Ο Ντόναλντ Τραμπ αποκάλυψε ότι οι συνομιλίες μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης έχουν επανεκκινήσει, με στόχο τον τερματισμό του πολέμου στη Μέση Ανατολή, ο οποίος έχει εξελιχθεί σε πολιτικό βάρος για τον ίδιο. Η ανακοίνωση έγινε λίγα λεπτά μετά από νέες απειλές του αμερικανού προέδρου στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ, όπου δήλωσε έτοιμος να αφανίσει το Ιράν.
Σύμφωνα με την ιρανική κρατική τηλεόραση, η Τεχεράνη διαβίβασε στις συνομιλίες τους όρους της προς την αμερικανική πλευρά, προκειμένου να εξεταστεί το ενδεχόμενο επαναλειτουργίας του στρατηγικής σημασίας στενού του Ορμούζ.
Ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε χαρακτηριστικά: «Έχω να λάβω μια σπουδαία απόφαση: να κλείσω συμφωνία με το Ιράν; Ή να αφανίσω την Ισλαμική Δημοκρατία; (...) Να τους στείλω στην κόλαση;» και πρόσθεσε πως «ελπίζει ότι θα παρθούν οι σωστές αποφάσεις πριν να είναι πολύ αργά», κατά τη διάρκεια συνάντησης με ηγέτες της Μέσης Ανατολής.
Ο αμερικανός πρόεδρος διαβεβαίωσε ότι είναι πιθανό να επιτευχθεί συμφωνία μετά τις βουλευτικές εκλογές του Νοεμβρίου στις ΗΠΑ, στις οποίες το ρεπουμπλικανικό κόμμα κινδυνεύει να χάσει τον έλεγχο του Κογκρέσου, εν μέρει λόγω των αυξημένων τιμών των καυσίμων που οφείλονται στον πόλεμο.
Σε κοινή συνέντευξη Τύπου με τον ουκρανό πρόεδρο Βολοντίμιρ Ζελένσκι, ο Τραμπ αποκάλυψε ότι ο διάλογος Ουάσιγκτον-Τεχεράνης είχε διακοπεί τον Ιούνιο, μετά το μνημόνιο κατανόησης του Ισλαμαμπάντ που δεν προχώρησε, αλλά πλέον έχει ξαναρχίσει.
Ο αμερικανός πρόεδρος ανέφερε ότι πραγματοποιήθηκε «συνάντηση τριών ωρών» με «πολύ καλές» συζητήσεις, ενώ αναμένονται νέες συνομιλίες στο εγγύς μέλλον.
Εξελίξεις στις διαπραγματεύσεις και διπλωματικές κινήσεις
Ο αμερικανός απεσταλμένος Στιβ Γουίτκοφ επιβεβαίωσε ότι διεξήχθησαν μακρές συνομιλίες με την ιρανική αντιπροσωπεία μέσω μεσολαβητών στο περιθώριο του ΟΗΕ, οι οποίες χαρακτηρίστηκαν παραγωγικές και υποσχόμενες.
Στις διαπραγματεύσεις συμμετείχε επίσης ο Τζάρεντ Κούσνερ, γαμπρός και σύμβουλος του προέδρου Τραμπ. Από ιρανικής πλευράς, βασικός διαπραγματευτής ήταν ο επικεφαλής της διπλωματίας Αμπάς Αραγτσί.
Η Τεχεράνη, σύμφωνα με την ιρανική κρατική τηλεόραση IRIB, έθεσε ως προϋποθέσεις για την επαναλειτουργία του στενού του Ορμούζ την άρση του ναυτικού αποκλεισμού των ιρανικών λιμανιών, την αποδέσμευση των παγωμένων ιρανικών πόρων και το τέλος του πολέμου σε όλα τα μέτωπα.
Στην ομιλία του στον ΟΗΕ, ο Τραμπ συνδύασε υποσχέσεις για αποκατάσταση της ειρήνης με απειλές και πολεμοχαρείς δηλώσεις, υπερασπιζόμενος τη στρατηγική «πρώτα η Αμερική».
Ο ρεπουμπλικανός πρόεδρος δήλωσε: «Οι άλλοι απλά μιλάνε για ειρήνη, εγώ φέρνω ειρήνη», αν και μεγάλο μέρος του αμερικανικού εκλογικού σώματος θεωρεί ότι δεν τήρησε την προεκλογική υπόσχεσή του να μην εμπλέξει τη χώρα σε «forever wars».
Επιπλέον, ο Τραμπ αναφέρθηκε στη στρατιωτική επιχείρηση που οδήγησε στην αιχμαλώτιση του Νικολάς Μαδούρο στη Βενεζουέλα και στη συμφωνία που δίνει στις ΗΠΑ πρόσβαση σε σημαντικά αποθέματα πετρελαίου της χώρας.
«Ο νικητής παίρνει τα λάφυρα», δήλωσε ο Τραμπ, λίγο πριν από ανεπίσημη συνάντηση με την υπηρεσιακή πρόεδρο της Βενεζουέλας Ντέλσι Ροδρίγκες.
Ο αμερικανός πρόεδρος απείλησε να χρησιμοποιήσει «στρατιωτική βία» για τη διατήρηση της επιρροής των ΗΠΑ στη Λατινική Αμερική και προέβλεψε την πτώση της Κούβας, με την αντιπροσωπεία της νήσου να αποχωρεί από την αίθουσα, όπως και αυτή του Ιράν.
Σε πιο ήπιους τόνους, ο Τραμπ υποστήριξε ότι βρίσκεται κοντά σε συμφωνία μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας, χωρίς να δώσει λεπτομέρειες, ενώ υπέγραψε συμφωνία με τη Δανία και τη Γροιλανδία για την ασφάλεια της Αρκτικής, παρουσιάζοντας τη συμφωνία ως μεγάλη επιτυχία για τις ΗΠΑ.
Η συμφωνία ωστόσο δεν περιλαμβάνει αναφορά στην προσάρτηση της Γροιλανδίας, διεκδίκηση που είχε προκαλέσει αντιδράσεις στην Ευρώπη.
Η εθνικιστική και κατά διαστήματα πολεμοχαρής ρητορική του αμερικανού προέδρου δεν προκάλεσε φέτος στη Νέα Υόρκη την ίδια αναταραχή με προηγούμενα έτη.
Αναλυτές εκτιμούν ότι αυτό μπορεί να οφείλεται είτε στις εσωτερικές πολιτικές δυσκολίες που αντιμετωπίζει ο πρόεδρος Τραμπ, είτε στο γεγονός ότι η διεθνής κοινότητα έχει συνηθίσει πλέον τη ρητορική του.
Σε κάθε περίπτωση, ο Ντόναλντ Τραμπ δεν αντιμετώπισε φέτος τεχνικά προβλήματα κατά την ομιλία του, σε αντίθεση με προηγούμενες χρονιές.