Στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στο Στρασβούργο, η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, παρουσιάζει σήμερα την ετήσια ομιλία της για την Κατάσταση της Ένωσης (State of the Union - SOTEU), σκιαγραφώντας τόσο τη στρατηγική πορεία της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το επόμενο έτος όσο και τον απολογισμό της δράσης της Επιτροπής κατά τους τελευταίους δώδεκα μήνες.
Η φετινή παρέμβαση πραγματοποιείται σε ένα ρευστό γεωπολιτικό τοπίο, με τον πόλεμο στην Ουκρανία να συνεχίζεται και την ευρωπαϊκή ασφάλεια να βρίσκεται στο επίκεντρο. Η ενίσχυση των αμυντικών δυνατοτήτων αποτελεί προτεραιότητα, ενώ η ΕΕ επιδιώκει μεγαλύτερη στρατηγική αυτονομία, εν μέσω αυξανόμενων διεθνών ανταγωνισμών. Παράλληλα, η σχέση με τις Ηνωμένες Πολιτείες γίνεται πιο σύνθετη, ενώ η Ρωσία παραμένει βασική πρόκληση για την ευρωπαϊκή ασφάλεια, με ανησυχίες για υβριδικές απειλές και περιστατικά δολιοφθοράς.
Κεντρικά σημεία της ομιλίας αναμένεται να είναι η ανταγωνιστικότητα και η ευρωπαϊκή ανεξαρτησία. Η επικέντρωση αφορά τη βιομηχανία, την καινοτομία, την τεχνητή νοημοσύνη, τη μείωση της γραφειοκρατίας και τη διαφοροποίηση των εμπορικών σχέσεων, σύμφωνα με διαθέσιμες πληροφορίες.
Η Επιτροπή αναδεικνύει ως βασικά επιτεύγματα της προηγούμενης χρονιάς την υιοθέτηση μέτρων για απλούστευση των ευρωπαϊκών κανόνων, τον οδικό χάρτη «One Europe, One Market», το Industrial Accelerator Act και το EU Inc., το νέο πλαίσιο εταιρικών κανόνων. Στον ενεργειακό τομέα, προβάλλονται πρωτοβουλίες όπως το European Grids Package και το Energy Highways, με στόχο τη μείωση των εξαρτήσεων, ενώ στο εμπόριο επισημαίνονται νέες συμφωνίες και συνεργασίες με χώρες από τον Ινδο-Ειρηνικό έως τη Λατινική Αμερική.
Σημαντική έμφαση αναμένεται να δοθεί στην άμυνα και στην Ουκρανία. Η Επιτροπή έχει παρουσιάσει τον Χάρτη Αμυντικής Ετοιμότητας έως το 2030, προτείνει πέντε νέα μεγάλης κλίμακας αμυντικά έργα και έχει συμφωνήσει χρηματοδότηση δανείου έως 90 δισ. ευρώ για την Ουκρανία για το 2026 και το 2027. Τον Ιούλιο υπεγράφη νέα εταιρική σχέση με το Κίεβο στον τομέα της αμυντικής βιομηχανίας, ενώ έχει δημιουργηθεί και συμμαχία με την Ουκρανία στον τομέα των drones.
Το μεταναστευτικό αναμένεται να αποτελέσει ένα από τα πιο πολιτικά ευαίσθητα σημεία της ομιλίας. Η Επιτροπή εξετάζει νομικές λύσεις για ταχεία αντιμετώπιση αιφνίδιων μαζικών αφίξεων, μεταξύ άλλων και την ιδέα μιας ομαδικής επιστροφής, καθώς και ενδεχόμενες κατευθύνσεις για προσωρινή αναστολή αιτήσεων ασύλου υπό συγκεκριμένες συνθήκες. Παράλληλα, η φον ντερ Λάιεν αναμένεται να επαναφέρει το θέμα της ενίσχυσης της Frontex, με στόχο δύναμη έως 30.000 στελεχών, μετά τα πρόσφατα γεγονότα στη Ceuta και τις καταγγελίες για εργαλειοποιημένη μετανάστευση στα ανατολικά σύνορα της ΕΕ.
Η πρόεδρος της Επιτροπής καλείται να ισορροπήσει μεταξύ διαφορετικών πολιτικών προτεραιοτήτων των δυνάμεων που στηρίζουν την Επιτροπή στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Μετανάστευση, πράσινη μετάβαση και η σχέση της ΕΕ με την ακροδεξιά αποτελούν πεδία αντιπαράθεσης. Το ΕΛΚ ζητά λιγότερη ρύθμιση, ισχυρότερη Frontex και αυστηρότερη μεταναστευτική πολιτική, ενώ οι Σοσιαλιστές επιμένουν στις πράσινες δεσμεύσεις και διακριτές αποστάσεις από την ακροδεξιά.
Επιπλέον, αναμένεται αναφορά στην ασφάλεια των παιδιών στο διαδίκτυο, με την Επιτροπή να έχει ήδη συστήσει ειδική ομάδα εμπειρογνωμόνων και τη φον ντερ Λάιεν να προαναγγέλλει περαιτέρω πρωτοβουλίες στον τομέα.
Την ομιλία της φον ντερ Λάιεν θα παρακολουθήσει ο πρωθυπουργός του Καναδά, Μαρκ Κάρνεϊ, ο οποίος θα απευθυνθεί στην Ολομέλεια του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου την Πέμπτη. Πρόκειται για την πρώτη παρουσία αρχηγού κυβέρνησης σε ομιλία για την Κατάσταση της Ένωσης, ενώ η φον ντερ Λάιεν θα παρακολουθήσει και την ομιλία του. Η παρουσία του Κάρνεϊ εντάσσεται στην προσπάθεια ενίσχυσης των σχέσεων ΕΕ-Καναδά, σε μια περίοδο σημαντικών γεωπολιτικών και εμπορικών εξελίξεων.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
