Κατά τη διάρκεια της ομιλίας του στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ, ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης τόνισε την ανάγκη ενίσχυσης της πολυμέρειας, του σεβασμού στο διεθνές δίκαιο και της αυστηρότερης ρύθμισης της τεχνητής νοημοσύνης. Στην παρέμβασή του, παρουσίασε τις ελληνικές θέσεις για τη θαλάσσια ασφάλεια, τη Μέση Ανατολή, την Τουρκία, το Κυπριακό, την Ουκρανία και το Σουδάν.
Ο κ. Μητσοτάκης επισήμανε ότι η Ελλάδα ολοκληρώνει το δεύτερο έτος της θητείας της στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ και ετοιμάζεται να αναλάβει την Προεδρία του Συμβουλίου τον επόμενο μήνα. Σε μια περίοδο που χαρακτήρισε εξαιρετικά επικίνδυνη, υπογράμμισε πως η αναζωογόνηση της πολυμέρειας είναι πλέον πιο επιτακτική από ποτέ.
Κεντρικό ζήτημα της ομιλίας αποτέλεσε η θαλάσσια ασφάλεια. Ο Πρωθυπουργός ανέφερε ότι η Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας αποτελεί επιτυχημένο παράδειγμα πολυμέρειας, παρέχοντας «το δεσμευτικό νομικό πλαίσιο εντός του οποίου οι διαφορές μπορούν να διευθετούνται ειρηνικά και όχι μέσω της χρήσης βίας».
Αναφερόμενος στις εντάσεις από τα Στενά του Ορμούζ και την Ερυθρά Θάλασσα έως τον Ινδο-Ειρηνικό, προειδοποίησε για τον αντίκτυπο των επιθέσεων σε εμπορικά πλοία και της πίεσης σε στρατηγικές θαλάσσιες οδούς, τονίζοντας τις επιπτώσεις στις εφοδιαστικές αλυσίδες, τις αγορές ενέργειας και την επισιτιστική ασφάλεια.
Η Ελλάδα, όπως ανέφερε ο Πρωθυπουργός, θα διατηρήσει τη θαλάσσια ασφάλεια ως «υψηλή προτεραιότητα» κατά την Προεδρία της στο Συμβούλιο Ασφαλείας, συμπεριλαμβανομένων των προκλήσεων που συνδέονται με τις αναδυόμενες τεχνολογίες.
Ο κ. Μητσοτάκης παρουσίασε την Ελλάδα ως περιφερειακό παράγοντα, επισημαίνοντας ότι λειτουργεί ως «γεφυροποιός» και όχι ως ταραχοποιός, με στρατηγικές συνεργασίες στην Ανατολική Μεσόγειο, τη Μέση Ανατολή και τον Κόλπο.
Για τη Γάζα, ζήτησε την εφαρμογή του ειρηνευτικού σχεδίου που συμφωνήθηκε το προηγούμενο έτος, υπογραμμίζοντας ότι η Χαμάς «δεν μπορεί να έχει κανέναν ρόλο» στο μέλλον της περιοχής και επανέλαβε τη στήριξη της Ελλάδας στη λύση των δύο κρατών.
Εξέφρασε ανησυχία για τις εξελίξεις στη Δυτική Όχθη και στήριξε τις προσπάθειες ενίσχυσης του Λιβάνου, αποτρέποντας κενό ασφαλείας μετά τη λήξη της εντολής της UNIFIL.
Σχετικά με τη Συρία, ζήτησε μια χώρα χωρίς ξένες παρεμβάσεις, με μεγαλύτερη προστασία των θρησκευτικών και εθνοτικών κοινοτήτων.
Αναφερόμενος στην Τουρκία, ο Πρωθυπουργός σημείωσε τη σταθερή προσπάθεια της Ελλάδας τα τελευταία τρία χρόνια για βελτίωση των διμερών σχέσεων και διατήρηση ανοικτών διαύλων επικοινωνίας.
