Με απόφαση του αναπληρωτή υπουργού Οικονομικών, Νίκου Παπαθανάση, εντάσσονται για χρηματοδότηση από το Πρόγραμμα «Ανταγωνιστικότητα» του ΕΣΠΑ 2021-2027 οι προτάσεις που υποβλήθηκαν μετά την πρόσκληση για «Εθνική συγχρηματοδότηση έργων στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής δράσης Teaming "Spreading Excellence & Widening Participation"».
Οι αποφάσεις αφορούν τα δύο έργα με ακρωνύμια HERON και COPE-Nano, τα οποία εγκρίθηκαν στο πλαίσιο της δράσης «Teaming for Excellence» του Ευρωπαϊκού Προγράμματος «Ορίζων Ευρώπη». Τα έργα αυτά θα λάβουν συμπληρωματική χρηματοδότηση από το Πρόγραμμα «Ανταγωνιστικότητα».
Ο συνολικός εγκεκριμένος προϋπολογισμός ανέρχεται σε 30 εκατ. ευρώ (15 εκατ. ευρώ ανά έργο), με χρηματοδότηση από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ) της Ευρωπαϊκής Ένωσης και από Εθνική Συμμετοχή.
Το έργο HERON έχει ως στόχο τη δημιουργία του πρώτου Κέντρου Αριστείας Ρομποτικής στην Ελλάδα, προωθώντας τη ρομποτική στην εποχή της Τεχνητής Νοημοσύνης και της βιομηχανικής καινοτομίας. Υλοποιείται από το ΕΚ ΑΘΗΝΑ, που συντονίζει το έργο, με τη στήριξη του Ιταλικού Ινστιτούτου Τεχνολογίας (IIT) και του Τεχνολογικού Ινστιτούτου Καρλσρούης (KIT). Το HERON θα αναπτύξει έρευνα σε τρεις βασικούς τομείς: Ρομποτική για Ασφάλεια και Διάσωση, Ρομποτική Εξωτερικού Πεδίου και Ρομποτική Υγείας & Κοινωνική Ρομποτική. Παράλληλα, προβλέπεται η δημιουργία σύγχρονων εργαστηριακών υποδομών και Makerspace για την ανάπτυξη και δοκιμή ρομποτικών και μηχανοτρονικών συστημάτων. Μέσω συνεργασιών με το ελληνικό οικοσύστημα ρομποτικής και τη βιομηχανία, το HERON φιλοδοξεί να αποτελέσει ένα βιώσιμο Κέντρο Αριστείας με σημαντικά οφέλη για την οικονομία και την κοινωνία.
Το έργο COPE-Nano στοχεύει στη δημιουργία ενός αυτόνομου και βιώσιμου Κέντρου Αριστείας στα Οργανικά, Εκτυπωμένα Ηλεκτρονικά (FPEs) και τις Νανοτεχνολογίες. Αξιοποιεί το διεθνώς αναγνωρισμένο Εργαστήριο Νανοτεχνολογίας LTFN του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης (ΑΠΘ). Υλοποιείται από το LTFN του ΑΠΘ, που συντονίζει το έργο, με τη στήριξη των Πανεπιστημίων του Bordeaux (UBx) και του Cambridge (CAM). Το COPE-Nano αποσκοπεί να ηγηθεί στην ΕΕ στην έρευνα στους ταχέως αναπτυσσόμενους τομείς των FPEs και της Νανοτεχνολογίας, με εφαρμογές στα Προηγμένα Υλικά, την Ενέργεια, την Ηλεκτρονική, την Πληροφορική, τη Νανοιατρική και την Αγροδιατροφή. Στόχος είναι η προσφορά σημαντικής προστιθέμενης αξίας στη διεθνή επιστημονική κοινότητα και η ενίσχυση της ερευνητικής και καινοτομικής αριστείας της Ελλάδας.
Η δράση «Teaming for Excellence» του υποπρογράμματος «Spreading Excellence & Widening Participation», στο πλαίσιο του Προγράμματος «Ορίζων Ευρώπη», αποσκοπεί στη δημιουργία ή αναβάθμιση Κέντρων Αριστείας σε χώρες διεύρυνσης, μέσω συνεργασιών με κορυφαία πανεπιστήμια ή ερευνητικά ιδρύματα άλλων κρατών-μελών ή συνδεδεμένων χωρών.
Τα Κέντρα Αριστείας που θα δημιουργηθούν αναμένεται να λειτουργήσουν ως πρότυπα για τη μεταρρύθμιση των συστημάτων Έρευνας και Καινοτομίας στις χώρες διεύρυνσης. Τα έργα δίνουν τη δυνατότητα αναβάθμισης των υποδομών και προσέλκυσης υψηλού επιπέδου ανθρώπινου δυναμικού, μέσα από συνεργασίες με διεθνούς φήμης ιδρύματα. Με συγχρηματοδότηση έως 50% από το Πρόγραμμα «Ορίζων Ευρώπη», συμβάλλουν ουσιαστικά στον στόχο για αύξηση των δαπανών έρευνας και καινοτομίας και ενίσχυση της αριστείας του εθνικού οικοσυστήματος.
Η συμπληρωματική χρηματοδότηση από το Πρόγραμμα «Ανταγωνιστικότητα» αποτελεί βασική προϋπόθεση για τη συμμετοχή των έργων στη συγκεκριμένη ευρωπαϊκή δράση.
Η διάρκεια υλοποίησης των πράξεων καθορίζεται βάσει των Συμφωνιών Χρηματοδότησης με τον ευρωπαϊκό φορέα, με ημερομηνία λήξης που δεν υπερβαίνει την 31η Δεκεμβρίου 2030.