Στην ανάγκη για ριζική αναμόρφωση των Ενόπλων Δυνάμεων αναφέρθηκε ο υπουργός Εθνικής Άμυνας Νίκος Δένδιας, κατά την ομιλία του στα εγκαίνια του νέου βιοκλιματικού περιβάλλοντος χώρου του ΥΠΕΘΑ, που ολοκληρώθηκε με τη δωρεά της Τράπεζας Πειραιώς. Ο υπουργός τόνισε ότι υπήρξε «διανοητική και λειτουργική επανάπαυση» σε δόγματα που είχαν ξεπεραστεί μετά το τέλος του 20ού αιώνα, υπογραμμίζοντας πως η ανανέωση είναι επιτακτική ανάγκη.
Ο κ. Δένδιας επισήμανε ότι η τεχνολογική επανάσταση των τελευταίων ετών, με αιχμή την τεχνητή νοημοσύνη, έχει αλλάξει ριζικά τον τομέα της άμυνας. Ειδικότερα, ανέφερε πως η Ατζέντα 2030, σε εφαρμογή από τον Ιανουάριο του 2024, αποτελεί την απάντηση της ελληνικής πολιτείας στις παγκόσμιες εξελίξεις, με στόχο μια συνολική μεταρρύθμιση όλων των τομέων της άμυνας.
Στο πλαίσιο αυτό, παρουσίασε τη νέα προσέγγιση των πέντε επιπέδων –γη, θάλασσα, αέρας, κυβερνοχώρος και διάστημα– μέσω του C5ISRD, που υπερβαίνει το παραδοσιακό C4I, το οποίο, όπως σημείωσε, δεν είχε υλοποιηθεί στη χώρα. Παράλληλα, αναφέρθηκε σε τέσσερα συν ένα μεταρρυθμιστικά νομοσχέδια, που άλλαξαν τις δομές ενός απαρχαιωμένου συστήματος, δημιουργώντας ένα νέο πρότυπο για το δημόσιο τομέα.
Ο υπουργός υπογράμμισε τη θέσπιση εικοσαετούς προγραμματισμού εξοπλισμών και το μεγαλύτερο οικιστικό πρόγραμμα για τα στελέχη των Ενόπλων Δυνάμεων, ενώ αναφέρθηκε και στην αναβάθμιση των παροχών προς το προσωπικό. Εξέφρασε την ελπίδα η διανομή μερίσματος από εσωτερικές εξοικονομήσεις να επαναληφθεί και φέτος.
Ιδιαίτερη μνεία έκανε στους πολιτικούς υπαλλήλους του Υπουργείου, τονίζοντας πως δικαιούνται όσα και οι υπόλοιποι δημόσιοι υπάλληλοι. Εξήρε τη συμβολή της φυσικής ηγεσίας, των Γενικών Επιτελείων και όλων των στελεχών στην επιτυχία των μεταρρυθμίσεων.
Συμβολισμός και Αρχιτεκτονική Αναβάθμιση
Ο κ. Δένδιας επισήμανε τη σημασία της συμβολικής έκφρασης των μεγάλων προσπαθειών, αναφερόμενος στην ανάγκη για μια μνημειακή απεικόνιση της μεταβολής. Τόνισε ότι τα μνημεία διατηρούν στη μνήμη τους θεσμούς και τις αξίες που υπηρετούν, φέρνοντας ως παράδειγμα τον Παρθενώνα.
Αναφερόμενος στο κτίριο του ΥΠΕΘΑ, εξήγησε πως η Ατζέντα 2030 μεταρρυθμίζει ριζικά έναν από τους σημαντικότερους θεσμούς της χώρας. Παρότι το Υπουργείο στεγάζεται σε ένα από τα πλέον απρόσωπα δημόσια κτίρια, χαρακτήρισε πραγματικό θαύμα τη μετατροπή του σε μνημειακή αρχιτεκτονική, χάρη στη βιοκλιματική αναβάθμιση και τη συμβολή του γλύπτη Κώστα Βαρώτσου.
Έκανε ιδιαίτερη αναφορά στο διάφανο μνημείο των πεσόντων, το οποίο διαφυλάσσει την ιερή μνήμη και προβάλλει την εθνική μεταρρύθμιση. Εξήρε τη δημιουργικότητα και την έμπνευση του Κώστα Βαρώτσου, κατατάσσοντάς τον μεταξύ των μεγάλων δημιουργών.
