Σε αδιέξοδο οδηγήθηκαν οι εμπορικές διαπραγματεύσεις μεταξύ ΗΠΑ και Καναδά, με την Ουάσινγκτον να ανακοινώνει την επιβολή επιπλέον δασμών 50% σε ορισμένα καναδικά προϊόντα που εισάγονται στην αμερικανική αγορά. Η εξέλιξη αυτή κλιμακώνει την ένταση ανάμεσα στους δύο μακροχρόνιους συμμάχους, όπως προκύπτει από τις πρόσφατες συνομιλίες.
Ο Καναδός υπουργός Εμπορίου Ντομινίκ ΛεΜπλάν βρέθηκε στην Ουάσινγκτον την τελευταία εβδομάδα, σε μια προσπάθεια εκτόνωσης της κρίσης, που έχει ενταθεί μετά την επιστροφή του Ντόναλντ Τραμπ στην προεδρία των ΗΠΑ.
Οι διαπραγματεύσεις έληξαν το βράδυ της Παρασκευής (τοπική ώρα) χωρίς αποτέλεσμα, γεγονός που σημαίνει ότι από τα μεσάνυχτα τίθενται σε ισχύ οι νέοι δασμοί που είχε προαναγγείλει ο Τραμπ σε συγκεκριμένες καναδικές εισαγωγές. Σύμφωνα με εκτιμήσεις, οι δασμοί αυτοί αφορούν περίπου το 5,5% των καναδικών εξαγωγών προς τις ΗΠΑ, αξίας 20 δισεκατομμυρίων δολαρίων.
Ο αντιπρόσωπος του Λευκού Οίκου για το εμπόριο Τζέιμισον Γκριρ ανέφερε ότι «παρά την αμερικανική προσφορά προς τον Καναδά να έχει καλύτερη μεταχείριση από οποιονδήποτε άλλο εξαγωγέα στην αγορά μας, οι νέες απαιτήσεις και οι οπισθοδρομήσεις σε άλλες δεσμεύσεις του Καναδά διατάραξαν την εύθραυστη ισορροπία που είχε επιτευχθεί τις τελευταίες ημέρες».
Από την πλευρά του, ο Καναδός πρωθυπουργός Μαρκ Κάρνεϊ ανακοίνωσε: «αποφάσισα να αναστείλω τις εμπορικές διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ και ζήτησα από τους διαπραγματευτές του Καναδά να επιστρέψουν στην Οτάβα».
Ο Κάρνεϊ συμπλήρωσε πως οι Καναδοί διαπραγματευτές «εργάστηκαν σκληρά, καλή τη πίστει για να υπερασπιστούν τα συμφέροντα των Καναδών στη διάρκεια αυτών των διαπραγματεύσεων μέχρι το τελευταίο λεπτό».
Επιπλέον, σημείωσε ότι «αλλαγές της τελευταίας στιγμής στους προτεινόμενους από τις ΗΠΑ όρους ήταν άδικες, μη οικονομικές και έθεταν υπό αμφισβήτηση την αξιοπιστία οποιασδήποτε συμφωνίας».
Παράλληλα, ο Κάρνεϊ προειδοποίησε πως «ο Καναδάς θα εφαρμόσει ισοδύναμους δασμούς δολάριο στο δολάριο, προκειμένου να προστατεύσει τους εργαζόμενους και τις επιχειρήσεις μας».
Οι επιπλέον αμερικανικοί δασμοί είχαν ανακοινωθεί τον Ιούλιο και αρχικά προβλεπόταν να τεθούν σε ισχύ την Τετάρτη, ωστόσο ο Τραμπ έδωσε τριήμερη παράταση για συνέχιση των συνομιλιών.
Εμπορικές σχέσεις και USMCA
Ο Καναδάς και το Μεξικό αποτελούν βασικούς εμπορικούς εταίρους των ΗΠΑ, όμως βρέθηκαν στο στόχαστρο του εμπορικού πολέμου που ξεκίνησε ο Τραμπ μετά την επιστροφή του στην εξουσία τον Ιανουάριο του 2025.
Οι σχετικοί δασμοί ακυρώθηκαν στα τέλη Φεβρουαρίου από το Ανώτατο Δικαστήριο.
Ο Αμερικανός πρόεδρος έχει δηλώσει επανειλημμένα την επιθυμία του ο Καναδάς να αποτελέσει την 51η πολιτεία των ΗΠΑ.
Από τον Μάρτιο του 2025, όταν εξελέγη πρωθυπουργός ο Κάρνεϊ, η καναδική κυβέρνηση επιδιώκει τη μείωση της εξάρτησης από τις ΗΠΑ, αναζητώντας νέους εμπορικούς εταίρους σε Ασία και Ευρώπη.
Σύμφωνα με στοιχεία των κυβερνήσεων Μεξικού και Καναδά, πάνω από το 80% των προϊόντων τους που εξάγονται στις ΗΠΑ καλύπτεται από την τριμερή συμφωνία ελεύθερου εμπορίου (USMCA), η οποία ισχύει από τον Ιούλιο του 2020.
Πέραν των διαπραγματεύσεων που διακόπηκαν, ΗΠΑ, Μεξικό και Καναδάς οφείλουν να συμφωνήσουν για το μέλλον της USMCA, καθώς η Ουάσινγκτον αρνήθηκε την ανανέωσή της υπό την τρέχουσα μορφή τον Ιούλιο. Παρά ταύτα, η συμφωνία παραμένει ενεργή έως την 1η Ιουλίου 2036.