Τις μαξιμαλιστικές απαιτήσεις της Ρωσίας για την Ουκρανία ανέδειξε η επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας Κάγια Κάλας, υπογραμμίζοντας πως προτεραιότητα παραμένει η κατάπαυση του πυρός, σύμφωνα με όσα δήλωσε μετά το Συμβούλιο Εξωτερικών Υποθέσεων της ΕΕ στις Βρυξέλλες. Η Ύπατη Εκπρόσωπος της ΕΕ χαρακτήρισε απαράδεκτες τις ρωσικές θέσεις και σημείωσε πως «προτεραιότητα πρέπει να είναι η κατάπαυση του πυρός. Έπειτα, μια ειρηνευτική συμφωνία».
Η Κάγια Κάλας τόνισε ότι η Μόσχα επιδιώκει τον διαμελισμό της Ουκρανίας, την αποχώρηση του ΝΑΤΟ και δικαίωμα βέτο σε ζητήματα ευρωπαϊκής ασφάλειας. Όπως επεσήμανε, αυτές οι απαιτήσεις χρησιμοποιήθηκαν το 2021 ως πρόσχημα για τον πόλεμο και συνεχίζουν να αξιοποιούνται ως δικαιολογία για τη συνέχισή του. Επισήμανε επίσης πως πρέπει να διασφαλιστούν η κυριαρχία, η ανεξαρτησία και η εδαφική ακεραιότητα της Ουκρανίας, καθώς και το δικαίωμά της να επιλέγει τις συμμαχίες της.
Η Ύπατη Εκπρόσωπος απέκλεισε το ενδεχόμενο νομικής αναγνώρισης των κατεχόμενων ουκρανικών εδαφών και ζήτησε να λογοδοτήσει η Ρωσία για εγκλήματα πολέμου. Για την ευρωπαϊκή ασφάλεια, σημείωσε ότι προτεραιότητα είναι η αποκατάσταση της υφιστάμενης αρχιτεκτονικής και η εφαρμογή των σχετικών συνθηκών.
Σε ό,τι αφορά την ευρωπαϊκή εκπροσώπηση στις συνομιλίες για την Ουκρανία, η Κάλας ανέφερε ότι η ΕΕ έχει συμφωνήσει ποιος θα μιλήσει εκ μέρους της Ευρώπης στον επόμενο γύρο, χωρίς να αποκαλύψει λεπτομέρειες για το σχήμα. Τόνισε πως «τώρα είναι ώρα να επικεντρωθούμε στην ουσία». Ερωτηθείσα γιατί δεν συμμετέχει η ίδια, παρέπεμψε στις ευρωπαϊκές Συνθήκες, επισημαίνοντας: «Ανοίξτε τις Συνθήκες και διαβάστε ποιος είναι αρμόδιος για την εξωτερική πολιτική και την πολιτική ασφάλειας». Παράλληλα, εξέφρασε την ελπίδα να μην δημιουργηθούν παράλληλες δομές που θα επιβαρύνουν τον προϋπολογισμό, ενώ υπογράμμισε τη σημασία αξιοποίησης της τεχνογνωσίας της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Εξωτερικής Δράσης.
Κυρώσεις, στήριξη στην Ουκρανία και ασφάλεια στη Μαύρη Θάλασσα
Οι υπουργοί Εξωτερικών της ΕΕ ενέκριναν 140 νέες καταχωρίσεις κυρώσεων που στοχεύουν μεταξύ άλλων ρωσικά διυλιστήρια, τράπεζες, επιχειρήσεις ηλεκτρονικού εμπορίου και εταιρείες στον Κόλπο και την Ανατολική Ασία που στηρίζουν τον ρωσικό σκιώδη στόλο. Σύμφωνα με την Κάλας, οι κυρώσεις περιλαμβάνουν τον μεγαλύτερο μέχρι σήμερα αριθμό καταχωρίσεων κατά όσων βρίσκονται πίσω από ρωσικές κυβερνοεπιθέσεις και επιχειρήσεις παραπληροφόρησης κατά της ΕΕ. Προανήγγειλε μάλιστα ότι το 22ο πακέτο κυρώσεων θα παρουσιαστεί τις επόμενες ημέρες.
Σε ό,τι αφορά τη στήριξη της Ουκρανίας, η Κάλας δήλωσε ότι οι ηγέτες της ΕΕ θα εξετάσουν την επόμενη εβδομάδα τις επιλογές για χρηματοδότηση της Ουκρανίας το 2027, χαρακτηρίζοντας τη στήριξη προς το Κίεβο επένδυση στην ευρωπαϊκή ασφάλεια. Επιπλέον, ενόψει του χειμώνα, η ΕΕ κινητοποιεί 500 γεννήτριες, 200 λεωφορεία, καταφύγια έκτακτης ανάγκης, υποθαλάσσια καλώδια ηλεκτρικής ενέργειας και πλωτές γέφυρες.
Αναφερόμενη στη Μαύρη Θάλασσα, η Κάλας σημείωσε ότι τρία πλοία δέχθηκαν επίθεση την Κυριακή, κατηγορώντας τη Ρωσία πως, πλήττοντας πλοία που μεταφέρουν σιτηρά, απειλεί την παγκόσμια επισιτιστική ασφάλεια. Η ΕΕ επενδύει 50 εκατ. ευρώ στον κόμβο θαλάσσιας ασφάλειας της Μαύρης Θάλασσας, ώστε οι χώρες της περιοχής να ανταλλάσσουν ταχύτερα πληροφορίες και να εντοπίζουν νωρίτερα απειλές για τη ναυσιπλοΐα.
Κυβερνοεπιθέσεις, Ιράν και Συρία
Σχετικά με τις πρόσφατες κυβερνοεπιθέσεις στη Γαλλία, η Κάλας ανέφερε ότι η ΕΕ ετοιμάζει νέες κυρώσεις κατά του Ιράν, τονίζοντας ότι η απειλή από την Τεχεράνη επεκτείνεται στην Ευρώπη. Όπως είπε, «οι πρόσφατες κυβερνοεπιθέσεις στη Γαλλία έδειξαν ότι η Τεχεράνη μπορεί να πλήξει και ευρωπαϊκές χώρες». Υπενθύμισε ότι η ΕΕ έχει ήδη χαρακτηρίσει τους Φρουρούς της Επανάστασης τρομοκρατική οργάνωση και έχει επιβάλει κυρώσεις για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, τις παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων και τους περιορισμούς στην ελευθερία της ναυσιπλοΐας.
Τέλος, για τη Συρία, η Κάγια Κάλας δήλωσε ότι το Συμβούλιο Εξωτερικών Υποθέσεων της ΕΕ συμφώνησε να προχωρήσει η προετοιμασία της συμφωνίας σύνδεσης ΕΕ–Συρίας. Η ΕΕ θα επεξεργαστεί μαζί με τα κράτη μέλη τις τεχνικές και νομικές λεπτομέρειες, ώστε η συμφωνία να είναι έτοιμη προς υπογραφή. Στόχος είναι να αποκτήσουν το συντομότερο δυνατό η ΕΕ και η Συρία ένα πλαίσιο για το εμπόριο, τον πολιτικό διάλογο και τη στενότερη συνεργασία. Η εθνική συμφιλίωση και η επανένταξη των προσφύγων παραμένουν προκλήσεις, ενώ «μια σταθερή Συρία είναι προς το συμφέρον της Ευρώπης».