Το πρώτο αστικό λεωφορείο στον κόσμο που «μιλάει» για την απώλεια της βιοποικιλότητας κυκλοφορεί στους δρόμους της Καλαμάτας, μεταφέροντας ένα δυνατό περιβαλλοντικό μήνυμα μέσα στην καθημερινότητα των πολιτών.
Η πρωτοβουλία ανήκει στον πρεσβευτή του Ευρωπαϊκού Συμφώνου για το Κλίμα, Νάσο Μάκιο, σε συνεργασία με το Αστικό ΚΤΕΛ Καλαμάτας, με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Βιοποικιλότητας 2026, που τιμάται κάθε χρόνο στις 22 Μαΐου κατόπιν θεσμοθέτησης από τα Ηνωμένα Έθνη.
Το λεωφορείο του Αστικού ΚΤΕΛ έχει «ντυθεί» με τις λεγόμενες βιοποικιλιακές λωρίδες (biodiversity stripes), οι οποίες αποτυπώνουν οπτικά τη μείωση της βιοποικιλότητας από το 1970 έως το 2020.
Οι κάθετες λωρίδες ξεκινούν από έντονο πράσινο στο μπροστινό μέρος και καταλήγουν σε γκρι στο πίσω, συμβολίζοντας τη σταδιακή απώλεια ειδών και πληθυσμών άγριας ζωής.
Όπως εξηγεί στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο κ. Μάκιος, η ιδέα είναι να παρουσιαστεί με απλό και κατανοητό τρόπο η «μετάβαση από το πράσινο στο γκρι» του πλανήτη μας. Μέσω QR code επάνω στο λεωφορείο ή μέσω της ιστοσελίδας biodiversitystripes.info, οι πολίτες μπορούν να ενημερωθούν περαιτέρω για την επιστημονική βάση των λωρίδων.
Πάνω στο λεωφορείο αναγράφεται επίσης το μήνυμα ότι οι πληθυσμοί θηλαστικών, πουλιών, ψαριών, αμφιβίων και ερπετών έχουν μειωθεί κατά περίπου 73% παγκοσμίως τα τελευταία 50 χρόνια.
Σύμφωνα με τον κ. Μάκιο, το στοιχείο αυτό βασίζεται στον διεθνή δείκτη Living Planet Index, που αποτυπώνει την κατάσταση της παγκόσμιας βιοποικιλότητας.
Η έμπνευση πίσω από τις λωρίδες
Οι λωρίδες βιοποικιλότητας δημιουργήθηκαν το 2022 από τον καθηγητή Miles Richardson του University of Derby, εμπνευσμένες από τις περίφημες κλιματικές λωρίδες (climate stripes) του Ed Hawkins από το University of Reading, που απεικονίζουν την αύξηση της θερμοκρασίας του πλανήτη μέσα από μπλε και κόκκινες αποχρώσεις.
Αξίζει να σημειωθεί ότι το 2025, με πρωτοβουλία του ίδιου πρεσβευτή, ένα ακόμη λεωφορείο του Αστικού ΚΤΕΛ Καλαμάτας είχε «ντυθεί» με τις κλιματικές λωρίδες, με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος.
Το λεωφορείο ως μέσο περιβαλλοντικής ευαισθητοποίησης
«Είναι αντιληπτό ότι η αξιοποίηση των αστικών λεωφορείων ως μέσο δημόσιας ενημέρωσης και περιβαλλοντικής εκπαίδευσης έχει ιδιαίτερα σημαντικά οφέλη», υπογραμμίζει ο κ. Μάκιος.
Όπως εξηγεί, ένα λεωφορείο που κινείται καθημερινά στους δρόμους λειτουργεί ως «κινητό μέσο ευαισθητοποίησης», προσεγγίζοντας πολίτες κάθε ηλικίας με άμεσο και οπτικά κατανοητό τρόπο.
Το Αστικό ΚΤΕΛ Καλαμάτας στηρίζει διαχρονικά δράσεις που ενισχύουν την περιβαλλοντική συνείδηση και δηλώνει ότι θα συνεχίσει να συμμετέχει ενεργά σε αντίστοιχες πρωτοβουλίες.
Ευχαριστεί, μάλιστα, τον Νάσο Μάκιο για την έμπνευση και την υλοποίηση της δράσης, καθώς και την εταιρεία Customs Print, με έδρα την Πάτρα, για την εκτύπωση και επιμέλεια του σχεδίου.
Η σημασία της Παγκόσμιας Ημέρας Βιοποικιλότητας
Σύμφωνα με ανακοίνωση του Αστικού ΚΤΕΛ Καλαμάτας, η 22α Μαΐου υπενθυμίζει τη σημασία της ζωής στη Γη και την ανάγκη προστασίας της φύσης. Η ημέρα συνδέεται με τη Σύμβαση για τη Βιολογική Ποικιλότητα (Convention on Biological Diversity – CBD), που θεσπίστηκε το 1992 από τα Ηνωμένα Έθνη για την προστασία της βιοποικιλότητας και τη βιώσιμη χρήση των φυσικών πόρων.
«Με τον όρο “βιοποικιλότητα” εννοούμε την ποικιλία όλων των μορφών ζωής στη Γη, φυτών, ζώων, μικροοργανισμών και οικοσυστημάτων», αναφέρεται στην ανακοίνωση. Επισημαίνεται ότι η βιοποικιλότητα απειλείται κυρίως από ανθρώπινες δραστηριότητες, καθώς πάνω από το 70% της επιφάνειας του πλανήτη έχει ήδη αλλοιωθεί από τον άνθρωπο.
Η μετατροπή φυσικών περιοχών σε αγροτικές εκτάσεις οδηγεί πολλά είδη στην απώλεια του φυσικού τους οικοτόπου, ενώ η κλιματική αλλαγή επιδρά επιπλέον στα οικοσυστήματα, προκαλώντας μετακινήσεις ειδών, αύξηση ασθενειών και μαζικούς θανάτους φυτών και ζώων.