Η Νορβηγία προχώρησε στην κατάσχεση ρωσικού πλοίου στην Αρκτική, με στόχο την επιβολή καταβολής αποζημίωσης ύψους 4,22 δισ. δολαρίων προς την ουκρανική ενεργειακή εταιρεία Naftogaz. Η αποζημίωση σχετίζεται με την κατάσχεση των περιουσιακών στοιχείων της εταιρείας από τη Μόσχα, έπειτα από την προσάρτηση της Κριμαίας το 2014, σύμφωνα με αρμόδιους αξιωματούχους.
Το πλοίο «Professor Molchanov» κατασχέθηκε στα ανοιχτά του νορβηγικού αρχιπελάγους Σβάλμπαρντ στην Αρκτική, όπως ανακοίνωσε η αμερικανική δικηγορική εταιρεία Covington, που εκπροσωπεί τη Naftogaz.
Σε ανακοίνωσή του, το γραφείο του κυβερνήτη του Σβάλμπαρντ επιβεβαίωσε την κατάσχεση του πλοίου, διευκρινίζοντας πως θα παραμείνει στο αρχιπέλαγος. Παράλληλα, αναφέρει: «Ο κυβερνήτης θα φροντίσει το πλήρωμα και τους επιβάτες που βρίσκονται επί του πλοίου, σε συνεργασία με την Trust Arktikugol».
Ο πρέσβης της Ρωσίας στη Νορβηγία, Νικολάι Κορτσουνόφ, υπογράμμισε σε ανακοίνωσή του ότι η Μόσχα θα επιδιώξει την απελευθέρωση του πλοίου μέσω νομικών διαύλων. Όπως σημειώνει: «Επιμένουμε στην άμεση απελευθέρωση του πλοίου και στη διασφάλιση της ασφάλειας των επιβατών και του πληρώματός του».
Δεν έχει διευκρινιστεί ο ακριβής αριθμός επιβατών και πληρώματος του πλοίου. Η Arktikugol (Άνθρακας της Αρκτικής) αποτελεί τη ρωσική εταιρεία που διαχειρίζεται τα περιουσιακά στοιχεία της Μόσχας στο αρχιπέλαγος.
Το Σβάλμπαρντ αποτελεί νορβηγικό έδαφος από το 1925 και βρίσκεται μεταξύ του Βόρειου Πόλου και της ηπειρωτικής Ευρώπης. Διέπεται από συνθήκη του 1920, η οποία επιτρέπει σε πολίτες των υπογραφουσών χωρών, περιλαμβανομένης της Ρωσίας, να εγκαθίστανται εκεί χωρίς βίζα.
Η Naftogaz έχει ήδη εξασφαλίσει δικαστικές αποφάσεις για κατάσχεση δύο ακινήτων της Trust Arktikugol στο Σβάλμπαρντ, μεταξύ των οποίων και ένας ξενώνας προς ενοικίαση, ωστόσο η Ρωσία έχει ασκήσει ένσταση.
Από το 2016, η Naftogaz έχει καταθέσει αγωγές κατά της Ρωσίας, διεκδικώντας αποζημίωση για την απαλλοτρίωση της περιουσίας της στην Κριμαία.
Το Δικαστήριο της Χάγης διέταξε τον Απρίλιο του 2023 τη Ρωσία να καταβάλει στη Naftogaz 4,22 δισ. δολάρια, συν τόκους και δικαστικά έξοδα.