Ιδιαίτερη προσοχή καλούνται να δείξουν οι κάτοικοι της Κρήτης τις επόμενες ημέρες, όπως επισημαίνει ο ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ και μετεωρολόγος, Σάκης Αρναούτογλου. Σύμφωνα με τον ίδιο, οι προγνώσεις δείχνουν αυξημένο κίνδυνο για έντονα πλημμυρικά φαινόμενα έως το πρωί της Κυριακής 4 Οκτωβρίου.
Όπως αναφέρει ο κ. Αρναούτογλου, οι ενδείξεις για πολύ μεγάλα ύψη βροχής, σε συνδυασμό με το ανάγλυφο του νησιού, δημιουργούν προϋποθέσεις για ορμητικά νερά. Τα βουνά της Κρήτης ενισχύουν τη βροχόπτωση, καθώς ο υγρός αέρας ψύχεται ανεβαίνοντας στις πλαγιές, οδηγώντας σε τοπικά ισχυρότερα φαινόμενα.
Οι προβλέψεις κάνουν λόγο για ποσότητες βροχής που μπορεί να φτάσουν ή και να ξεπεράσουν τα 150 με 200 χιλιοστά μέσα σε ένα 24ωρο σε ορισμένες περιοχές. Το φαινόμενο αναμένεται να διαρκέσει τρεις ημέρες, με τον κίνδυνο να παραμένει υψηλός σε αρκετές περιοχές του νησιού. Για παράδειγμα, 100 χιλιοστά βροχής αντιστοιχούν σε 100 λίτρα νερού ανά τετραγωνικό μέτρο, ποσότητα που σε ένα στρέμμα φτάνει τα 100.000 λίτρα.
Το νερό που δεν απορροφάται από το έδαφος συγκεντρώνεται στα ρέματα, τα οποία λειτουργούν ως φυσικά χωνιά. Σε περίπτωση έντονων βροχοπτώσεων, μια συνήθως στεγνή κοίτη μπορεί να μετατραπεί σε ορμητικό χείμαρρο, με τον κίνδυνο να εκδηλωθεί ακόμη και μακριά από το σημείο όπου πέφτει η περισσότερη βροχή.
Επιπλέον, μαζί με το νερό, μεταφέρονται φερτά υλικά όπως χώματα, πέτρες και κλαδιά, που μπορούν να φράξουν περάσματα και να προκαλέσουν υπερχειλίσεις, με συνέπεια ζημιές σε δρόμους, αυλές και καταστήματα. Υπάρχει επίσης αυξημένος κίνδυνος κατολισθήσεων σε ευάλωτες πλαγιές.
Εάν οι ισχυρές βροχές επαναληφθούν στις ίδιες περιοχές, η κατάσταση επιβαρύνεται περαιτέρω, καθώς το ήδη κορεσμένο έδαφος δεν μπορεί να απορροφήσει επιπλέον νερό και τα ρέματα έχουν αυξημένη ροή. Μια νέα δυνατή βροχόπτωση ενδέχεται να προκαλέσει ακόμα μεγαλύτερη απορροή.
Η σοβαρότητα των προβλημάτων εξαρτάται από την ένταση και τη διάρκεια της βροχής, αλλά και από την κατάσταση του εδάφους και των υποδομών απορροής. Μεγάλα ποσά βροχής σε σύντομο χρονικό διάστημα αυξάνουν τον κίνδυνο πλημμυρών.
Η Κρήτη, μετά από περιόδους παρατεταμένης ξηρασίας, αντιμετωπίζει τώρα τον κίνδυνο απότομων και έντονων βροχοπτώσεων. Όπως αναφέρει ο κ. Αρναούτογλου, η ανάγκη για νερό δεν σημαίνει ότι το νησί μπορεί να δεχτεί απεριόριστες ποσότητες με ασφάλεια. Απότομες βροχοπτώσεις μπορεί να προκαλέσουν φθορές και απώλειες εδάφους, χωρίς να καλύψουν απαραίτητα τις υδατικές ανάγκες.
Η μετάβαση από την ξηρασία σε διαδοχικές ισχυρές βροχοπτώσεις συνάδει με τις τάσεις της κλιματικής κρίσης, καθώς η αύξηση της θερμοκρασίας οδηγεί σε εντονότερα και ακραία καιρικά φαινόμενα.
Μια έγκαιρη προειδοποίηση μπορεί να αποτρέψει κινδύνους για τους πολίτες, όπως τονίζει ο κ. Αρναούτογλου, ο οποίος έχει ζητήσει από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενημέρωση σχετικά με τη λειτουργία των μετεωρολογικών ραντάρ και των συστημάτων έγκαιρης προειδοποίησης στην πράξη.
Οι πολίτες καλούνται να περιορίσουν τις μετακινήσεις τους κατά τη διάρκεια έντονων φαινομένων και να αποφεύγουν ρέματα και φαράγγια, ακόμη κι αν στην περιοχή τους δεν βρέχει, καθώς ο κίνδυνος μπορεί να προέρχεται από ψηλότερα σημεία.