Η ελληνική αμυντική βιομηχανία προσελκύει ολοένα μεγαλύτερο επενδυτικό ενδιαφέρον, καθώς η εξέλιξη της στρατιωτικής τεχνολογίας και η αυξημένη έμφαση της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην ασφάλεια εφοδιασμού και τη διατήρηση παραγωγικών δυνατοτήτων εντός των συνόρων της οδηγούν σε νέα δυναμική. Τομείς όπως τα μη επανδρωμένα συστήματα, τα ηλεκτρονικά, τα συστήματα διοίκησης και ελέγχου, καθώς και η παραγωγή πυρομαχικών, εμφανίζουν έντονη κινητικότητα.
Σε αυτό το περιβάλλον, ο Τάσος Ροζολής, πρόεδρος του ΣΕΚΠΥ, έχει επισημάνει ότι η άμυνα εξελίσσεται σε κεντρικό πυλώνα στρατηγικής, οικονομικής και βιομηχανικής ισχύος. Όπως τονίζει, η Ευρώπη επαναπροσδιορίζει τις προτεραιότητές της, επενδύοντας σε ισχυρή αμυντική και βιομηχανική βάση, με έμφαση στη στρατηγική αυτονομία, τη στρατιωτική κινητικότητα και την ενσωμάτωση τεχνολογιών αιχμής.
Ανάπτυξη στα μη επανδρωμένα συστήματα και στα ηλεκτρονικά
Σύμφωνα με παράγοντες της αγοράς, τα μη επανδρωμένα συστήματα για επιτήρηση, αναγνώριση και συλλογή πληροφοριών αποκτούν κρίσιμη σημασία για τις σύγχρονες ένοπλες δυνάμεις. Στην Ελλάδα έχουν αναπτυχθεί πρωτοβουλίες έρευνας και ανάπτυξης, αλλά και επιχειρηματικές συνεργασίες με τη συμμετοχή ιδιωτικών εταιρειών, πανεπιστημίων και ερευνητικών κέντρων.
Ιδιαίτερη δυναμική παρουσιάζει και ο τομέας των ηλεκτρονικών και των συστημάτων επικοινωνιών, όπου ελληνικές επιχειρήσεις διαθέτουν εμπειρία και εξαγωγικό προσανατολισμό. Η INTRACOM Defense αναπτύσσει και παράγει ολοκληρωμένες λύσεις για αμυντικές εφαρμογές, συμμετέχοντας σε διεθνή προγράμματα. Παράγοντες του κλάδου αναφέρουν αυξημένη ζήτηση για συστήματα διασύνδεσης και διοίκησης, στο πλαίσιο εκσυγχρονισμού των ενόπλων δυνάμεων σε ευρωπαϊκό και διεθνές επίπεδο.
Η συμβολή του ιδιωτικού τομέα και οι εξαγωγές
Ο Κρίστιαν Χατζημηνάς, ιδρυτής του EFA GROUP και Ιδρυτής & CEO THEON GROUP, έχει υπογραμμίσει τη σημασία σύνδεσης των νέων τεχνολογιών με τη βιομηχανική παραγωγή. Όπως έχει αναφέρει, ο ετήσιος κύκλος εργασιών της ελληνικής αμυντικής βιομηχανίας ανέρχεται στα 700 εκατ. ευρώ, με το μεγαλύτερο μέρος να αφορά εξαγωγές, ενώ εκτιμάται ότι μπορεί να ξεπεράσει το 1 δισ. ευρώ υπό προϋποθέσεις υλοποίησης των προγραμματισμένων δαπανών.
Η Theon International ενισχύει τη διεθνή της παρουσία με προϊόντα οπτικών και συστημάτων νυχτερινής όρασης, στο πλαίσιο αναβάθμισης του εξοπλισμού των ενόπλων δυνάμεων και βελτίωσης της επιχειρησιακής αποτελεσματικότητας.
