Στη σημασία της υποβρύχιας αρχαιολογικής έρευνας και της δημιουργίας θαλάσσιων αρχαιολογικών πάρκων, όπου η προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς συνδυάζεται με την πρόσβαση των πολιτών και την οικονομική ανάπτυξη των τοπικών κοινωνιών, αναφέρθηκε η υπουργός Πολιτισμού, Λίνα Μενδώνη, κατά τη διάρκεια της ομιλίας της στη Διεθνή Συνάντηση Αρχαιολογικού Τουρισμού στο Πέστουμ της νότιας Ιταλίας.
Η υπουργός επεσήμανε πως για χώρες όπως η Ελλάδα, όπου ο πολιτισμός και η θάλασσα έχουν διαμορφώσει κάθε πτυχή της ζωής, η σύνδεση πολιτιστικής κληρονομιάς και τουρισμού αποτελεί τόσο οικονομική ευκαιρία όσο και κοινωνική αποστολή. Όπως τόνισε, αυτή η σύνδεση στηρίζει τις τοπικές κοινότητες, προάγει την πολιτιστική αυτογνωσία και ενισχύει τη βιώσιμη διαχείριση των πόρων, διασφαλίζοντας ότι η ανάπτυξη συμβαδίζει με την προστασία του πολιτιστικού πλούτου.
Η κ. Μενδώνη αναφέρθηκε στην ιστορία της υποβρύχιας αρχαιολογικής έρευνας στην Ελλάδα, η οποία ξεκίνησε τον 19ο αιώνα με την ανακάλυψη των καταλοίπων ρωμαϊκού πλοίου από σφουγγαράδες της Σύμης στα Αντικύθηρα. Η συγκεκριμένη ανακάλυψη, που έφερε στο φως τον περίφημο Μηχανισμό των Αντικυθήρων και σημαντικά αγάλματα, σηματοδότησε την απαρχή μιας νέας εποχής για την υποβρύχια αρχαιολογία στη χώρα, με το υπουργείο Πολιτισμού να διεξάγει έκτοτε συστηματικές έρευνες στα ελληνικά ύδατα.
Κατά την παρέμβασή της, η υπουργός υπογράμμισε τη διαρκή πρόκληση της προστασίας των εύθραυστων καταλοίπων, της δυνατότητας μελέτης τους και της ταυτόχρονης προσβασιμότητας για το κοινό. Όπως ανέφερε, η ισορροπία μεταξύ προστασίας και συμμετοχής των πολιτών αποτελεί βασικό μέλημα της υποβρύχιας αρχαιολογίας.
Για την αντιμετώπιση αυτών των προκλήσεων, η Ελλάδα έχει προχωρήσει σε εκσυγχρονισμό του νομικού πλαισίου, επιτρέποντας τη δημιουργία θαλάσσιων αρχαιολογικών πάρκων που συνδυάζουν την προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς με τον βιώσιμο τουρισμό. Από το 2020, τέσσερις υποθαλάσσιοι αρχαιολογικοί χώροι έχουν οριστεί ως επισκέψιμοι: το ναυάγιο της Περιστέρας στην Αλόννησο και τρεις ακόμη χώροι στον Παγασητικό Κόλπο, ενώ συνολικά δεκαέξι ναυάγια θα ενταχθούν σταδιακά στο δίκτυο αυτό.
Η πιλοτική πρωτοβουλία της Περιστέρας, παρά το ότι ξεκίνησε εν μέσω πανδημίας, σημείωσε ιδιαίτερη επιτυχία, προσελκύοντας το ενδιαφέρον της επιστημονικής κοινότητας, του τομέα των καταδύσεων και του κοινού. Από το 2020, πάνω από 1.600 δύτες επισκέφθηκαν τα θαλάσσια πάρκα, πραγματοποιώντας περισσότερες από 400 καταδύσεις υπό επιτήρηση.
Παράλληλα, βρίσκεται σε εξέλιξη το σχέδιο για τη δημιουργία του Εθνικού Μουσείου Εναλίων Αρχαιοτήτων στο λιμάνι του Πειραιά, συνολικής έκτασης 25.000 τετραγωνικών μέτρων, το οποίο θα περιλαμβάνει εκθεσιακούς χώρους, εργαστήρια, διδακτικούς χώρους και αμφιθέατρο 7.500 τετραγωνικών μέτρων. Το έργο αυτό αναμένεται να πληροί τα υψηλότερα μουσειακά πρότυπα.
Η υπουργός Πολιτισμού κατέληξε τονίζοντας ότι η μέχρι τώρα πρόοδος αποδεικνύει πως η υποθαλάσσια πολιτιστική κληρονομιά μπορεί να αποτελέσει μοχλό ανάπτυξης, καινοτομίας και κατάρτισης. Η συνεργασία μεταξύ του υπουργείου, των τοπικών αρχών, ερευνητικών κέντρων και ιδιωτών έχει ήδη αποφέρει απτά αποτελέσματα.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
