Το νέο καθεστώς κινήτρων για τις Άμεσες Ξένες Επενδύσεις (ΑΞΕ) αναδεικνύεται σε εργαλείο προσέλκυσης επενδύσεων υψηλής προστιθέμενης αξίας, σύμφωνα με το Οικονομικό Επιμελητήριο της Ελλάδας (ΟΕΕ). Όπως επισημάνθηκε κατά τη συζήτηση του σχετικού νομοσχεδίου στη Βουλή, η επιτυχία εξαρτάται από την ύπαρξη ταχέων και θωρακισμένων μηχανισμών ελέγχου, ρεαλιστικών ορίων επιλέξιμου κόστους, καθώς και την άμεση έκδοση των απαιτούμενων υπουργικών αποφάσεων.
Στη σχετική τοποθέτησή του, ο πρόεδρος του ΟΕΕ, Κωνσταντίνος Κόλλιας, τόνισε ότι το νομοσχέδιο δημιουργεί ένα ειδικό, συνεκτικό και λειτουργικό πλαίσιο για τις ΑΞΕ σε βασικούς τομείς της οικονομίας, αντιμετωπίζοντας διαχρονικά εμπόδια στην εισροή ξένων κεφαλαίων. Ωστόσο, υπογράμμισε τη σημασία πλήρους συμβατότητας με τους κανόνες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, ώστε να αποφευχθούν μελλοντικές προσφυγές ή υποχρέωση επιστροφής ενισχύσεων.
Η αναδιάρθρωση της διεύθυνσης Άμεσων Ξένων Επενδύσεων και η δημιουργία νέου Τμήματος Κινήτρων ΑΞΕ, όπως προβλέπεται στο άρθρο 31, αναμένεται να ενισχύσει την αξιολόγηση, έγκριση και παρακολούθηση των επενδυτικών σχεδίων. Ο κ. Κόλλιας επεσήμανε ότι η νέα μονάδα πρέπει να στελεχωθεί με έμπειρο προσωπικό και να λειτουργεί ως επιταχυντής επενδύσεων, με μηχανισμούς ελέγχου που διασφαλίζουν ταχύτητα και προστασία από φαινόμενα απάτης.
Το ΟΕΕ δίνει ιδιαίτερη έμφαση στη συμμετοχή του στην τριμελή Επιτροπή του άρθρου 20, η οποία θα διενεργεί δειγματοληπτικούς ελέγχους σε τουλάχιστον 30% των επενδυτικών σχεδίων, διασφαλίζοντας την πιστοποίηση ολοκλήρωσης και έναρξης παραγωγικής λειτουργίας.
Όρια επιλέξιμου κόστους και Παρατηρητήριο Επενδύσεων
Αναφορικά με τα όρια επιλέξιμου κόστους (άρθρο 12), το ΟΕΕ εκτιμά ότι το κατώτατο όριο των 10 εκατ. ευρώ μπορεί να αποκλείσει ερευνητικές και τεχνολογικές επενδύσεις με χαμηλή ένταση παγίων, ενώ το ανώτατο όριο των 50 εκατ. ευρώ θεωρείται χαμηλό για την προσέλκυση μεγάλων επενδύσεων σε στρατηγικούς κλάδους, όπως η βαριά βιομηχανία και τα logistics.
Το Οικονομικό Επιμελητήριο πρότεινε επίσης τη δημιουργία Παρατηρητηρίου Επενδύσεων για την αξιολόγηση των οικονομικών, κοινωνικών και περιβαλλοντικών επιπτώσεων των αναπτυξιακών νόμων και του νέου πλαισίου για τις ΑΞΕ. Παράλληλα, υπογράμμισε την ανάγκη άμεσης έκδοσης των 12 υπουργικών αποφάσεων που προβλέπει το άρθρο 32, ως προϋπόθεση για την ομαλή εφαρμογή του νόμου.
Παρατάσεις για γενικές συνελεύσεις και ΓΕΜΗ
Θετικά αποτιμάται από το ΟΕΕ η παράταση των προθεσμιών για τις γενικές συνελεύσεις των ΑΕ, ΕΠΕ και ΙΚΕ έως τις 10 Οκτωβρίου 2026, καθώς και για την ανάρτηση των οικονομικών καταστάσεων στο ΓΕΜΗ έως τις 31 Οκτωβρίου 2026. Αυτές οι αλλαγές προσφέρουν χρόνο σε λογιστές και διοικήσεις επιχειρήσεων, αποτρέποντας την επιβολή αυστηρών προστίμων εκπρόθεσμης υποβολής.
Ολοκληρώνοντας την παρέμβασή του, ο πρόεδρος του ΟΕΕ ανέφερε ότι το επιμελητήριο τοποθετείται θετικά επί του νομοσχεδίου για τη βελτίωση του επενδυτικού περιβάλλοντος και την προσέλκυση ξένων κεφαλαίων, επισημαίνοντας ότι η επιτυχία του θα κριθεί στην πράξη από την ορθή και αποτελεσματική εφαρμογή.