Σε νέα φάση περνούν οι σχέσεις Καναδά – Τουρκίας, με αφορμή την πρώτη διμερή επίσκεψη Καναδού ηγέτη στην Τουρκία, όπου ο πρωθυπουργός του Καναδά, Μαρκ Κάρνεϊ, συναντήθηκε με τον πρόεδρο Ταγίπ Ερντογάν. Οι δύο χώρες, σύμμαχοι στο ΝΑΤΟ, αναβάθμισαν τη συνεργασία τους σε στρατηγική εταιρική σχέση, καθώς η Οτάβα επιδιώκει να διαφοροποιήσει το εμπορικό της αποτύπωμα και να μειώσει την εξάρτησή της από τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Η νέα αυτή εταιρική σχέση εστιάζει σε τομείς όπως το εμπόριο, τις επενδύσεις, την άμυνα, την ασφάλεια, την ενέργεια και τις διαπροσωπικές σχέσεις, με στόχο τη δημιουργία θέσεων εργασίας και την ενίσχυση των ευκαιριών για πολίτες και των δύο χωρών.
Στο πλαίσιο της επίσκεψης, υπογράφηκαν συμφωνίες συνεργασίας στους τομείς της ενέργειας, της άμυνας και των αεροπορικών μεταφορών από υπουργούς των δύο χωρών.
Ο Κάρνεϊ πραγματοποιεί εντατικές διεθνείς επαφές, προσπαθώντας να θωρακίσει τον Καναδά απέναντι σε έναν ενδεχόμενο εμπορικό πόλεμο με τις ΗΠΑ, όπου ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ έχει επιβάλει δασμούς και έχει αμφισβητήσει την κυριαρχία της χώρας.
Κατά την κοινή δήλωση με τον Ερντογάν στην Άγκυρα, ο Κάρνεϊ ανέφερε πως η στρατηγική εταιρική σχέση στηρίζεται σε τέσσερις πυλώνες και θα υλοποιηθεί μέσω τριετούς σχεδίου δράσης.
«Έχουμε σπείρει τους σπόρους για κάτι καινούργιο: μια στρατηγική συνεργασία που θα δημιουργήσει νέες ευκαιρίες για τους εργαζόμενους και τις επιχειρήσεις μας, καθώς και μεγαλύτερη ασφάλεια και ευημερία για τους δύο λαούς μας. Με προσοχή και αφοσίωση, αυτή η συνεργασία θα αναπτυχθεί για τις επόμενες γενιές», δήλωσε ο Κάρνεϊ.
Η Τουρκία επιδιώκει νέες επενδύσεις και συνεργασίες για την ανάπτυξη της αμυντικής βιομηχανίας, των πυρηνικών εργοστασίων και του τομέα της εξόρυξης.
Ο Ερντογάν χαρακτήρισε τον Κάρνεϊ ως ηγέτη με «κοινή λογική και διορατικότητα», τονίζοντας πως οι δύο χώρες πραγματοποίησαν ένα ιστορικό βήμα προς την εμβάθυνση της συνεργασίας τους.
«Σήμερα, έχουμε γεφυρώσει το μακροχρόνιο χάσμα μεταξύ Τουρκίας και Καναδά. Τώρα, ξεκινάμε μια νέα εποχή στις σχέσεις μεταξύ Τουρκίας και Καναδά», δήλωσε ο Ερντογάν, σημειώνοντας ότι οι εμπορικές συναλλαγές αναμένεται αρχικά να φτάσουν τα 5 δισ. δολάρια και στη συνέχεια τα 10 δισ. δολάρια, από τα σημερινά 3 δισ. δολάρια.
Τον επόμενο μήνα, διαπραγματευτές των δύο χωρών θα συναντηθούν στην Άγκυρα για τον πρώτο γύρο συνομιλιών σχετικά με το ελεύθερο εμπόριο. Ο Κάρνεϊ ανέφερε επίσης ότι η Export Development Canada και η τουρκική Eximbank θα υπογράψουν νέα συμφωνία για τη διευκόλυνση συνεργασιών σε έργα τρίτων χωρών.
