Αντιπολίτευση: Γιατί στα 15 η πρόσβαση στα social media; Είναι το όριο αυθαίρετο;

Στο επίκεντρο της δημόσιας συζήτησης για την πρόσβαση των ανηλίκων στα social media και το όριο ηλικίας των 15 ετών τοποθετείται ο υπουργός Επικρατείας Άκης Σκέρτσος, απαντώντας σε σχετικό ερώτημα της αντιπολίτευσης μέσω ανάρτησής του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Ο κ. Σκέρτσος επισημαίνει πως το ερώτημα για την επιλογή των 15 ετών ως όριο ηλικίας είναι εύλογο, απαιτώντας, όπως αναφέρει, «επιστημονική ακρίβεια και γνώση των κανόνων που ήδη ισχύουν στη χώρα». Τονίζει ότι κανείς δεν ισχυρίζεται πως στα 15 εξαφανίζονται οι κίνδυνοι ή ολοκληρώνεται η ωρίμανση ενός παιδιού, αλλά η επιστήμη αναδεικνύει τη μεγαλύτερη ευαλωτότητα των μικρότερων εφήβων, γεγονός που ο νομοθέτης οφείλει να λάβει υπόψη, διαμορφώνοντας σαφείς και εφαρμόσιμους κανόνες.

Στη διεθνή έρευνα HBSC του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας καταγράφεται αύξηση της προβληματικής χρήσης κοινωνικών δικτύων από 7% το 2018 σε 11% το 2022. Παράλληλα, η Αμερικανική Ψυχολογική Εταιρεία συστήνει στενή καθοδήγηση και παρακολούθηση από ενήλικες στις ηλικίες 10–14 ετών, ενώ δεκάδες επιστημονικές μελέτες αναδεικνύουν τις επιπτώσεις της χρήσης των κοινωνικών δικτύων στην ψυχοκοινωνική ανάπτυξη των ανηλίκων.

Η επιλογή των 15 ετών, σύμφωνα με τον υπουργό, δεν αποτελεί μόνο ελληνική πρακτική. Το ίδιο όριο για τη δημιουργία αυτόνομου λογαριασμού προτείνεται και στην πρόταση EU KIDS Act της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, με στόχο τη συνδυασμένη προστασία από τους κινδύνους των πλατφορμών και τη σταδιακή αναγνώριση αυτονομίας των ανηλίκων σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

Ο κ. Σκέρτσος σημειώνει ότι τα 15 έτη αποτελούν σημείο αναφοράς στην ελληνική νομοθεσία για την επεξεργασία προσωπικών δεδομένων σε διαδικτυακές υπηρεσίες, ενώ ο Αστικός Κώδικας επιτρέπει τη σύναψη σύμβασης εργασίας με συναίνεση των ασκούντων την επιμέλεια. Τα 15 χρόνια λειτουργούν επίσης ως γενικό ηλικιακό όριο συναίνεσης για την αυτοδιάθεση των ανηλίκων, με ειδικές ποινικές προστασίες να παραμένουν ενεργές.

Η σταδιακή αναγνώριση αυτονομίας συνεχίζεται έως την ενηλικίωση, με χαρακτηριστικά παραδείγματα την άδεια μοτοποδηλάτου στα 16, την οδήγηση αυτοκινήτου στα 17 με συνοδό και το δικαίωμα ψήφου από τη συμπλήρωση των 17 ετών. Όπως τονίζει ο υπουργός, το ελληνικό δίκαιο αναγνωρίζει τη σταδιακή αυτονομία από τα 15 έως τα 18, με συγκεκριμένες εγγυήσεις προστασίας, ενώ πριν τα 15 η γονική και κρατική μέριμνα καθίσταται αυστηρότερη.

Η προσέγγιση αυτή, όπως καταλήγει, προτάσσει την αυξημένη προστασία για τις μικρότερες ηλικίες, μεγαλύτερη αυτονομία στη συνέχεια και διαρκείς υποχρεώσεις ασφάλειας των πλατφορμών για όλους τους ανηλίκους. Υπογραμμίζει ότι «άλλο η επιστημονική αβεβαιότητα για το ιδανικό όριο και άλλο η αυθαιρεσία», επισημαίνοντας την ανάγκη συνεχούς παρακολούθησης και αξιολόγησης των μέτρων για την προστασία των παιδιών.