Πυρομαχικά, μεταλλουργία και ευρωπαϊκή στρατηγική
Αυξημένο ενδιαφέρον καταγράφεται και στον τομέα των πυρομαχικών, που επανέρχεται στο επίκεντρο των ευρωπαϊκών συζητήσεων λόγω της ανάγκης ενίσχυσης της παραγωγικής ικανότητας εντός της Ε.Ε. Τα Ελληνικά Αμυντικά Συστήματα διαθέτουν σχετικές εγκαταστάσεις και τεχνογνωσία, ωστόσο η αξιοποίησή τους σε μεγαλύτερη κλίμακα απαιτεί επενδύσεις εκσυγχρονισμού και σταθερό πλαίσιο παραγγελιών.
Ο όμιλος METLEN διευρύνει τη δραστηριότητά του στον τομέα της άμυνας, αξιοποιώντας τη βιομηχανική και ενεργειακή του βάση και την τεχνογνωσία του σε έργα υψηλής πολυπλοκότητας. Η στρατηγική αυτή ευθυγραμμίζεται με την ευρωπαϊκή πολιτική για ενίσχυση της εγχώριας παραγωγής και της ανθεκτικότητας των κρίσιμων βιομηχανικών αλυσίδων.
Η συμβολή της ΕΑΒ και ο ρόλος των συνεργασιών
Η Ελληνική Αεροπορική Βιομηχανία (ΕΑΒ) συνεχίζει να διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο στη συντήρηση και υποστήριξη αεροπορικών μέσων, καθώς και στη συμμετοχή σε διεθνή προγράμματα υποκατασκευών. Η εμπειρία της μπορεί να αξιοποιηθεί περαιτέρω σε προγράμματα που συνδυάζουν επανδρωμένα και μη επανδρωμένα συστήματα.
Ο Αλέξανδρος Διακόπουλος, εκτελεστικός πρόεδρος της ΕΑΒ, έχει τονίσει ότι η εταιρεία λειτουργεί σε ένα υβριδικό καθεστώς που δεν ανταποκρίνεται πάντα στις ανάγκες της αμυντικής βιομηχανίας. Όπως υπογράμμισε, η ΕΑΒ είναι απαραίτητη για την υποστήριξη της Πολεμικής Αεροπορίας, ενώ οι συνεργασίες αποτελούν αναγκαία συνθήκη τόσο για την Ελλάδα όσο και για την Ευρώπη.
Χρηματοδοτικά εργαλεία και προοπτικές
Βασική επιδίωξη του κλάδου είναι η αξιοποίηση ευρωπαϊκών χρηματοδοτικών εργαλείων για την ενίσχυση της παραγωγικής βάσης και της τεχνολογικής επάρκειας. Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται στη διασύνδεση της βιομηχανίας με την έρευνα και την καινοτομία, καθώς και στη συμμετοχή ελληνικών εταιρειών σε κοινοπραξίες και κοινά ευρωπαϊκά έργα.
Παρά τις θετικές ενδείξεις, εκπρόσωποι του κλάδου επισημαίνουν ότι η απουσία μακροπρόθεσμου σχεδιασμού παραμένει πρόκληση. Η ανάπτυξη απαιτεί σταθερό θεσμικό πλαίσιο, σαφή στρατηγική και διεθνείς συνέργειες, ώστε οι ελληνικές επιχειρήσεις να ενταχθούν σε μακροχρόνιες αλυσίδες εφοδιασμού.
Αναλυτές εκτιμούν ότι η εστίαση σε τομείς όπως τα μη επανδρωμένα συστήματα, τα ηλεκτρονικά και τα πυρομαχικά αποτελεί ρεαλιστική στρατηγική για την ελληνική αμυντική βιομηχανία. Η πρόοδος αυτών των πρωτοβουλιών θα καθορίσει τον βαθμό ενίσχυσης της θέσης της Ελλάδας στον ευρωπαϊκό καταμερισμό αμυντικής παραγωγής τα επόμενα χρόνια.