Η προκήρυξη πρόωρων εκλογών από τον πρωθυπουργό της Ισπανίας, Πέδρο Σάντσεθ, έγινε με την πεποίθηση ότι η λαϊκή οργή για το στεγαστικό πρόβλημα και οι ανησυχίες για την άνοδο της ακροδεξιάς θα οδηγούσαν σε συσπείρωση της αριστεράς γύρω από τους Σοσιαλιστές. Ωστόσο, σύμφωνα με συνεντεύξεις και δημοσκοπήσεις, πολλοί εν δυνάμει ψηφοφόροι εμφανίζονται απογοητευμένοι με το πολιτικό κατεστημένο και θεωρούν ότι η κυβέρνηση Σάντσεθ δεν ανταποκρίθηκε στις κοινωνικές απαιτήσεις.
Το περιστατικό της έξωσης της 87χρονης Μαρικάρμεν Αμπασκάλ και ο επακόλουθος θάνατός της προκάλεσαν κύμα διαδηλώσεων κατά της στεγαστικής κρίσης, φτάνοντας σε γενική απεργία που, σύμφωνα με τα συνδικάτα, κινητοποίησε πάνω από τρία εκατομμύρια πολίτες.
Ο Σάντσεθ, στην πρώτη του προεκλογική συγκέντρωση μετά την προκήρυξη των εκλογών, τόνισε: «Κάθε γενιά έχει τον δικό της αγώνα — για εμάς, αυτός ο αγώνας είναι το στεγαστικό».
Η πρόκληση για τον πρωθυπουργό, ενόψει των εκλογών της 29ης Νοεμβρίου, είναι ότι οι μαζικές κινητοποιήσεις —με ηγεσία ομάδες που τοποθετούνται αριστερότερα— έχουν διευρύνει την ατζέντα πέρα από το ζήτημα της στέγασης.
Η Μαρία Τορένα Πέρες, δασκάλα Δημοτικού, εξέφρασε στη διαδήλωση στη Μαδρίτη την ευρύτερη δυσαρέσκεια: «Έχουμε κουραστεί από τόσα πράγματα», ζητώντας αξιοπρεπή στέγαση, ποιοτική δημόσια εκπαίδευση και καλύτερη υγειονομική περίθαλψη.
Ταυτόχρονα, δύο πολύνεκρα σιδηροδρομικά δυστυχήματα, υποθέσεις διαφθοράς στον στενό κύκλο του Σάντσεθ και η αυξημένη εισροή μεταναστών στον ισπανικό θύλακα της Θέουτα έχουν επιβαρύνει το πολιτικό κλίμα εις βάρος του.
Παρά την έντονη προεκλογική δραστηριότητα, οι δημοσκοπήσεις καταγράφουν στασιμότητα για το Σοσιαλιστικό Κόμμα, με ποσοστά 26%-29%, παρόμοια με εκείνα πριν την προκήρυξη των εκλογών.
Αβεβαιότητα για την επόμενη κυβέρνηση
Εάν δεν υπάρξει ανατροπή, μια συμμαχία μεταξύ του συντηρητικού Λαϊκού Κόμματος (PP) και του ακροδεξιού Vox θεωρείται το επικρατέστερο σενάριο για τη διακυβέρνηση της χώρας.
Συνεντεύξεις με πολιτικούς και ακτιβιστές του κεντροαριστερού χώρου δείχνουν ότι η απογοήτευση από το πολιτικό σύστημα ξεπερνά την επιθυμία να αποτραπεί η ανάδειξη της άκρας δεξιάς στην εξουσία. Το επιχείρημα του «το μη χείρον βέλτιστον» φαίνεται να χάνει τη δυναμική του, σε μια συγκυρία όπου η κοινωνική δυσαρέσκεια εντείνεται σε όλη την Ευρώπη.
Ο Σάντσεθ προειδοποίησε για κινδύνους στην περίπτωση κυβέρνησης PP-Vox, χαρακτηρίζοντας τον συνασπισμό ως «δύο χρώματα, ένα σχέδιο οπισθοδρόμησης». Ωστόσο, εκπρόσωποι άλλων πολιτικών χώρων κατηγόρησαν την κυβέρνηση για ανεπαρκή πρόοδο, με τον Μάριο Αγκιριάνο του «Σοσιαλιστικού Κινήματος» να μιλά για «μια κυβέρνηση πιο αργής οπισθοδρόμησης».
Η Τες Σίντι, βουλευτής του "Ευρύ Μέτωπο", υπογράμμισε ότι οι προοδευτικοί ψηφοφόροι δεν θα ξεγελαστούν από το προεκλογικό προφίλ του Σοσιαλιστικού Κόμματος.
Προκλήσεις για την αριστερά και τον εκλογικό χάρτη
Η αποτυχία των κεντροαριστερών κομμάτων να σχηματίσουν ενιαίο μέτωπο οδηγεί τους απογοητευμένους ψηφοφόρους σε διλήμματα: παραμονή στους Σοσιαλιστές, αποχή ή στήριξη μικρότερων σχημάτων, κάτι που ενδέχεται να διευκολύνει την άνοδο της Δεξιάς.
Πολλοί, ενθαρρυμένοι από τις μεγάλες διαδηλώσεις στην Ισπανία και την Ευρώπη, αμφισβητούν πλέον αν η εκλογική διαδικασία αποτελεί τον αποτελεσματικότερο μοχλό αλλαγής. Όπως δήλωσε η Αλίσια ντελ Ρίο της Ένωσης Ενοικιαστών, «η ψήφος δεν αρκεί» και απαιτείται διαρκής λαϊκή κινητοποίηση για την προώθηση κοινωνικών αιτημάτων.
Κατά την προεκλογική εκστρατεία, ο Σάντσεθ κάλεσε τους ψηφοφόρους να στηρίξουν το κόμμα του με «ψήφο τακτικής» σε επαρχίες όπου το εκλογικό σύστημα ευνοεί τα μεγαλύτερα κόμματα. Σύμφωνα με τον πολιτικό σύμβουλο Ιβάν Ρεδόνδο, μια μαζική στήριξη από αριστερούς ψηφοφόρους στις μικρές επαρχίες θα μπορούσε να αλλάξει τα δεδομένα.
Το πολιτικό τοπίο παραμένει ρευστό, με το Vox να προσελκύει ορισμένους απογοητευμένους αριστερούς ψηφοφόρους, προβάλλοντας αφηγήματα για την υπεράσπιση της σκληρής εργασίας και της ισπανικής ταυτότητας, όπως επισημαίνει ο Πάκο Κάμας της Ipsos.
Ορισμένα κόμματα επιλέγουν τη θέση της αντιπολίτευσης, με το Podemos να αρνείται τη συμμετοχή στο νέο «Ευρύ Μέτωπο» ή οποιαδήποτε συμμαχία με τους Σοσιαλιστές. Η επικεφαλής υποψήφια του Podemos, Ιρένε Μοντέρο, προειδοποίησε: «Οι Σοσιαλιστές θα σας καταπιούν, αν τους δοθεί η ευκαιρία».
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
