Ενθαρρυντικά είναι τα τελευταία στοιχεία για την αυξητική τάση που καταγράφεται στην αιμοδοσία στην Ελλάδα, σύμφωνα με έγγραφο του υπουργού Υγείας Άδωνι Γεωργιάδη, το οποίο διαβιβάστηκε στη Βουλή στο πλαίσιο κοινοβουλευτικού ελέγχου.
Όπως επισημαίνεται, τα τελευταία χρόνια έχουν γίνει σημαντικά βήματα, με αποτέλεσμα η ασφάλεια του προς μετάγγιση αίματος και των παραγώγων του να αποτελεί πλέον κεκτημένο. Παράλληλα, έχει σημειωθεί αξιοσημείωτη πρόοδος στην επάρκεια αίματος, αφού η ετήσια συλλογή μονάδων αίματος έχει σταθεροποιηθεί στις 550.000 μονάδες, ενώ οι ποιοτικοί δείκτες έχουν βελτιωθεί σημαντικά (70% εθελοντικό αίμα έναντι 30% από συγγενικό περιβάλλον).
Ο υπουργός Υγείας αναφέρει ότι χάρη στις προσπάθειες εξωστρέφειας του υπουργείου και του Εθνικού Κέντρου Αιμοδοσίας (ΕΚΕΑ), τα τελευταία δύο χρόνια παρατηρείται σημαντική αύξηση στο ποσοστό των αιμοδοτών ηλικίας 18-25 ετών, το οποίο από 10,84% το 2024 ανήλθε σε 16,13% το 2026. Παράλληλα, αυξήθηκε το ποσοστό των αιμοδοτών πρώτης φοράς από 11% το 2024 σε 17% το 2026, ενώ αυξήθηκε και το ποσοστό των dormant donors (αιμοδότες που είχαν δώσει μόνο μία φορά πριν δύο χρόνια και επανήλθαν), από 21,5% το 2024 σε 34,60% το 2026.
Παρά τα θετικά αυτά δεδομένα, ο κ. Γεωργιάδης επισημαίνει ότι η επάρκεια αίματος κατά τους θερινούς μήνες, ιδιαίτερα τον Αύγουστο, αλλά και τους μήνες Ιανουάριο-Φεβρουάριο, παραμένει πρόκληση λόγω επιδημιολογικών συγκυριών, όπως ιώσεις, γρίπη και covid, που αποκλείουν προσωρινά τους αιμοδότες. Επιπλέον, παράγοντες όπως οι καλοκαιρινές διακοπές, η κλιματική αλλαγή, οι πυρκαγιές και ειδικές επιδημιολογικές συγκυρίες, επηρεάζουν αρνητικά την προσέλευση.
Χαρακτηριστικά, ο υπουργός αναφέρεται και στις διεθνείς ελλείψεις, σημειώνοντας ότι φέτος ο αμερικανικός Ερυθρός Σταυρός έκανε έκκληση για βοήθεια λόγω ιστορικά χαμηλών επιπέδων αποθεμάτων, ενώ αντίστοιχες δυσκολίες αντιμετωπίζουν και χώρες όπως η Γερμανία, η Μεγάλη Βρετανία, η Ιταλία, η Ισπανία, η Γαλλία, η Κύπρος και η Αυστραλία.
Στην Ελλάδα, παρά την έξαρση του ιού Δυτικού Νείλου και τις πυρκαγιές στην Αττική το πρώτο δεκαήμερο του Αυγούστου, μέσω αλλαγής στρατηγικής του ΕΚΕΑ και εντατικοποίησης των εξορμήσεων αιμοδοσίας, η συλλογή αίματος διατηρήθηκε στα περσινά επίπεδα, με στόχο τη βελτίωσή τους.
Στρατηγικές για διασφάλιση επάρκειας αίματος
Όπως σημειώνει ο υπουργός Υγείας, δεδομένου ότι η αιμοδοσία δεν λειτουργεί με απόθεμα λόγω περιορισμένης διάρκειας ζωής του αίματος, η εξάλειψη των εποχικών ελλείψεων θα επιτευχθεί με την υλοποίηση συγκεκριμένων στρατηγικών.
Αυτές περιλαμβάνουν την αλλαγή κουλτούρας, ώστε να ενισχυθεί η τακτική εθελοντική αιμοδοσία τρεις φορές τον χρόνο, την εντατικοποίηση εκστρατειών ενημέρωσης και εκπαίδευσης, την εκπαίδευση από μικρές ηλικίες σε συνεργασία με το υπουργείο Παιδείας, καθώς και την ολοκλήρωση και επέκταση της πολιτικής συγκεντροποίησης του αίματος.
Σημειώνεται ότι κατά τα έτη 2024-2025 ολοκληρώθηκε η «πολιτική συγκεντροποίησης» όλων των μονάδων αίματος που συλλέγονται στην Αττική και στην Κόρινθο στο ΕΚΕΑ, με αποτέλεσμα την ορθότερη αναδιανομή και την αύξηση της ποσότητας και ποιότητας των προϊόντων αίματος. Στόχος του υπουργείου είναι η επέκταση της συγκεντροποίησης σε όλη την επικράτεια.
Το έγγραφο διαβιβάστηκε στη Βουλή σε απάντηση ερώτησης της βουλευτού του ΠΑΣΟΚ Αικατερίνης Καζάνη, σχετικά με τη διασφάλιση της επάρκειας αίματος και της απρόσκοπτης μετάγγισης των ατόμων με μεταγγισιοεξαρτώμενη Μεσογειακή Αναιμία.