Κατά τη διάρκεια της σημερινής συνάντησης στα Σκόπια, ο πρωθυπουργός της Βόρειας Μακεδονίας Χρίστιαν Μίτσκοσκι ζήτησε τη μεσολάβηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την επίλυση των διαφορών με τη Βουλγαρία, που αποτελούν εμπόδιο στην ενταξιακή πορεία της χώρας. Η συνάντηση πραγματοποιήθηκε με την πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, η οποία επισκέπτεται τις χώρες των Δυτικών Βαλκανίων.
Ο Χρ. Μίτσκοσκι δήλωσε στη συνέντευξη Τύπου: «Συζητήσαμε ανοιχτά για τις προκλήσεις που αντιμετωπίζουμε στις σχέσεις με τον ανατολικό μας γείτονα (σ.σ. Βουλγαρία). Επιθυμία μας είναι τα θέματα αυτά να ξεπερνιούνται μέσω του διαλόγου, με καλή βούληση και αμοιβαίο σεβασμό. Τόνισα ότι αναμένουμε να συμμετέχει και η ΕΕ σε αυτή τη διαδικασία. Δεν ζητούμε από την Ένωση να πάρει το μέρος κάποιας πλευράς, ζητούμε να βοηθήσει στη δημιουργία των προϋποθέσεων για μια βιώσιμη ευρωπαϊκή λύση».
Από την πλευρά της, η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν υπογράμμισε πως η ευρωπαϊκή πορεία της Βόρειας Μακεδονίας μπορεί να συνεχιστεί μόνο μετά την τροποποίηση του Συντάγματος της χώρας, ώστε να συμπεριληφθεί σε αυτό η βουλγαρική μειονότητα. Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής σημείωσε ότι η άρση της εκκρεμότητας θα επιτρέψει την επιτάχυνση της ενταξιακής διαδικασίας.
Όπως δήλωσε χαρακτηριστικά: «Μόλις αρθεί αυτό το αδιέξοδο, η ενταξιακή διαδικασία της Βόρειας Μακεδονίας μπορεί να προχωρήσει με ταχείς ρυθμούς, καθώς ήδη υλοποιούνται εντατικά οι αναγκαίες μεταρρυθμίσεις».
Η βουλγαρική πλευρά, πάντως, εμμένει στη θέση της για συνταγματική αναγνώριση της μειονότητας. Ο πρωθυπουργός της Βουλγαρίας Ρούμεν Ράντεφ έχει τονίσει ότι η Βόρεια Μακεδονία οφείλει να σεβαστεί τα δικαιώματα της βουλγαρικής μειονότητας και να την εντάξει στο Σύνταγμά της, επισημαίνοντας ότι η ενταξιακή πορεία των Σκοπίων εξαρτάται από την εκπλήρωση των κριτηρίων που έχει θέσει η Ευρωπαϊκή Ένωση.
Οι σχέσεις Βόρειας Μακεδονίας - Βουλγαρίας και τα ευρωπαϊκά εμπόδια
Η ενταξιακή διαδικασία της Βόρειας Μακεδονίας παραμένει στάσιμη, καθώς δεν έχουν υλοποιηθεί οι δεσμεύσεις που είχαν αναληφθεί στη βάση πρότασης της ΕΕ το καλοκαίρι του 2022. Η πρόταση αυτή προβλέπει τροποποίηση του Συντάγματος για την αναγνώριση της βουλγαρικής μειονότητας.
Η προηγούμενη κεντροαριστερή κυβέρνηση είχε αποδεχθεί την πρόταση, αλλά δεν εξασφάλισε την απαιτούμενη πλειοψηφία στη Βουλή. Το δεξιό VMRO-DPMNE του Χρίστιαν Μίτσκοσκι, που τότε ήταν στην αντιπολίτευση και ανέλαβε τη διακυβέρνηση τον Ιούνιο του 2024, είχε αντιταχθεί στην τροποποίηση.
Ο Χρ. Μίτσκοσκι συνεχίζει να απορρίπτει την αλλαγή του Συντάγματος υπό τις παρούσες συνθήκες, ενώ Βρυξέλλες και Σόφια επιμένουν πως η υλοποίησή της αποτελεί προϋπόθεση για την έναρξη των ενταξιακών διαπραγματεύσεων.
Σύμφωνα με την απογραφή του 2021, οι Βούλγαροι στη Βόρεια Μακεδονία ανέρχονται στο 0,2% του πληθυσμού (περίπου 3.500 άτομα), στοιχείο που η Σόφια αμφισβητεί, θεωρώντας πως το ποσοστό είναι μεγαλύτερο. Η βουλγαρική πλευρά καταγγέλλει ότι η απογραφή δεν εξασφάλισε τη συμμετοχή όλων των Βούλγαρων πολιτών και κάνει λόγο για αποσιώπηση της ιστορικής παρουσίας τους.
Οι εκκρεμότητες σχετικά με τη βουλγαρική μειονότητα επιβαρύνουν περαιτέρω τις σχέσεις των δύο χωρών, οι οποίες χαρακτηρίζονται από χρόνιες διαφωνίες γύρω από την ιστορία, την εθνική ταυτότητα και τη γλώσσα. Οι εντάσεις έχουν ενταθεί μετά την επιστροφή του VMRO-DPMNE στην εξουσία.
Η περιοδεία της Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν στα Δυτικά Βαλκάνια
Τα Σκόπια αποτέλεσαν τον τελευταίο σταθμό της περιοδείας της προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής σε χώρες των Δυτικών Βαλκανίων, η οποία ξεκίνησε στις 30 Σεπτεμβρίου και ολοκληρώθηκε σήμερα.
Προηγήθηκαν επισκέψεις σε Τίρανα, Πρίστινα και Ποντγκόριτσα, όπου η φον ντερ Λάιεν συζήτησε με τις κυβερνήσεις της Αλβανίας, του Κοσόβου και του Μαυροβουνίου για την ευρωπαϊκή τους προοπτική.
Το Βελιγράδι και το Σεράγεβο δεν περιλήφθηκαν στο πρόγραμμα, λόγω των επικείμενων εκλογών σε Σερβία και Βοσνία-Ερζεγοβίνη. Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής σκοπεύει να επισκεφθεί τις δύο χώρες σε μεταγενέστερο χρόνο.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
