Τη δημιουργία νέων μορφών συνεργασίας, συμπεριλαμβανομένης της προοπτικής μιας κοινής Αμυντικής Ασπίδας ως υποδομής ασφάλειας και άμυνας, επισημαίνουν σε κοινή δήλωσή τους οι υπουργοί Άμυνας των χωρών της Πρωτοβουλίας Αδριατικής - Ιονίου (ADRION). Η δήλωση αυτή υπογραμμίζει την ανάγκη ενίσχυσης της συνεργασίας για την αντιμετώπιση των σύγχρονων προκλήσεων ασφάλειας στην περιοχή.
Σύμφωνα με την Κοινή Δήλωση, η Αμυντική Ασπίδα θα μπορούσε να αποτελέσει ένα ολοκληρωμένο, πολυεπίπεδο δίκτυο που θα συνδέει διαστημικές, χερσαίες και θαλάσσιες δυνατότητες σε μία ενιαία επιχειρησιακή αρχιτεκτονική, ανθεκτική στις κυβερνοαπειλές. Η πρόταση αυτή αναδεικνύει τη σημασία της τεχνολογικής διασύνδεσης για την προστασία κρίσιμων υποδομών και την ενίσχυση της συλλογικής άμυνας.
Την Κοινή Δήλωση υιοθέτησαν, τη Δευτέρα 5 Οκτωβρίου, ο κ. Ermal Nufi, υπουργός Άμυνας της Δημοκρατίας της Αλβανίας, ο κ. Ivan Anušić, αντιπρόεδρος της κυβέρνησης και υπουργός Άμυνας της Δημοκρατίας της Κροατίας, ο κ. Νικόλαος Δένδιας, υπουργός Εθνικής Άμυνας της Ελληνικής Δημοκρατίας, ο κ. Guido Crosetto, υπουργός Άμυνας της Ιταλικής Δημοκρατίας, ο κ. Dragan Krapović, υπουργός Άμυνας του Μαυροβουνίου και ο κ. Valentin Hajdinjak, υπουργός Άμυνας της Δημοκρατίας της Σλοβενίας.
Η Πρωτοβουλία ADRION, όπως αναφέρεται, έχει ενισχύσει τον διάλογο και τη συνεργασία μεταξύ των συμμετεχουσών χωρών. Επιπλέον, επισημαίνεται ότι η Αδριατική και το Ιόνιο Πέλαγος αποτελούν στρατηγικό σύνδεσμο μεταξύ της Μεσογείου, της ηπειρωτικής Ευρώπης και του Ευρωατλαντικού χώρου, ενώ η γεωγραφική εγγύτητα των χωρών πρέπει να οδηγήσει σε στενότερη συνεργασία και συντονισμό.
Στο πλαίσιο των αυξανόμενων συμβατικών, υβριδικών και τεχνολογικών απειλών, η Κοινή Δήλωση τονίζει την ανάγκη για αποτελεσματικότερη ανταλλαγή πληροφοριών και ενισχυμένη ικανότητα κοινής δράσης. Τα θετικά αποτελέσματα που έχουν καταγραφεί μέχρι σήμερα από το ADRION αναδεικνύουν τη σημασία της μακροχρόνιας συνεργασίας, βασισμένης στις αρχές της καλής γειτονίας και του σεβασμού των κυριαρχικών δικαιωμάτων, σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο και τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS).
Οι υπουργοί επιβεβαιώνουν τη δέσμευσή τους στη σταθερότητα, την ανθεκτικότητα, καθώς και στην ευρωπαϊκή και ευρωατλαντική προοπτική της περιοχής. Παράλληλα, σημειώνουν το όραμα για μια Ευρωπαϊκή Αμυντική Πρωτοβουλία στην ηπειρωτική της διάσταση (CEDI), η οποία σχεδιάζεται ως ένα εθελοντικό, διακυβερνητικό πολιτικό-στρατηγικό φόρουμ για τη διαβούλευση, τον συντονισμό και την ανάπτυξη συνεργασιών στον τομέα της ασφάλειας και της άμυνας της ευρωπαϊκής ηπείρου.
Η πρωτοβουλία αυτή, όπως προστίθεται, θα είναι συμπληρωματική προς το ΝΑΤΟ και θα ενσωματώνει υπάρχοντα μέσα και μηχανισμούς της Συμμαχίας και της ΕΕ. Η ασφάλεια της ηπείρου απαιτεί την εμπλοκή όλων των ευρωπαϊκών χωρών που μοιράζονται κοινές αξίες, με στόχο τη συμβολή στην κοινή ασφάλεια.
Στο πλαίσιο αυτό, εξετάζεται η δυνατότητα νέων μορφών συνεργασίας, μεταξύ άλλων, μέσω μιας Αμυντικής Ασπίδας που θα λειτουργεί ως ηπειρωτική υποδομή ασφάλειας και άμυνας. Αυτή η δομή θα αποτελεί ένα ολοκληρωμένο, πολυεπίπεδο δίκτυο που διασυνδέει διαστημικές, χερσαίες και θαλάσσιες δυνατότητες, ενισχύοντας την ανθεκτικότητα έναντι των κυβερνοαπειλών.
Η Κοινή Δήλωση επισημαίνει ότι η προσέγγιση αυτή μπορεί να επεκταθεί και σε άλλους στρατηγικούς τομείς κοινού ενδιαφέροντος, όπως η προστασία κρίσιμων υποδομών, η υποβρύχια ασφάλεια, η στρατιωτική κινητικότητα και η αντιμετώπιση υβριδικών απειλών. Η διαλειτουργικότητα των δυνατοτήτων των χωρών ενισχύει τη συλλογική αποτελεσματικότητα, ενώ προτείνεται η πλήρης αξιοποίηση των υφιστάμενων πλαισίων συνεργασίας της ΕΕ και του ΝΑΤΟ.
Οι υπουργοί υπογραμμίζουν την ανάγκη ενίσχυσης της συλλογικής ανθεκτικότητας έναντι υβριδικών και κυβερνοαπειλών, παραπληροφόρησης και εχθρικών παρεμβάσεων που στοχεύουν στην υπονόμευση της ασφάλειας και των δημοκρατικών θεσμών των χωρών της Πρωτοβουλίας.
Τέλος, επισημαίνεται η σημασία του τακτικού διαλόγου μεταξύ των υπουργών Άμυνας για τον εντοπισμό κοινών προτεραιοτήτων και απειλών, την κατεύθυνση της συνεργασίας προς συγκεκριμένους στόχους και την ενίσχυση της έγκαιρης ανταλλαγής πληροφοριών. Ο κοινός στόχος παραμένει η διασφάλιση μιας ασφαλούς και ανθεκτικής περιοχής Αδριατικής-Ιονίου, μιας σταθερής γειτονιάς και μιας ισχυρότερης ευρωπαϊκής και διατλαντικής συνεισφοράς στην άμυνα.