Στα επιτεύγματα της ανάπλασης συμπεριέλαβε τη μετατροπή του περιβάλλοντος χώρου σε ένα από τα μεγαλύτερα πάρκα της Αθήνας, με περισσότερα από δύο χιλιάδες δέντρα, και την αναμόρφωση της βόρειας όψης του κτιρίου. Υπογράμμισε ότι το έργο δεν επιβάρυνε τον Έλληνα φορολογούμενο, καθώς υλοποιήθηκε μέσω ιδιωτικών χορηγιών.
Ο Ρόλος της Ιδιωτικής Χορηγίας και τα Μελλοντικά Σχέδια
Ο υπουργός ανέδειξε τη σημασία της ιδιωτικής προσφοράς, υπενθυμίζοντας τον ρόλο της χορηγίας στην ιστορία της Αθήνας. Εξέφρασε ευγνωμοσύνη προς την Τράπεζα Πειραιώς, τους μετόχους και τον διευθύνοντα σύμβουλο Χρήστο Μεγάλου για τη δωρεά των δέκα εκατομμυρίων ευρώ, που επέτρεψε τη δημιουργία της νέας βόρειας όψης.
Ανακοίνωσε τη δημιουργία «πάρκου των χορηγών» δίπλα στην εκκλησία, όπου θα τιμώνται οι δωρητές με μια στήλη και μια ελιά για τον καθένα. Ενημέρωσε πως το Υπουργείο έχει λάβει συνολικά περίπου 130 εκατ. ευρώ σε δωρεές για τη βελτίωση των υποδομών.
Επιπλέον, αποκάλυψε ότι είχε αποσταλεί αίτημα προς την Ένωση Ελλήνων Εφοπλιστών για δωρεά ύψους 250 εκατ. ευρώ, που θα διατεθεί αποκλειστικά για τον ελληνικό στόλο, με τη συναίνεση του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη.
Ολοκληρώνοντας, ο κ. Δένδιας υπογράμμισε ότι η μεταρρυθμιστική προσπάθεια απαιτεί επιμονή, υπέρβαση αντιδράσεων και πολιτικό κόστος. Τόνισε πως η ολοκλήρωση της μεταρρύθμισης στις Ένοπλες Δυνάμεις αποτελεί μέγιστη εθνική ανάγκη και υποχρέωση κάθε Έλληνα.
Εξέφρασε την πεποίθηση ότι, με συνέχιση των προσπαθειών, το 2030 η Ελλάδα θα διαθέτει «τις ισχυρότερες Ένοπλες Δυνάμεις στη μακρά ιστορία του Ελληνισμού», με το έργο του Κώστα Βαρώτσου ως μνημείο αυτής της επιτυχίας.
Παρεμβάσεις Βαρώτσου και Μεγάλου
Ο Κώστας Βαρώτσος χαρακτήρισε την ολοκλήρωση του έργου ως «θαύμα», εκφράζοντας ευγνωμοσύνη στην πολιτική και στρατιωτική ηγεσία και στην Τράπεζα Πειραιώς για τη δωρεά που επέτρεψε την ανάπλαση. Εξήγησε ότι η νέα όψη του κτιρίου συνδέεται με την Κιβωτό Εθνικής Μνήμης και το μνημείο για τους πεσόντες.
Όπως σημείωσε, «η νέα αρχιτεκτονική και αισθητική όψη αποδίδει την ιστορικότητα, δεν την καταλύει, αλλά την προβάλλει και τη στρέφει προς το μέλλον».
Ο διευθύνων σύμβουλος της Τράπεζας Πειραιώς, Χρήστος Μεγάλου, δήλωσε πως η συμβολή στην ανανέωση του ΥΠΕΘΑ αποτελεί τιμή για την τράπεζα. Τόνισε την προσφορά των στελεχών των Ενόπλων Δυνάμεων και υπογράμμισε ότι η συμμετοχή της Πειραιώς αντανακλά αίσθημα ευθύνης απέναντι στην κοινωνία και την πατρίδα.
Ολοκληρώνοντας, ο κ. Μεγάλου σημείωσε ότι η οικονομική ισχύς αποκτά ουσιαστική αξία όταν συνοδεύεται από ευθύνη προς την κοινωνία, ενώ η ανάπλαση της βόρειας όψης προσδίδει στο ΥΠΕΘΑ ενιαία ταυτότητα αντάξια των Ενόπλων Δυνάμεων και μιας σύγχρονης Ελλάδας.