Νέες προοπτικές για διεύρυνση της συνεργασίας Ελλάδας-Κίνας στον τομέα της Τεχνητής Νοημοσύνης αναδεικνύει κλαδική μελέτη του Γραφείου Οικονομικών και Εμπορικών Υποθέσεων της ελληνικής πρεσβείας στο Πεκίνο. Σύμφωνα με τη μελέτη, οι βασικοί άξονες περιλαμβάνουν την έρευνα και εκπαίδευση, τη ναυτιλία και τις λιμενικές υποδομές, τον τουρισμό, τον πολιτισμό και την πολιτική προστασία.
Η μελέτη αναλύει τη ραγδαία ανάπτυξη της Τεχνητής Νοημοσύνης στην Κίνα και τις δυνατότητες ελληνοκινεζικής συνεργασίας, επισημαίνοντας ότι ήδη υπάρχουν σημαντικά θεμέλια στις διμερείς οικονομικές και ερευνητικές σχέσεις.
Στο οικονομικό σκέλος, τα στοιχεία δείχνουν ότι οι συνολικές κινεζικές άμεσες ξένες επενδύσεις στην Ελλάδα από την ηπειρωτική Κίνα, το Χονγκ Κονγκ και το Μακάο ανήλθαν την περίοδο 2013-2025 σε περίπου 2,3 δισ. ευρώ. Το απόθεμα επενδύσεων από την ηπειρωτική Κίνα έφθασε το 2025 περίπου στο 1 δισ. ευρώ.
Ανάλογα ανοδική πορεία καταγράφουν και οι ετήσιες επενδυτικές ροές: από 23 εκατ. ευρώ το 2021, αυξήθηκαν στα 45 εκατ. ευρώ το 2022, 64 εκατ. ευρώ το 2023, 81 εκατ. ευρώ το 2024 και 139 εκατ. ευρώ το 2025.
Το 2025, οι ελληνικές εξαγωγές προς την Κίνα σημείωσαν αύξηση 68,1%, φθάνοντας τα 697,2 εκατ. ευρώ, ενώ οι εισαγωγές από την Κίνα μειώθηκαν κατά 6,6%, στα 6,48 δισ. ευρώ. Το εμπορικό έλλειμμα περιορίστηκε κατά περίπου 740 εκατ. ευρώ ή 11,34%.
Η μελέτη τονίζει ότι οι δύο χώρες διαθέτουν διαφορετικά αλλά συμπληρωματικά πλεονεκτήματα στον τομέα της Τεχνητής Νοημοσύνης. Η Κίνα έχει δημιουργήσει ένα εκτεταμένο τεχνολογικό οικοσύστημα με μεγάλες επενδύσεις σε υποδομές, έρευνα και βιομηχανικές εφαρμογές. Η Ελλάδα διαθέτει σημαντικό επιστημονικό και ερευνητικό δυναμικό και αναπτύσσει τις υπολογιστικές της υποδομές, ενώ επιχειρεί να συνδέσει την ΤΝ με κλάδους στους οποίους έχει ισχυρή παρουσία.
Έρευνα, εκπαίδευση και υποδομές
Στον τομέα της έρευνας, διαπιστώνονται ευκαιρίες για κοινά ερευνητικά προγράμματα, ανταλλαγές ερευνητών και συνεργασίες μεταξύ πανεπιστημίων, ερευνητικών κέντρων και επιχειρήσεων. Ήδη έχουν υπάρξει συνεργασίες μεταξύ ελληνικών και κινεζικών ερευνητικών φορέων στον τομέα της ΤΝ, ενώ η περαιτέρω ανάπτυξη μπορεί να περιλαμβάνει ανταλλαγή τεχνογνωσίας και κινητικότητα ερευνητών και φοιτητών.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στις υποδομές ΤΝ που αναπτύσσονται στην Ελλάδα, όπως το AI Factory «ΦΑΡΟΣ» γύρω από τον υπερυπολογιστή «ΔΑΙΔΑΛΟΣ», που αποτελούν κομβικές υποδομές για ερευνητικές και τεχνολογικές εφαρμογές.
Ναυτιλία, τουρισμός και πολιτισμός
Η ναυτιλία αποτελεί βασικό πεδίο συνεργασίας, δεδομένων των ισχυρών οικονομικών δεσμών Ελλάδας και Κίνας. Η αξιοποίηση της ΤΝ μπορεί να συμβάλει στη βελτιστοποίηση της λειτουργίας λιμένων, τη διαχείριση φορτίων, τα δρομολόγια, την ενεργειακή αποδοτικότητα, τη συντήρηση και τον σχεδιασμό πλοίων.
Η Κίνα διατηρεί ισχυρή θέση στη διεθνή ναυπηγική βιομηχανία, ενώ οι ελληνικές ναυτιλιακές εταιρείες έχουν σημαντική παρουσία στα κινεζικά ναυπηγεία. Το 2025, τα κινεζικά ναυπηγεία εξασφάλισαν το 56,1% των παγκόσμιων νέων παραγγελιών σε όρους χωρητικότητας.
Στον τουρισμό, η ΤΝ μπορεί να αξιοποιηθεί στην εξατομίκευση ταξιδιωτικών υπηρεσιών, στην αυτόματη μετάφραση, στις ψηφιακές ξεναγήσεις και στη βελτίωση του τουριστικού προϊόντος για τους Κινέζους επισκέπτες.
Στον πολιτισμό, διαφαίνονται δυνατότητες για ψηφιοποίηση και ανάδειξη της πολιτιστικής κληρονομιάς, με αναφορές σε υφιστάμενες ελληνοκινεζικές πρωτοβουλίες στον τομέα της ψηφιακής πολιτιστικής κληρονομιάς.
Πολιτική προστασία και θεσμικό πλαίσιο
Η πολιτική προστασία και η διαχείριση φυσικών καταστροφών αποτελούν επίσης τομείς με δυνατότητες αξιοποίησης της ΤΝ και των μεγάλων δεδομένων. Η εφαρμογή της ΤΝ μπορεί να βοηθήσει στην πρόβλεψη ακραίων καιρικών φαινομένων, την έγκαιρη προειδοποίηση και τη διαχείριση κινδύνων, με παραδείγματα κινεζικών εφαρμογών που συνδυάζουν δορυφορικά δεδομένα με τεχνολογίες ΤΝ.
Η μελέτη προτείνει την ενίσχυση του θεσμικού και οργανωτικού πλαισίου συνεργασίας, με επικαιροποίηση του υφιστάμενου πλαισίου επιστημονικής και τεχνολογικής συνεργασίας και δημιουργία σταθερού διαύλου επικοινωνίας μεταξύ υπουργείων, ερευνητικών κέντρων, πανεπιστημίων και επιχειρήσεων.
Παράλληλα, τονίζεται η ανάγκη συμμόρφωσης με το ευρωπαϊκό κανονιστικό πλαίσιο για την ΤΝ και η κατανόηση των διαφορετικών προσεγγίσεων σε θέματα διακυβέρνησης, προστασίας δεδομένων, κυβερνοασφάλειας και αξιολόγησης κινδύνων.
Συνολικά, η έρευνα, η ναυτιλία, ο τουρισμός, ο πολιτισμός και η πολιτική προστασία αναδεικνύονται ως βασικοί τομείς για την ανάπτυξη της ελληνοκινεζικής συνεργασίας στην Τεχνητή Νοημοσύνη, αξιοποιώντας το ήδη σημαντικό οικονομικό και ερευνητικό υπόβαθρο μεταξύ των δύο χωρών.