Στην τελευταία του ομιλία ως γενικός γραμματέας του ΟΗΕ στη Γενική Συνέλευση, ο Αντόνιο Γκουτέρες κάλεσε τους διεθνείς ηγέτες να θέσουν όρια στην Τεχνητή Νοημοσύνη, να επικεντρωθούν στην αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής και να αναδιοργανώσουν τις υπηρεσίες των Ηνωμένων Εθνών. Όπως τόνισε, ο Οργανισμός δίνει αγώνα για να ανταποκριθεί στις αυξανόμενες παγκόσμιες προκλήσεις.
Ο πρώην πρωθυπουργός της Πορτογαλίας, του οποίου η δεύτερη πενταετής θητεία ολοκληρώνεται στις 31 Δεκεμβρίου, επανέλαβε την ανάγκη για παγκόσμια εποπτεία των κινδύνων που σχετίζονται με την Τεχνητή Νοημοσύνη. Το 15μελές Συμβούλιο Ασφαλείας ετοιμάζεται να ακούσει τα κορυφαία στελέχη του κλάδου.
Έντονο χειροκρότημα απέσπασε ο γενικός γραμματέας όταν υπερασπίστηκε τη λύση των δύο κρατών για το Μεσανατολικό, ζήτησε «να πληρώσουν όσοι ρυπαίνουν» για την κλιματική αλλαγή και προώθησε μεταρρυθμίσεις στους διεθνείς θεσμούς, ζητήματα με τα οποία ασχολήθηκε ενεργά κατά τη δεκαετή θητεία του.
Αναφερόμενος στην κατάσταση στα παλαιστινιακά εδάφη, ο Γκουτέρες υπογράμμισε ότι «όλες οι πλευρές πρέπει να σεβαστούν το διεθνές δίκαιο και τις αποφάσεις» του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου, προσθέτοντας: «Δεν μπορούμε να αφήσουμε τη λύση των δύο κρατών να εξαφανιστεί μπροστά στα μάτια μας».
Για την Τεχνητή Νοημοσύνη, ο Γκουτέρες επεσήμανε πως οι χώρες που ηγούνται της τεχνολογικής επανάστασης οφείλουν να μοιράζονται πληροφορίες για τους κινδύνους ασφαλείας, να συνεργάζονται σε δοκιμές και να εφαρμόζουν κοινές δικλείδες ασφαλείας. Κάλεσε επίσης τις ΗΠΑ και την Κίνα να συνεργαστούν για υπεύθυνο ρυθμό ανάπτυξης της ΤΝ.
Όσον αφορά τη Μέση Ανατολή, με την κρίση να διευρύνεται λόγω της δράσης των Χούθι στην Ερυθρά Θάλασσα και των εντάσεων στα Στενά του Ορμούζ, ο Γκουτέρες ζήτησε «αποκλιμάκωση και διάλογο».
Όπως χαρακτηριστικά ανέφερε: «Όλοι μαζί, να στείλουμε ένα σαφές μήνυμα από αυτήν την αίθουσα: οι μάχες πρέπει να σταματήσουν. Η ανθρωπιστική βοήθεια πρέπει να ρεύσει. Και το δικαίωμα ελεύθερης ναυσιπλοΐας πρέπει να αποκατασταθεί πλήρως, με βάση το διεθνές δίκαιο».
Σχετικά με την κλιματική αλλαγή, ο Γκουτέρες κατηγόρησε τους πετρελαϊκούς κολοσσούς ότι «επί μακρόν θεωρούσαν την ατμόσφαιρα ως χωματερή του ουρανού» και επωφελούνταν από τις συνέπειες. Τόνισε ότι τα συμφέροντα των ορυκτών καυσίμων δεν θα υποχωρήσουν μόνα τους και προέτρεψε κάθε κυβέρνηση να υιοθετήσει εθνικό σχέδιο απεξάρτησης από τα ορυκτά καύσιμα.
Αναφερόμενος στο ισχύον σύστημα του ΟΗΕ, το οποίο έχει επικρίνει ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ ως γραφειοκρατικό και αναποτελεσματικό, ο Γκουτέρες σημείωσε ότι οι μηχανισμοί συλλογικής δράσης δέχονται αυξανόμενες πιέσεις και οι παγκόσμιοι θεσμοί παραμένουν προσαρμοσμένοι σε ξεπερασμένες πραγματικότητες ισχύος.
Στην αποχαιρετιστήρια ομιλία του, ο Γκουτέρες διαβεβαίωσε ότι θα συνεχίσει να υπερασπίζεται την ειρήνη και τις αξίες του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών, ανεξάρτητα από το πού θα βρίσκεται ή τι θα κάνει στο μέλλον.