Άνοδο στο ποσοστό της ατιμωρησίας για τη δολοφονία δημοσιογράφων καταγράφει η νέα έκθεση της Unesco, που δημοσιεύθηκε με αφορμή την παγκόσμια ημέρα για το τέλος στην ατιμωρησία τέτοιων εγκλημάτων. Σύμφωνα με τα στοιχεία της έκθεσης, το συνολικό ποσοστό ατιμωρησίας αυξήθηκε κατά μία ποσοστιαία μονάδα, φθάνοντας το 86%.
Η Unesco επισημαίνει ότι από το 2012 το ποσοστό αυτό παρουσίαζε σταθερή μείωση, από το 95% στο 85% το 2024, ωστόσο φέτος παρατηρείται η πρώτη αύξηση έπειτα από δώδεκα χρόνια. Το ποσοστό ατιμωρησίας αφορά υποθέσεις δολοφονιών δημοσιογράφων, στις οποίες οι έρευνες δεν έχουν επιτυχή έκβαση ή παραμένουν σε εξέλιξη.
Έξι στους επτά δράστες δολοφονιών δημοσιογράφων συνεχίζουν να διαφεύγουν της δικαιοσύνης, γεγονός που προβληματίζει τη διεθνή κοινότητα. Η Μαρίγια Γκάμπριελ, αναπληρώτρια γενική διευθύντρια για την επικοινωνία και την ενημέρωση στην Unesco, δήλωσε ότι οι έρευνες και οι δικαστικές διώξεις σε εμπόλεμες περιοχές παραμένουν ιδιαιτέρως ανεπαρκείς.
Η ίδια τόνισε πως η Unesco δεν αποτελεί δικαστήριο, αλλά ασκεί πιέσεις προκειμένου να αποδοθεί δικαιοσύνη σε τέτοιες υποθέσεις. Στην έκθεση, που δημοσιεύεται κάθε δύο χρόνια, καταγράφονται 189 δολοφονίες δημοσιογράφων, επαγγελματιών των μέσων ενημέρωσης και δημιουργών περιεχομένου στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης για τα έτη 2024 και 2025, εκ των οποίων 14 αφορούν γυναίκες.
Σύμφωνα με τα ευρήματα, πρόκειται για τη διετία με τις περισσότερες δολοφονίες δημοσιογράφων την τελευταία δεκαετία. Τα δύο τρίτα των θυμάτων (67%) σκοτώθηκαν σε περιοχές σύγκρουσης, όπως τα παλαιστινιακά εδάφη, η Υεμένη και η Ουκρανία. Η Μαρίγια Γκάμπριελ σημειώνει ότι αυτό συνιστά σημαντική αλλαγή στο διεθνές τοπίο κινδύνων για τους δημοσιογράφους.
Αυξανόμενοι κίνδυνοι και νέες απειλές
Η Unesco αναδεικνύει και την αυξανόμενη χρήση μη επανδρωμένων εναέριων οχημάτων, τα οποία ευθύνονται για το 26% των δολοφονιών το 2024 και το 2025. Παράλληλα, το «Κράτος της Παλαιστίνης» καταγράφει τον μεγαλύτερο αριθμό θυμάτων για το 2025, με τουλάχιστον 32 ανθρωποκτονίες.
Η οργάνωση επισημαίνει ότι οι δημοσιογράφοι εξακολουθούν να δολοφονούνται ακόμα και στα σπίτια τους ή ενώ φέρουν το χαρακτηριστικό γιλέκο με την ένδειξη του επαγγέλματός τους. Από το 2006, οπότε ξεκίνησε η καταγραφή της Unesco, συνολικά 1.641 δημοσιογράφοι έχουν χάσει τη ζωή τους παγκοσμίως, δηλαδή ένας κάθε τέσσερις ημέρες κατά μέσο όρο.
Τέλος, η Unesco διευκρινίζει ότι ορισμένα στατιστικά στοιχεία της διαφέρουν από αυτά που δημοσιεύουν άλλοι οργανισμοί, όπως η Επιτροπή για την Προστασία των Δημοσιογράφων ή οι Δημοσιογράφοι Χωρίς Σύνορα. Αυτό αποδίδεται στη δυσκολία αξιολόγησης των συνθηκών θανάτου λόγω της συνεχούς εξέλιξης των συγκρούσεων.