χωρών.
Η επίσημη κοινή ανακοίνωση της ομάδας πρωτοβουλίας (Core Group) παρουσιάστηκε στη Βιέννη, με τη συμμετοχή εκπροσώπων των έξι χωρών, μεταξύ των οποίων και ο Έλληνας υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου, Θάνος Πλεύρης.
Το υπό διαμόρφωση σχέδιο αφορά υπηκόους τρίτων χωρών που διαμένουν παράνομα σε ένα από τα πέντε κράτη-μέλη και για τους οποίους έχει εκδοθεί εκτελεστή απόφαση επιστροφής ή απομάκρυνσης. Πρόκειται για άτομα που δεν δικαιούνται διεθνή προστασία ούτε έχουν άλλο νόμιμο λόγο παραμονής στις συγκεκριμένες χώρες.
Σύμφωνα με την κοινή διακήρυξη, οι επιστροφές αποτελούν βασικό πυλώνα ενός αξιόπιστου και αποτελεσματικού συστήματος διαχείρισης μετανάστευσης. Η δημιουργία κέντρων επιστροφών έρχεται να καλύψει το υφιστάμενο κενό στην εκτέλεση αποφάσεων επιστροφής και να αντιμετωπίσει το επιχειρηματικό μοντέλο των κυκλωμάτων διακίνησης μεταναστών.
Στο πλαίσιο του σχεδιασμού, όσοι μεταφέρονται στη Ρουάντα θα έχουν τη δυνατότητα είτε να ενταχθούν στην κοινωνία της χώρας, είτε να επιστρέψουν οικειοθελώς στη χώρα καταγωγής τους ή σε άλλη χώρα όπου διαθέτουν νόμιμο δικαίωμα εισόδου και διαμονής. Για τη διαδικασία αυτή θα παρέχεται υποστήριξη από τη Ρουάντα και διεθνείς οργανισμούς.
Το πλαίσιο της συμφωνίας θα βασίζεται πλήρως στο ενωσιακό και το διεθνές δίκαιο, καθώς και στη νομοθεσία της Ρουάντα, συμπεριλαμβανομένων των διεθνών κανόνων προστασίας ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Στις σχετικές συζητήσεις συμμετέχει ως παρατηρητής η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, με στόχο την εναρμόνιση των προβλέψεων με το ευρωπαϊκό δίκαιο. Τεχνική υποστήριξη και συμβουλευτική συνδρομή παρέχουν ο Διεθνής Οργανισμός Μετανάστευσης (ΔΟΜ) και η Ύπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες (UNHCR), διασφαλίζοντας την ακεραιότητα των συστημάτων ασύλου και την τήρηση των διεθνών εγγυήσεων προστασίας.
Στην εκδήλωση της Βιέννης συμμετείχαν, εκτός από τον Έλληνα υπουργό Θάνο Πλεύρη, ο καγκελάριος της Αυστρίας Κρίστιαν Στόκερ, η πρωθυπουργός της Δανίας Μέτε Φρεντέρικσεν, ο υπουργός Εσωτερικών της Γερμανίας Αλεξάντερ Ντόμπριντ, ο υπουργός Εξωτερικών της Ολλανδίας Τομ Μπερέντσεν και ο υπουργός Εξωτερικών της Ρουάντα Βενσάν Μπιρούτα.
Σε δήλωσή του με αφορμή την κοινή ανακοίνωση, ο υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου, Θάνος Πλεύρης, υπογράμμισε ότι η καταπολέμηση της παράνομης μετανάστευσης και η εξάρθρωση των δικτύων διακίνησης ανθρώπων αποτελούν βασικές προτεραιότητες της κυβέρνησης.
«Η καταπολέμηση της παράνομης μετανάστευσης και η εξάρθρωση των δικτύων διακίνησης ανθρώπων αποτελεί μία από τις βασικές μας προτεραιότητες. Τα κέντρα επιστροφών διασφαλίζουν τη μείωση των παράνομων μεταναστευτικών ροών και την αύξηση των επιστροφών», δήλωσε χαρακτηριστικά ο υπουργός.