Το Ιράν και οι ΗΠΑ ανακοίνωσαν χθες Δευτέρα την έναρξη συνομιλιών αντιπροσωπειών τους στο Κατάρ, που αναμένεται να ξεκινήσουν εντός της ημέρας. Η Τεχεράνη έκανε λόγο για επαφές τεχνικού επιπέδου, ενώ η Ουάσιγκτον χαρακτήρισε τις συναντήσεις «υψηλού επιπέδου».
Σύμφωνα με αμερικανό αξιωματούχο που μίλησε στο Γαλλικό Πρακτορείο, τα δύο μέρη συμφώνησαν να σταματήσουν την ανταλλαγή πληγμάτων, παρά την υπογραφή του «μνημονίου κατανόησης» στα μέσα Ιουνίου, με στόχο τον τερματισμό του πολέμου στη Μέση Ανατολή.
Ο αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε μέσω Truth Social ότι «το Ιράν ζήτησε συνάντηση» και πως αυτή «θα γίνει αύριο στη Ντόχα». Λίγο αργότερα, η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου, Κάρολαϊν Λέβιτ, ανέφερε στο Fox News ότι οι απεσταλμένοι του προέδρου, Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ, θα ταξιδέψουν στο εμιράτο για «συναντήσεις υψηλού επιπέδου».
Διπλωματική πηγή επιβεβαίωσε στο AFP συνάντηση «τεχνικών ομάδων» τις επόμενες ημέρες, σημειώνοντας ότι υπάρχουν πλέον «επιχειρησιακοί δίαυλοι επικοινωνίας για την αποκλιμάκωση συμβάντων».
Εντάσεις στο Στενό του Ορμούζ
Η ιρανική διπλωματία επιβεβαίωσε ότι αποστέλλει «αντιπροσωπεία εμπειρογνωμόνων» στη Ντόχα, διευκρινίζοντας ωστόσο πως «δεν θα υπάρξουν διαπραγματεύσεις με την αμερικανική πλευρά». Οι εντάσεις επικεντρώνονται στη διαχείριση του στρατηγικής σημασίας στενού του Ορμούζ, όπου η ναυσιπλοΐα επιβραδύνθηκε μετά από δύο επιθέσεις εναντίον πλοίων.
Σύμφωνα με την εταιρεία Kpler, το Σάββατο διέσχισαν το στενό 29 πλοία και την Κυριακή 12, αριθμοί χαμηλότεροι από τις προηγούμενες ημέρες. Η Τεχεράνη επιμένει ότι η διέλευση δεν θα επιστρέψει στην προπολεμική κατάσταση και απειλεί τα πλοία που αποφεύγουν το καθορισμένο δρομολόγιο.
Από την περασμένη Πέμπτη, δύο πλοία χτυπήθηκαν από βλήματα άγνωστης προέλευσης, γεγονός που οδήγησε σε αμερικανικό βομβαρδισμό του Ιράν και ιρανικά αντίποινα με πυραύλους και μη επανδρωμένα συστήματα εναντίον γειτονικών χωρών. Η αναζωπύρωση απειλούσε να τινάξει στον αέρα τη συμφωνία που υπέγραψαν οι πρόεδροι των δύο χωρών στις 17 Ιουνίου.
Οικονομική διάσταση και ναυσιπλοΐα
Το Ιράν και το Ομάν σχεδιάζουν να ασκήσουν τα κυριαρχικά τους δικαιώματα επιβάλλοντας τέλη διέλευσης στο στενό του Ορμούζ. Ωστόσο, η Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας (CNUDM) εγγυάται το δικαίωμα «διέλευσης» από διεθνή στενά, όπως το Ορμούζ.
Το στενό, που έκλεισε μετά την επίθεση των ΗΠΑ και του Ισραήλ στις 28 Φεβρουαρίου, άνοιξε ξανά μόλις την περασμένη εβδομάδα, αλλά η Τεχεράνη επιτρέπει μόνο μία πορεία κατά μήκος των ακτών της. Το Ομάν, από την πλευρά του, ανακοίνωσε προσωρινή εναλλακτική ρότα σε συντονισμό με τον ΟΗΕ.
Ο σουλτάνος του Ομάν, Χάιθαμ μπιν Ταρίκ, και ο γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν υποστήριξαν την «ελεύθερη ναυσιπλοΐα χωρίς περιορισμούς» και συμφώνησαν σε κοινές επιχειρήσεις άρσης ναρκών. Η ιρανική διπλωματία κάλεσε το Παρίσι να μην «περιπλέξει» περαιτέρω την κατάσταση.
Κλιμάκωση στον Λίβανο
Στον Λίβανο, που συμμετέχει στις συνομιλίες κατόπιν αιτήματος της Τεχεράνης, το Ισραήλ συνέχισε τις επιθέσεις του παρά τη συμφωνία-πλαίσιο που υπεγράφη στην Ουάσιγκτον για «διαρκή ειρήνη». Νέα πλήγματα καταγράφηκαν στο νότιο τμήμα της χώρας, σύμφωνα με το κρατικό πρακτορείο ειδήσεων.
Η συμφωνία προβλέπει ότι το Ισραήλ θα διατηρήσει τον έλεγχο τμήματος του νοτίου Λιβάνου έως ότου η Χεζμπολά καταθέσει τα όπλα. Ο πρόεδρος του Λιβάνου, Ζοζέφ Αούν, δήλωσε την «αποφασιστικότητα» των αρχών να επιβάλουν την κρατική εξουσία ως τα σύνορα με το Ισραήλ.
Η Χεζμπολά κατηγορείται ότι παρέσυρε τον Λίβανο στον πόλεμο εκτοξεύοντας ρουκέτες εναντίον του Ισραήλ μετά τον θάνατο του ιρανού ανώτατου ηγέτη Αλί Χαμενεΐ. Σε αντίποινα, το Ισραήλ εξαπέλυσε εκτεταμένες επιχειρήσεις στον νότιο Λίβανο, με πάνω από 4.200 νεκρούς, σύμφωνα με το υπουργείο Υγείας της Βηρυτού.