Υπογράμμισε ότι η UNCLOS αποτελεί «το μόνο θεσμικό πλαίσιο» για την επίλυση της ελληνοτουρκικής διαφοράς σχετικά με την οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας και των αποκλειστικών οικονομικών ζωνών.
Τόνισε ότι ο διάλογος «δεν μπορεί να συνυπάρχει με μονομερείς ενέργειες που αμφισβητούν τη διεθνή έννομη τάξη» ούτε με απειλές πολέμου ως απάντηση στην άσκηση νόμιμων δικαιωμάτων.
Για το Κυπριακό, ο κ. Μητσοτάκης ανέφερε ότι έχουν περάσει 52 χρόνια από την «παράνομη εισβολή» της Τουρκίας στην Κύπρο, χαρακτηρίζοντας το ζήτημα «λυδία λίθο» για την αξιοπιστία του ΟΗΕ.
Η Ελλάδα στηρίζει πλήρως τις προσπάθειες του Γενικού Γραμματέα Αντόνιο Γκουτέρες για την επανέναρξη ουσιαστικών διαπραγματεύσεων, με στόχο την επανένωση της Κύπρου, απαλλαγμένης από δυνάμεις κατοχής, σύμφωνα με τα ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας.
Αναφερόμενος στην Ουκρανία, επανέλαβε τη στήριξη της Ελλάδας προς το Κίεβο, καταδικάζοντας τις επιθέσεις κατά αμάχων και μη στρατιωτικών υποδομών. Τόνισε ότι η διπλωματία πρέπει να οδηγήσει σε «άμεση κατάπαυση του πυρός και διαρκή ειρήνη που θα εδράζεται στις αρχές του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών».
Επισήμανε πως η Ουκρανία πρέπει να έχει «αποφασιστικό λόγο για το μέλλον της» και ότι η Ευρώπη δεν μπορεί να απουσιάζει από τις διαπραγματεύσεις. Για το Σουδάν, ζήτησε τερματισμό των ξένων παρεμβάσεων, λογοδοσία για εγκλήματα πολέμου και μια αξιόπιστη, σουδανικής ιδιοκτησίας πολιτική διαδικασία.
Ο Πρωθυπουργός αναφέρθηκε και στον οικονομικό μετασχηματισμό της Ελλάδας, κάνοντας λόγο για ανάπτυξη ταχύτερη από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, αύξηση των ξένων επενδύσεων, μείωση του δημόσιου χρέους, ψηφιοποίηση και βελτιωμένο κόστος δανεισμού.
Κοιτώντας προς το μέλλον, δήλωσε ότι η Ελλάδα θα αξιοποιήσει την Προεδρία της στο Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης το δεύτερο εξάμηνο του 2027 για να συμβάλει σε μια Ευρώπη «πιο ανταγωνιστική, πιο ασφαλή, πιο ικανή να υπερασπίζεται τον εαυτό της», ενισχύοντας παράλληλα ενεργειακά έργα και έργα συνδεσιμότητας που θα ενώνουν την Ευρώπη με τη Μέση Ανατολή, τον Κόλπο και τη Βόρεια Αφρική.
Ολοκληρώνοντας, ο κ. Μητσοτάκης προειδοποίησε για τους κινδύνους της τεχνητής νοημοσύνης. Υποστήριξε ότι «ανεξέλεγκτη και όχι ρυθμισμένη» ανάπτυξη της ΤΝ μπορεί να ξεπεράσει τα οφέλη της, φέρνοντας απώλειες θέσεων εργασίας, συγκέντρωση πλούτου και επιπτώσεις στις ανθρώπινες σχέσεις.
Απέρριψε ως «αφελή» την ιδέα της εθελοντικής αυτορρύθμισης από τις εταιρείες τεχνολογίας και πρότεινε αδειοδότηση των εταιρειών ΤΝ βάσει απαιτήσεων για ανθρώπινες αξίες, διαφάνεια και ασφάλεια. Παραλληλίζοντας τη ρύθμιση της τεχνητής νοημοσύνης με εκείνη της πυρηνικής τεχνολογίας, τόνισε την ανάγκη άμεσης δράσης.