Η νέα μελέτη του ΙΝΣΕΤΕ αναδεικνύει τη σταδιακή μετατόπιση της ελληνικής οικονομίας την τελευταία δεκαετία προς ένα πιο εξωστρεφές και ανταγωνιστικό παραγωγικό πρότυπο.
Το Ινστιτούτο του Συνδέσμου Ελληνικών Τουριστικών Επιχειρήσεων τεκμηριώνει ότι η χώρα ενισχύει παράλληλα εξαγωγές, μεταποίηση και τουρισμό, αμφισβητώντας το αφήγημα της μονοκαλλιέργειας και της «οικονομίας του καφέ».
Εξαγωγές και μεταποίηση σε ανοδική πορεία
Σύμφωνα με τη μελέτη, μετά το 2015 οι εξαγωγές αγαθών αυξάνονται με μέσο ετήσιο ρυθμό +7,8%, υπερβαίνοντας τις τουριστικές εισπράξεις (+4,8%) και το ΑΕΠ (+3,4%).
Η μεταποιητική παραγωγή αναπτύσσεται με ρυθμό περίπου +3% την περίοδο 2013-2024, υψηλότερο από τον ρυθμό αύξησης του ΑΕΠ, ενώ η απασχόληση στον κλάδο αυξάνεται με μέσο ετήσιο ρυθμό +2,3%, διπλάσιο της συνολικής απασχόλησης.
Παράλληλα, οι επενδύσεις σε μηχανολογικό και τεχνολογικό εξοπλισμό καταγράφουν αύξηση +8,8%.
Ο αγροδιατροφικός τομέας παρουσιάζει σημαντική πρόοδο, καθώς από έλλειμμα 3 δισ. ευρώ το 2008 έχει περάσει σε πλεόνασμα 460 εκατ. ευρώ το 2023, σύμφωνα με το ΚΕΠΕ.
Η βελτίωση της διεθνούς ανταγωνιστικότητας αποτυπώνεται και στη μείωση της Πραγματικής Σταθμισμένης Συναλλαγματικής Ισοτιμίας του ευρώ για την Ελλάδα κατά -32,9% σε σχέση με το δ’ τρίμηνο του 2009.
Αναθεώρηση των στερεοτύπων για την ελληνική οικονομία
Το ΙΝΣΕΤΕ σημειώνει ότι η δημόσια συζήτηση συχνά εγκλωβίζεται στο στερεότυπο μιας οικονομίας που βασίζεται αποκλειστικά στον τουρισμό και στην εστίαση.
Η μελέτη «Η ελληνική οικονομία χωρίς στερεότυπα: παραγωγικό υπόδειγμα και τουρισμός» αναδεικνύει πως η πραγματικότητα είναι πιο σύνθετη, καθώς ο τουρισμός λειτουργεί ως συγκριτικό πλεονέκτημα που ενισχύει τη μεταποίηση και τη διεθνώς ανταγωνιστική γεωργία.
Το εμπορικό ισοζύγιο και η εξωτερική θέση της χώρας
Η μελέτη επισημαίνει ότι το έλλειμμα του εμπορικού ισοζυγίου δεν αποτελεί αυτόματα ένδειξη παραγωγικής αδυναμίας. Αντίθετα, συνδέεται με τη διεύρυνση των πλεονασμάτων στα ισοζύγια υπηρεσιών και κεφαλαίων.
Η αύξηση των εισαγωγών σχετίζεται με τις καθαρές εισροές και την ενίσχυση των εξωτερικών πλεονασμάτων, ενώ οι εξαγωγές αγαθών παραμένουν σε ισχυρή ανοδική πορεία.
Η Ελλάδα, σύμφωνα με το ΙΝΣΕΤΕ, οφείλει να επιδιώξει εναρμόνιση με τις χώρες της ΕΕ-20, επιτυγχάνοντας πλεονάσματα στο εξωτερικό ισοζύγιο αγαθών και υπηρεσιών. Για τον σκοπό αυτό απαιτείται διατήρηση επαρκούς δημόσιας αποταμίευσης και αποφυγή κινήτρων για εισροές μη παραγωγικών κεφαλαίων.
Απασχόληση και παραγωγικότητα σε θετική τροχιά
Η ανάπτυξη του τουρισμού συνέβαλε σημαντικά στη μείωση της ανεργίας, χωρίς ωστόσο να μονοπωλεί τη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας. Οι κλάδοι καταλυμάτων και εστίασης δημιούργησαν περίπου το 19% των νέων θέσεων μετά το 2013, ποσοστό σαφώς χαμηλότερο από το «σχεδόν οι μισές» που συχνά αναφέρεται.
Όσον αφορά την παραγωγικότητα, η μελέτη υπογραμμίζει ότι οι συγκρίσεις με την περίοδο της κρίσης παραμορφώνουν την εικόνα. Σε περιόδους κανονικότητας, όπως το 2017-2019 και το 2021-2025, η παραγωγικότητα αυξάνεται με ικανοποιητικούς ρυθμούς, +1,23% και +1,9% αντίστοιχα.
Συμπέρασμα: Ο τουρισμός ως στρατηγικό πλεονέκτημα
Η μελέτη του ΙΝΣΕΤΕ καταλήγει ότι η ανάπτυξη του τουρισμού δεν πραγματοποιήθηκε εις βάρος της μεταποίησης ή της γεωργίας, αλλά παράλληλα με αυτές.
Η ελληνική οικονομία κινείται σταθερά προς ένα νέο παραγωγικό υπόδειγμα, όπου ο τουρισμός λειτουργεί ως στρατηγικό πλεονέκτημα, ενισχύοντας την εξωστρέφεια και τη διατηρήσιμη ανάπτυξη της χώρας.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