Τουρκικές διπλωματικές πηγές αναφέρουν ότι οι υπουργοί Ενέργειας των δύο χωρών θα συνεργαστούν σε τομείς όπως η πυρηνική ενέργεια, τα κρίσιμα ορυκτά και το υγροποιημένο φυσικό αέριο (LNG).
Αύριο, ο Κάρνεϊ θα συναντηθεί στην Κωνσταντινούπολη με σημαντικούς Τούρκους επιχειρηματίες και επενδυτές.
Γεωπολιτική και εμπορικές προοπτικές
Αν και το διμερές εμπόριο παραμένει περιορισμένο —η Τουρκία κάλυπτε λιγότερο από το 0,3% του συνολικού εμπορίου αγαθών του Καναδά— έχει αυξηθεί κατά περίπου 50% την τελευταία πενταετία.
Η καθηγήτρια Μπέσμα Μομάνι του University of Waterloo σημειώνει ότι το ταξίδι αυτό εντάσσεται στη γεωπολιτική ανάγκη να καταστεί σαφές στις ΗΠΑ ότι ο Καναδάς αναζητά ενεργά νέες εμπορικές ευκαιρίες.
Τον τελευταίο χρόνο, ο Καναδάς υπέγραψε περισσότερες από 20 εμπορικές συμφωνίες, στο πλαίσιο της προσπάθειας του Κάρνεϊ να διπλασιάσει τις εξαγωγές εκτός ΗΠΑ την επόμενη δεκαετία. Ενδεικτικά, τον Ιανουάριο επετεύχθη συμφωνία με την Κίνα που οδήγησε σε μείωση δασμών σε ηλεκτρικά οχήματα και ελαιοκράμβη.
Παρά τις επικρίσεις για τους κινδύνους ασφαλείας από την Κίνα, ο Κάρνεϊ χαρακτήρισε τη χώρα αυτή ως «πιο προβλέψιμο» εμπορικό εταίρο σε σύγκριση με τις ΗΠΑ. Ωστόσο, περίπου το 70% των καναδικών εξαγωγών εξακολουθεί να κατευθύνεται προς τις ΗΠΑ.
Η καταστολή της τουρκικής αντιπολίτευσης και οι συλλήψεις που αφορούν την κοινότητα LGBTQ+ έχουν προκαλέσει επικρίσεις, ωστόσο ο Κάρνεϊ έχει επιλέξει να εστιάσει κυρίως στα οικονομικά ζητήματα.
Η καθηγήτρια Άννα Αγαθαγγέλου του Πανεπιστημίου του Γιορκ εκτιμά ότι ο Κάρνεϊ καλείται να ισορροπήσει ανάμεσα στο άνοιγμα νέων προοπτικών και στη διατήρηση του ρόλου του Καναδά ως μεσαίας δύναμης υπέρ της ισότητας.
Η Άγκυρα δηλώνει ότι το δικαστικό σώμα της είναι ανεξάρτητο και απορρίπτει τις αιτιάσεις περί πολιτικών κινήτρων πίσω από δικαστικές υποθέσεις.
Ενεργειακές συνεργασίες και άρση περιορισμών
Στη σύνοδο κορυφής του ΝΑΤΟ τον Ιούλιο, ξεκίνησαν οι διαπραγματεύσεις για τη συμφωνία ελεύθερου εμπορίου, ενώ η Τουρκία έγινε ιδρυτικό μέλος της Τράπεζας Άμυνας, Ασφάλειας και Ανθεκτικότητας του Καναδά.
Η Τουρκία έχει έρθει σε επαφή με εταιρείες όπως η AtkinsRealis του Καναδά, η Korea Electric Power Corporation και η State Power Investment Corporation της Κίνας, για την κατασκευή νέων πυρηνικών σταθμών.
Το 2024, ο Καναδάς ήρε τους ελέγχους στις εξαγωγές όπλων προς την Τουρκία, συμπεριλαμβανομένης της οπτικής τεχνολογίας για μη επανδρωμένα αεροσκάφη. Οι κύριες εξαγωγές του Καναδά προς την Τουρκία αφορούν φακές, αεροσκάφη και ηλεκτρονικά είδη, ενώ οι εισαγωγές περιλαμβάνουν ιατρικές συσκευές, αλιευτικά σκάφη, κινητήρες αεροσκαφών και κοσμήματα.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
